Habarlar
Tehniki uglerod öndürýän zawod ulanmaga berildi

Mary welaýaty, 13-nji aprel (TDH). Şu gün Mary etrabynda täze önümçilik desgasy — ýyllyk kuwwatlylygy 3 müň tonna tehniki uglerod öndürmäge niýetlenen zawod açylyp ulanmaga berildi. 

                                                                   

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň öňde goýan giň gerimli wezipelerine laýyklykda, Türkmenistan täze taryhy eýýamda ykdysadyýeti senagatlaşdyrmakdan ugur alyp, täzeçil tehnologiýalar bilen enjamlaşdyrylan, diwersifikasiýalaşdyrylan senagat toplumyny döretmegi maksat edinýär. Bu bolsa pudaklaryň düzümini düýpli döwrebaplaşdyrmagy, Watanymyzyň baý tebigy serişdeleriniň esasynda işleýän ýokary tehnologiýaly we ylma esaslanýan kärhanalaryň gurulmagyny göz öňünde tutýar. Şunuň bilen baglylykda, häzirki zaman bilimli, ýokary derejeli hünärmenleriň taýýarlanylmagyna hem aýratyn üns berilýär. 

                                                                   

Ýurdumyzyň ägirt uly çig mal kuwwatynyň netijeli peýdalanylmagy daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümleri öndürýän önümçilikleri döretmek hem-de Türkmenistanyň eksport kuwwatyny artdyrmak wezipelerini üstünlikli çözmäge, içerki we daşarky bazarlarda uly isleg bildirilýän ýokary hilli, bäsdeşlige ukyply önümleri öndürmäge mümkinçilik berýär. 

                                                                   

Döwlet Baştutanymyzyň degişli Kararyna laýyklykda, täze kärhanany gurmak boýunça taslamany “Eziz dag” hojalyk jemgyýeti amala aşyrdy. 

                                                                   

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň belleýşi ýaly, Türkmenistanyň ykdysady strategiýasynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri döwlet-hususyýetçilik hyzmatdaşlygyna esaslanan bazar gatnaşyklaryny işjeň ornaşdyrmakdan, ýurdumyzyň işewürligini, telekeçileriň başlangyçlaryny höweslendirmekden hem-de goldamakdan ybaratdyr. Bu ugra «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy: Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasynda» uly ähmiýet berilýär. 

                                                                   

Türkmen işewür toparlarynyň wekilleri halk hojalygynyň dürli pudaklarynda netijeli zähmet çekýärler. Munuň özi ýurdumyzyň ykdysady kuwwatynyň pugtalandyrylmagyna, täze iş orunlarynyň döredilmegine, halkyň hal-ýagdaýynyň ýokarlandyrylmagyna ýardam edýär. Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň döredilmeginiň 14 ýyllygyna bagyşlanyp geçirilýän sergi we maslahat milli ykdysadyýetimiziň döwlete dahylsyz ulgamynda gazanylýan uly üstünlikleriň aýdyň beýanyna öwrüldi. 12-nji aprelde Aşgabatda açylan forumyň tapawutly aýratynlygy onuň anyk häsiýetlere baý bolmagyndan ybaratdyr. Muňa TSTB-niň gazananlarynyň häzirki gözden geçirilişiniň dowamynda baglaşylan ylalaşyklar hem-de şertnamalar, şol sanda daşary ýurtly hyzmatdaşlar bilen baglaşylan resminamalar aýdyň şaýatlyk edýär. Munuň özi türkmen telekeçileriniň daşary ýurt bazarlaryna işjeň çykýandygynyň subutnamasydyr. 

                                                                   

Senagatyň dürli pudaklarynda uly islegden peýdalanýan himiýa senagaty önümleriniň biri hem tehniki ugleroddyr. Mary etrabynda ýerleşen täze zawodyň ulanmaga tabşyrylmagy ýurdumyzda bu önümiň çykarylyşyny artdyrmaga, netijede bolsa onuň eksportynyň mukdaryny köpeltmäge mümkinçilik berer. 

                                                                   

Umumy meýdany 9,9 gektara barabar bolan kärhana häzirki zaman enjamlary we öňdebaryjy tehnologiýalar bilen üpjün edildi. Onuň düzümine önümçilik toplumyndan başga-da, edara binasy, ammar, birnäçe ugurdaş inženerçilik-tehniki desgalar girýär. Şeýle hem senagat desgasynyň işiniň doly üpjün edilmegi üçin hemme zerur ulgamlar, şol sanda gaz, elektrik, suw üpjünçilik ulgamlary we beýlekiler göz öňünde tutuldy. 

                                                                   

Tehniki uglerod uglewodorodlardan alynýan önümdir. Onuň ulanylyşy dürli häsiýetlidir. Mysal üçin, ol polimer serişdeleriniň düzümine girýär, rezin-tehniki önümleriň ulanylyş häsiýetini gowulandyryp, şol önümler öndürilende güýçlendirip dolduryjy hökmünde giňden peýdalanylýar, hususan-da, awtoulaglaryň tekerlerine berklik berýär. Mundan başga-da, tehniki uglerod plastik häsiýetli önümleri reňklemek hem-de olaryň könelişmegini haýalladýan we plastmassalara antistatik hem-de elektrik geçiriji häsiýet berýän bir bölek hökmünde ulanylýar. Käbir ýagdaýlarda ol okislenme ýagdaýynyň öňüni almaga ýardam edýän serişdedir. 

                                                                   

Tehniki uglerod polimerleriň howanyň täsirine durnuklylygyny ýokarlandyrmak, şol sanda ultramelewşe şöhlesiniň täsirinden goramak üçin ähli polimerlere diýen ýaly goşulýar. Şunuň bilen bir hatarda, ol metallurgiýada, elektrotehnikada, çaphana işinde, reňkleme-ýalpyldatma arkaly bezemekde, ýeňil senagatda peýdalanylýar hem-de nusgalary köpeldýän tehnikada, ýörite görnüşli kagyzlary almakda, elektrokömür önümlerini hem-de dürli elektron enjamlar, abzallar, sanly tehnikalar üçin elektrik taýdan güýçlendiriji çeşme bolan galwanik serişdeleri öndürmekde ulanylýar. Tehniki uglerod beton, sement, asfalt-beton we organomineral garyndylaryň hem-de beýlekileriň düzüm bölegi hökmünde gurluşyk pudagynda-da peýdalanylýar. 

                                                                   

Şeýlelikde, “Halkyň Arkadagly zamanasy” şygary astynda geçýän ýylda eziz Diýarymyzyň himiýa senagatynyň düzümini artdyran täze, döwrebap kärhananyň ulanmaga berilmegi ata Watanymyzyň ykdysady kuwwatyny berkitmekde, bu ugurda öňde goýlan möhüm wezipeleri çözmekde nobatdaky ädim boldy.

14.04.2022
Täze kärhana, täze önümçilik

 Düýn Mary etrabynda «Eziz dag» hojalyk jemgyýetiniň täze desgasy dabaraly ýagdaýda açylyp işe girizildi. Dabarany welaýatyň medeniýet, sungat işgärleri aýdym-sazlary, joşgunly tanslary bilen bezediler. Ýerine ýetirilen aýdym-sazlarda asuda, abadan Watanymyz, onuň gülläp ösüşleri belentden wasp edildi. Desganyň gurluşygynda tapawutlanyp zähmet çekenlere döwlet Baştutanymyzyň adyndan gymmat bahaly sowgatlar gowşuryldy.  

                                                                   

 Täze kärhananyň açylyşyna gatnaşanlaryň buýsançly ýürek sözlerini okyjylarymyza ýetirýäris.  

                                                                   

 Gülşat JUMAMUHAMMEDOWA,
«Eziz dag» hojalyk jemgyýetiniň hünärmeni:
 

                                                                   

— Türkmen telekeçileri diňe bir ýurdumyzyň ähli künjeginde medeni-durmuş maksatly binalary, döwrebap ýaşaýyş jaýlaryny, önümçilik kärhanalaryny gurmak bilen çäklenmän, eýsem, oba hojalyk, maldarçylyk, guşçulyk, gurluşyk önümlerini öndürmäge ýöriteleşen kärhanalary gurmakda, hyzmat ediş we senagat önümçiligini kämilleşdirmekde netijeli işleri alyp barýarlar. Mary etrabynda täze açylan zawodda ABŞ-nyň «AtlaCopka» kompaniýasynyň, dolandyryş ulgamynda Germaniýanyň «Siemens» kompaniýasynyň enjamlary ornaşdyryldy. Kärhanada ISO 9001 we daşky gurşawa zyýansyzlygy barada ISO 14001 talaplaryna laýyk önümçilik ýola goýuldy.  

 Zawodyň işe girizilmegi bilen, 100-e golaý iş orny açyldy. Ýokary bilimli, köpýyllyk tejribesi bolan tehnologlardyr inženerleriň we ýaş hünärmenleriň zähmet çekjek ýerinde öndüriljek tehniki uglerod senagatda giňden peýdalanylýar we rezin, plastmassa, reňkleýji maddalara goşundy hökmünde ulanylýar. Şunuň ýaly amatly şertleriň döredilendigi üçin hormatly Prezidentimize kärhanamyzyň hünärmenleriniň adyndan köp sagbolsun aýdýarys.  

                                                                   

 Gülkamar BAZAROWA,
Tehniki uglerod zawodynyň barlaghana müdiri:
 

                                                                   

— Tehniki uglerod iň gadymy himiki önümleriň biri bolup, adaty durmuşda giňden ulanylýar. Ol, esasan, rezin, plastmassa önümçiliginde, nanotehnologiýaly grafitlerde, neşirýat önümçiliginde hem-de elektrogeçirijileri ultramelewşe şöhlelerden goramak üçin daşky örtük hökmünde giňden peýdalanylýar.   

Biziň barlaghanamyz dünýä ülňülerine laýyk derejede enjamlaşdyrylyp, bu ýerde tehniki uglerodyň 10-dan gowrak hil barlaglary ýerine ýetiriler. Uglerodyň fiziki gurluşy, düzüminiň arassalygy, çyglylygy, organiki eredijilerde ereýjiligi, wodorod görkezijisi we düzümindäki mehaniki galyndylar kesgitleniler.  

                                                                   

Ýurdumyzda telekeçiligi goldamak bilen baglanyşykly birnäçe hukuk resminamalary kabul edilýär. Biziň önümçiligimiz kiçi we orta telekeçiligi goldamagyň 2018 — 2024-nji ýyllar üçin Döwlet maksatnamasy esasynda gurlup işe girizildi. Hususy pudagy ösdürmäge gönükdirilen giň gerimli işleriň Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň baştutanlygynda mynasyp dowam etdirilýändigine tüýs ýürekden buýsanýarys.  

                                                                                                           

Ýazga geçiren Welmuhammet GALANDAROW.

                       

Surata düşüren Şamyrat AMADOW.

14.04.2022
Energetika ulgamynyň batly gadamlary

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda Türkmenistanyň daşary syýasatynyň we diplomatiýasynyň täze hil derejesi ýurdumyzyň yzygiderli ösüşini, şol sanda onuň halkara derejesindäki artýan işjeňligini baglanyşdyrýar. Türkmenistanyň daşary syýasy strategiýasynyň üstünlikli durmuşa geçirilmegi köp babatda çalt depginler bilen özgerýän, dünýäniň çagyryşlaryna mynasyp jogap bolup durýan anyk ädimler arkaly utgaşdyrylýandygy bilen şertlendirilýär. 

                                                                   

Türkmenistanyň Prezidenti Serdar Berdimuhamedow wezipä girişmek dabarasyndaky çykyşynda: «Garaşsyz döwletimiziň elektrik energetikasy pudagyna köp möçberde maýa goýumlar gönükdiriler. Türkmen energiýa serişdelerini daşarky bazarlara diwersifikasiýa ýoly bilen ibermek üçin elektrik energiýasynyň öndürilişi artdyrylar we ony ibermegiň ulgamy kämilleşdiriler. Geljekde ýurdumyzda energiýanyň gaýtadan dikeldilýän çeşmelerini, şol sanda Gün batareýalaryny öndürmegi giňden ýola goýmak we ornaşdyrmak hem meýilleşdirilýär» diýip nygtady. 

                                                                   

Mälim bolşy ýaly, 2021-nji ýylyň 13-nji martynda «Gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmeleri hakynda» Türkmenistanyň Kanuny kabul edildi. Munuň özi biziň ýurdumyzda «ýaşyl energetikany» ösdürmeklige gönükdirilen işleriň milli kanunçylyk esaslarynyň yzygiderli berkidilmegine gönükdirilen işleriň uzak möhletleýin esasda alnyp barylýandygyny görkezýär. Häzirki wagtda dünýäniň onlarça ýurdy, şol sanda Türkmenistan energiýa we energiýa tygşytlaýjy tehnologiýalary işläp taýýarlamaga uly maýa goýumlaryny goýýarlar, olaryň hatarynda daşky gurşawy goraýan we durmuş-ykdysady ösüşini gazanmaklyga ýardam edýän «ýaşyl energetika» taslamalary — ykdysadyýetiň täze pudaklaryny döretmek, hususy telekeçilik işini ösdürmek, täze iş orunlaryny döretmek bilen baglydyr. 

                                                                   

Türkmenistan, dünýäniň energetika kuwwatyna eýe bolan öňdebaryjy döwletleriň biri hökmünde dünýä bileleşiginiň ünsüni energiýa howpsuzlygynyň ulgam dörediji elementlerine gönükdirmek arkaly halkara hyzmatdaşlygyny alyp barýar. Türkmenistan uglewodorod çig malynyň dünýäde ägirt uly maýa goýumlaryny çekmek ýoly arkaly ýurduň ykdysadyýetini depginli ösdürmek meselesini esasy orunda goýýar. Bu ýerde ýurduň ýangyç-energetika toplumyny döwrebaplaşdyrmak boýunça özara bähbitli hyzmatdaşlyk ileri tutulýar. Şu jähetden, halkara energetika howpsuzlygyny üpjün etmekde energiýa serişdelerini ugradyjy iri döwlet hökmünde Türkmenistanyň çykyş etmegi energetika diplomatiýasynyň möhüm şahasyna öwrüldi.  

                                                                   

Energetika pudagynda däp bolan strategik hyzmatdaşlyk gatnaşyklaryny saklamak bilen bir hatarda, Türkmenistan Ýewropa, Aziýa, Uzak Gündogar, Günorta — Gündogar ugurlary boýunça göni energetika boýunça hyzmatdaşlygyny ep-esli giňeltdi. Döwlet Baştutanymyzyň: «Geljekde biz Türkmenistanyň nebitgaz pudagyny giň gerim bilen ösdürmäge we onuň halkara energetika ulgamyna işjeň goşulyşmagyna gönükdirilen syýasaty durmuşa geçireris» diýip bellemegi dünýäniň öňdebaryjy nebitgaz kompaniýalary, abraýly maliýe düzümleri bilen ykjam hyzmatdaşlygy ýola goýmaga esaslanýar. Uzak möhletleýin döwürde döwletiň häzirki wagtda nebitgaz, himiýa, ulag we aragatnaşyk, energetika we gurluşyk, ýaşaýyş jaý-jemagat pudaklaryna döwlet-hususy hyzmatdaşlygynyň düzümleriniň üsti bilen hususy we daşary ýurt maýa goýumlarynyň çekiljekdigi «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy: Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasynyň» mazmunynda hem öz beýanyny tapýar.  

                                                                   

Türkmenistanyň başlangyjy bilen onlarça Kararnamalar Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasy tarapyndan kabul edildi. Olaryň hatarynda 2008-nji we 2013-nji ýyllarda kabul edilen iki Kararnama energiýa babatdadyr. Munuň özi Türkmenistanyň energiýa akymlarynyň ygtybarlylygy we durnuklylygy barada öňe süren başlangyçlarynyň dünýä bileleşigi tarapyndan giň goldawa mynasyp bolandygynyň aýdyň subutnamasydyr. Şu resminamalaryň esasy ýörelgelerini we düzgünlerini iş ýüzünde durmuşa geçirmekde Türkmenistan ähli gyzyklanma bildirýän taraplar bilen örän ysnyşykly hyzmatdaşlyk etmäge taýýardyr. 

                                                                   

Türkmenistanyň energetika diplomatiýasy globalizasiýanyň hem-de tehnika we tehnologiýanyň çalt ösýän, ylmyň we öňdebaryjy ylmy barlaglaryň gazananlarynyň ornaşdyrylýan häzirki zaman şertlerindäki halkara bileleşiginiň durmuşa geçirýän toplumlaýyn tagallalarynda garalýan durnukly ösüşiň global geljegi bilen berk baglanyşyklydyr. Özüniň ägirt uly serişde mümkinçiligini tutuş adamzadyň bähbidine peýdalanmaga ymtylýan Türkmenistan bu ugurda anyk ädimleri ätmek bilen, ýangyç-energetika toplumyny düýpli döwrebaplaşdyrmak ýörelgelerine hem-de energiýa serişdelerini dünýä bazarlaryna ýetirmegiň ýollaryny diwersifikasiýalaşdyrmaga esaslanýan bu ugurdaky syýasaty durmuşa geçirýär. Türkmenistanyň energetika senagaty ösüşiň durnukly ýokary depginlerini saklap, dünýä bazarlarynda islegden peýdalanylýan elektroenergiýanyň eksportyny ýokarlandyrmak mümkinçiligine eýedir. Diwersifikasiýa strategiýasyny yzygiderli amala aşyrmak bilen, soňky ýyllaryň içinde ýurdumyz hyzmatdaşlary bilen bilelikde Gündogar we Günorta ugurlary boýunça birnäçe iri turbageçiriji taslamalary amala aşyrdy. Olaryň häzirki zaman global energetika howpsuzlygynyň, şol sanda türkmen energiýa serişdelerini dünýä bazarlaryna ýetirmegiň köpşahaly ulgamynyň hasabyna döretmäge gönükdirilendigi hem strategiki ähmiýete eýedir.  

                                                                   

«Energiýany tygşytlamagyň 2018 — 2024-nji ýyllar üçin Döwlet Maksatnamasy», «Türkmenistanyň energetika diplomatiýasyny ösdürmegiň 2021 — 2025-nji ýyllar üçin Maksatnamasy» hem-de «Energiýanyň dikeldilýän çeşmelerini ösdürmek boýunça 2030-njy ýyla çenli Türkmenistanyň Milli strategiýasy» kabul edildi. Türkmenistan energetika ulgamynda sebit we sebitara ähmiýetli iri taslamalary yzygiderli durmuşa geçirýär. Pudaga ornaşdyrylýan innowasiýalar, şeýle-de häzirki zaman şertlerinde elektrik beketler üçin ýangyjyň iň netijeli we ekologiýa taýdan howpsuz görnüşi bolan ýurtdaky tebigy gazyň ägirt uly gorlary ykdysadyýetiň strategiki pudagynyň öňünde duran wezipeleri netijeli çözmäge ýardam berýär. 

                                                                   

Ýurdumyzy ýeňişli menzillere alyp barýan hormatly Prezidentimiziň jany sag, ömri uzak bolup, alyp barýan il-ýurt bähbitli işleri hemişe üstünliklere we rowaçlyklara beslensin! 

                                                                                                           

Aziza IŞBAÝEWA,

                       

Türkmenistanyň Döwlet, hukuk we demokratiýa institutynyň ylmy işgäri.

14.04.2022
Hyrydarly harytlar

Hoş habar bizi çäksiz begendirdi. Ýurt boýunça gowy etrap! Bu sözleriň aňyrsynda etrabymyzyň zähmetkeşleriniň mähriban Watanymyzyň gülläp ösmegi üçin edýän tagallalary, yhlasly çekýän zähmeti görünýär.  

                                                                   

Geçen ýyly biz üstünlikli tamamladyk. Çig malyň gaýtadan işlenilmegi netijesinde zawodymyzda 220, 083 tonna benzin, 135,095 tonna dizel ýangyjy, 22,5 müň tonna mazut, 34,991 tonnadan gowrak ýol bitumy, ýewropa bazarlarynda uly islegden peýdalanýan agyr wakuum gazoýlyň 41848 tonnasy we isleg bildirilýän beýleki önümler öndürildi. Etrabymyzyň uly ýeňşi bilen ganatlanan zawodymyzyň zähmet adamlary «Halkyň Arkadagly zamanasy» ýylynda hem ynamly ädimler bilen ösüşiň täze belentliklerine barýarlar. Çig nebitiň we gaz kondensatynyň gaýtadan işlenilmegi netijesinde benzin, dizel ýangyjy, mazut, ýol bitumy we beýleki önümleri ýene-de artygy bilen öndürip, sarp edijilere ýetireris. Önümlerimiziň aglaba bölegi eksporta iberilýär.  

                                                                   

Ýurdumyzyň senagatynyň güýçli depginde ösmegi, ilatyň hal-ýagdaýynyň ýokarlanmagy we ýurdumyzda awtomobilleriň köpelmegi awtomobil ýangyjynyň önümçiliginiň artdyrylmagyny talap edýär. Şu oňyn özgertmelere laýyklykda zawodymyzyň durky täzelenildi. «Westport Trading Europe Limited» (ABŞ) kompaniýasynyň hünärmenleri könelen tehnologik enjamlary çalyşdylar, şeýle hem enjama goşmaça hilini ekstraksion benzin derejesine ýetirýän göni saplanýan ýeňil benzini dearomatizirleýän blok goýuldy. Awtomobil benzinlerini öndürmekde ulanylýan ýokary oktanly komponenti almaga niýetlenilen LÇ 35-11/1000 katalitik riforming enjamy işe girizildi. Onuň kuwwatlylygy ýylda 500 müň tonna benzin çykarmaga niýetlenendir. 2015-nji ýylda katalitik reforming enjamynyň durky toplumlaýyn täzelenildi, ýol bitumyny çykarýan desga işe girizildi. Kuwwatlylygy ýylda 1 million tonna önüm öndürmäge niýetlenilen elektrik duzsuzlandyrma blokly nebiti atmosferaly işläp saplaýan «ELOU-AT» enjamy hem önümçilige ornaşdyryldy. Esasy önümler bolan ýokary oktan sanly benziniň çykarylyşy artdy. Kärhanamyzda nebiti deslapdan duzlardan arassalamak we gaýtadan işläp saplamaga niýetlenilen kombinirlenen atmosfera-wakuum enjamy hem işledilýär.  

                                                                                                           

Reýimguly  ORAZOW,

                       

Seýdiniň nebiti gaýtadan işleýän zawodynyň baş ykdysatçysy.

14.04.2022
Halk bähbitli işler

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe hormatly Prezidentimiziň parasatly başlangyçlary bilen ýurdumyzda amala aşyrylýan il-ýurt bähbitli maksatnamalar üstünlikli durmuşa geçirilip, belent sepgitlere ýetilýär. Türkmenistany durmuş-ykdysady, medeni taýdan ösdürmek ugrunda bu günki günde taýsyz tagallalar edilýär. Hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda «Türkmenistanyň Prezidentiniň ýurdumyzy 2019 — 2025-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Maksatnamasynyň» çäklerinde gaýragoýulmasyz işler ýokary derejede durmuşa geçirilýär.  

                                                                   

Ýurdumyzyň möhüm ykdysady görkezijileri geljekki ösüşlere badalga bolup hyzmat edýär. Ýakynda hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda geçirilen Ministrler Kabinetiniň mejlisinde milli ykdysadyýetimiziň pudaklaryny ösdürmek boýunça şu ýylyň birinji çärýeginde alnyp barlan işleriň netijelerine seredilip, ähli pudaklarda gazanylan oňyn ösüşleriň toplumyna giňişleýin seljerme berildi. Her bir pudakdaky bellenilen maksatnamalar esasynda durmuşa geçirilýän işlere garaldy. 

                                                                   

Häzirki wagtda eziz Diýarymyzy durmuş-ykdysady taýdan ösdürmekde ägirt uly işler giňden ýaýbaňlandyrylýar. Milli ykdysadyýetiň ähli pudaklarynda ösüş gazanylyp, öňde duran maksatlara öz wagtynda amal edilýär. Bu babatda mysallara ýüzleneniňde, milli ykdysadyýetiň pudaklarynda öndürilen önümiň möçberiniň geçen ýylyň degişli döwründäkä garanyňda, 11,1 göterim artmagy örän guwandyryjydyr. Şu ýylyň üç aýynda pudaklardaky sazlaşykly ösüşleriň ýagdaýlaryna seredeniňde hem bölek-satuw dolanyşygynyň geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende, 10,4 göterim köpelendigini bellesek, onda içerki önümiň öndürilişiniň birsyhly artýandygy örän buýsandyryjydyr.  

                                                                   

Türkmenistan häzirki döwürde bedew bady bilen okgunly ösýän ýurt hökmünde dünýäde tanalýar. Özara bähbitli hem-de giň halkara hyzmatdaşlyk ýörelgelerine esaslanyp durmuşa geçirilýän beýik işleriň netijesinde daşarky söwdada öndürilýän önümleriň möçberiniň geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende ep-esli artandygy bellärliklidir. Halkyň medeni, ýaşaýyş-durmuş derejesini gowulandyrmaga gönükdirilen oňyn ykdysady görkezijiler öňde duran belent sepgitlere öz wagtynda ýetmäge badalga bolýar. Kabul edilen Milli maksatnamalaryň işjeň durmuşa geçirilmegi ähli türkmenistanlylary zähmet öndürijiligine ruhlandyrýar.  

                                                                   

Türkmenistan — Owganystan — Pakistan — Hindistan halkara gaz geçirijisiniň gurluşygyny çaltlandyrmaga, tebigy gazy eksport etmäge we beýleki halkara taslamalar boýunça hem işleriň has depginli alnyp barylmagyna aýratyn ähmiýet berilýär. Elektrik energiýasynyň öndürilişine we onuň daşary ýurtlara iberilmegine, benziniň, suwuklandyrylan uglewodorod gazynyň, sementiň, çörek we gaýtadan işlenen hem-de gaplanan balyk önümleriniň, şöhlat, süýji-köke, et-süýt önümleriniň, şonuň ýaly-da nah ýüplükleriň we matalaryň öndürilişine döwlet derejesinde ähmiýet berilýär. 

                                                                   

Ýurdumyzda önüm öndürmäge, telekeçiligi ösdürmäge giň mümkinçilikler döredilýär. Şonuň netijesinde önümçilik depgini has-da ýokarlanýar, dürli görnüşli harytlar bilen üpjün edilýär. Munuň özi ýurdumyzda öndürilen önümleri dünýä ýetirmäge hem mümkinçilik döredýär. 

                                                                   

Ýurdumyzyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzalarynyň tagallasy bilen ak bazarlarymyz azyk önümleriniň dürli görnüşleri bilen üpjün edilýär. Kiçi, orta we iri telekeçilik kärhanalaryna döwletimiz tarapyndan goldaw berilmeginiň netijesinde oňyn işler alnyp barylýar.  

                                                                   

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe jebislik we döredijilikli halal zähmet eziz Diýarymyzy ösdürmegiň berk binýady bolup hyzmat edýär. Häzirki wagtda ýurdumyzy durmuş-ykdysady taýdan ösdürmekde gazanylýan üstünlikler agzybir halkymyzyň çekýän halal zähmeti bilen baglydyr. Bu asylly ýörelge uludan-kiçi hemmeler tarapyndan goldanylýar. Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwrümiz diňe bir beýik ösüşleri bilen däl, eýsem, halkymyz hakyndaky aladanyň, beýik işleriň durmuşa geçirilýän zamanasy hökmünde buýsandyryjydyr. Biz muny amal edilýän beýik işleriň anyk netijelerinden görýäris. Bu bitirilýän beýik işler bagtyýarlygymyzy aýan edip, ösüşlerden-ösüşlere, belent sepgitlere tarap öňe barýan ýurdumyzyň şan-şöhratyny dünýä ýaýýar. 

                                                                   

Mälim bolşy ýaly, biziň döwletimizde durmuşa geçirilýän parahatçylyk söýüji däplerine esaslanýan içeri we daşary syýasatyň netijesinde umumadamzat bähbitli işlere giň gerim berilýär. Mähriban Diýarymyzyň şan-şöhrata beslenmegi, ykdysady taýdan gülläp ösmegi üçin döredijilikli zähmet çekilýär. Türkmen halkynyň ýaşaýyş-durmuş derejesiniň has-da ýokarlanmagy ugrunda tutanýerli işler gyzgalaňly alnyp barylýar. Ykdysady taýdan gülläp ösýän ýurdumyzy uly ösüşlere beslemek asylly başlangyçlardan gözbaş alýar.  

                                                                                                           

Bagty ÖDEGULYÝEWA,

                       

«Mugallymlar gazeti».

13.04.2022
Beýik ösüşlere buýsanç

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe durnukly ösüşi üpjün etmäge ukyply bazar gatnaşyklaryny ösdürmäge gönükdirilen özgertmeler üstünlikli amala aşyrylýar. Türkmenistan dünýäniň depginli ösýän döwletleriniň hatarynda orun aldy. Durnukly ösüş halkyň ýaşaýyş-durmuş derejesini has-da ýokarlandyrmak, täze iş orunlaryny döretmek boýunça maksatnamalaryň üstünlikli durmuşa geçirilmegi, milli ykdysadyýetiň has-da döwrebaplaşdyrylmagy, ösdürilmegi we pugtalandyrylmagy bilen baglanyşyklydyr. Şunda ykdysadyýetiň ähli ugurlarynda sanly ulgamyň ornaşdyrylmagy ýaly ugurlary öz içine alýar. Şeýle hem ähli pudaklarda ösüşleriň üpjün edilmegi, maksatnamalaýyn işleriň üstünlikli durmuşa ornaşdyrylmagy esasy ugur bolup durýar.  

                                                                   

Bu gün Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistan dünýäniň sazlaşykly ösýän ýurtlarynyň hatarynda öňdäki orunlary eýelemek bilen, ösen tehnologiýalara, innowasiýalara esaslanýan, ýokary depginler bilen ösýän ýurt hökmünde tanalýar. Ýurdumyzda iri möçberli taslamalar durmuşa geçirilip, ykdysadyýetiň ähli pudaklarynda düýpli özgertmeler amala aşyrylýar.  

                                                                   

Ýurdumyzda üstünlikli durmuşa geçirilýän beýik işleriň netijesinde öňdebaryjy pudaklar toplumlaýyn döwrebaplaşdyrylýar we köpugurly esasda ösdürilýär. Şeýle hem önümçilige öňdebaryjy usullar ornaşdyrylýar. Şunuň bilen baglylykda, iň täze tehnologiýalara aýratyn ähmiýet berilýär. Netijede, daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümleriň mukdaryny artdyrmak wezipeleri üstünlikli çözülýär.  

                                                                   

Häzirki wagtda ýurdumyzda önümçilik netijeli ösdürilip, dürli önümler öndürilýär. Gurluşyk senagatynda, azyk we dokma önümçiliginde önümleri öndürmekde tagalla edilýär. Munuň özi daşary ýurtlardan getirilýän önümleriň ornuny tutýan önümçiligi ösdürmek boýunça öňde goýlan wezipeleriň üstünlikli amala aşyrylýandygyna şaýatlyk edýär.  

                                                                   

Belent maksatly işler ýurdumyzyň ykdysadyýetini has-da ösdürmekde aýratyn ähmiýete eýedir. Ýurduň jemi içerki önümindäki ösüşi durnukly saklanýar, ösüş depgini dowam edýär. Muňa hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda 8-nji aprelde geçirilen Ministrler Kabinetiniň mejlisinde hem aýdyň göz ýetirdik. Mejlisde şu ýylyň birinji çärýeginde milli ykdysadyýetimiziň pudaklaryny ösdürmek boýunça alnyp barlan işleriň netijelerine seredildi. Türkmenistan batly depginler bilen ösýär, ýurduň mundan beýläk-de ösüşini üpjün etmek üçin ähli mümkinçilikler bar. Bu bolsa geljekde hem öz görkezijilerimizi ýokary derejelere çykaryp biljekdigimize şaýatlyk edýär. Milli maksatnamalarymyzy üstünlikli durmuşa geçirmäge örän uly serişde gory ýardam berýär.  

                                                                   

 Halk bähbitli, döwlet ähmiýetli beýik işleri durmuşa ornaşdyrýan hormatly Prezidentimiziň jany sag, ömri uzak bolsun!  

                                                                                                           

Aýjemal ALAŞAÝEWA,

                       

Türkmen döwlet binagärlik-gurluşyk institutynyň uly mugallymy.

13.04.2022
Ykdysady ösüş — bagtyýar durmuşyň özeni

Ata Watanymyz Türkmenistan halk hojalyk toplumyny dünýä ykdysadyýetiniň ugruna laýyklykda depginli ösýän we özüni üpjün edýän milli modeline öwürmegi üstünlikli amala aşyrdy. Milli ykdysadyýetimiziň pudaklarynyň şu ýylyň birinji çärýeginde gazanan ýokary görkezijileri munuň şeýledigine nobatdaky gezek şaýatlyk edýär. 

                                                                   

Ýurdumyzda hormatly Prezidentimiziň parasatly syýasaty netijesinde ykdysady ösüşiň netijeliligi üpjün edilýär. Milli ykdysadyýetimiziň ähli pudaklary depginli ösdürilýär. Türkmen döwletiniň ösüşiniň häzirki taryhy tapgyrynda halkymyzyň ýaşaýyş-durmuş derejesini has-da ýokarlandyrmak bilen bagly maksatnamalaýyn çäreleriň yzygiderli amala aşyrylmagy, hakykatdan hem, biziň ýurdumyzda adamyň bagtyýarlygy, mynasyp ýaşaýşy, röwşen geljegi hakda aladanyň döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň birine öwrülendigini bütin aýdyňlygy bilen äşgär edýär. 

                                                                   

Berkarar Watanymyzda her ýylyň başyndan zähmet haklarynyň, pensiýalaryň, döwlet kömek pullarynyň, talyp we diňleýji haklarynyň möçberleri yzygiderli ýokarlandyrylýar. Bu nusgalyk döwlet syýasaty halkymyzyň ýaşaýşyny dünýä ölçeglerine gabat getirmek, durmuş-ykdysady taýdan ösen ýurtlaryň derejesine ýetirmek wezipelerinden ugur alýar. 

                                                                   

Ykdysady ösüşde öňde goýlan sepgitlere üstünlikli ýetilmeginde döwlet maksatnamalarynyň orny örän uludyr. Şu ýylyň 11-nji fewralynda kabul edilen «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy: Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasy» ykdysady işiň netijeliligini artdyrmakda milli ykdysadyýetimiziň öňünde möhüm ýolgörkeziji bolup hyzmat edýär. 

                                                                   

Geçen hepdäniň anna gününde geçirilen Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň mejlisiniň barşynda habar berlişi ýaly, jemi içerki önümiň ösüşi ýylyň başyndan bäri 6,2 göterim derejede durnukly saklanyp gelýär. Munuň özi şu ýylyň birinji çärýeginde ýerine ýetirilen işleriň netijeleriniň ýurdumyzyň bellenen maksatnamalara laýyklykda ösmegini dowam edýändigini görkezýär. 

                                                                   

Türkmenistanyň ilatynyň mynasyp ýaşaýyş şertleriniň, durmuş taýdan goraglylygynyň üpjün edilmegi berkarar Watanymyzyň maliýe-ykdysady kuwwatynyň barha artýandygynyň, watandaşlarymyzyň bagtyýar ýaşamagy hakynda döwlet tarapyndan düýpli alada edilýändiginiň esasy görkezijileriniň biri bolmagynda galýar. Durmuşyň hemme ugurlarynda adamyň bagtyýar ýaşaýşy hakyndaky aladany döwlet syýasatynda iň esasy we öňdäki orunda goýýan hormatly Prezidentimiziň jany sag, ömri uzak, belent başy aman bolsun!  

                                                                                                           

Döwlet ATAÝEW,

                       

Türkmen döwlet maliýe institutynyň talyby.

12.04.2022
Milli ykdysadyýetimiziň ösüşi

Hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda hemişelik Bitaraplyk, parahatçylyk söýüjilik we hoşniýetli goňşuçylyk ýörelgelerine esaslanýan daşary syýasatyny durmuşa geçirýän Türkmenistanyň milli ykdysadyýeti barha ösýär. Mähriban ýurdumyzyň beýik ösüşleri, ykdysady kuwwaty halkymyzyň abadan durmuşyna, bagtyýarlygyna gönükdirilýär. Şeýle hem geljegimiziň has-da ösüşli bolmagyny, döwrebap mümkinçilikleriň döredilmegini nazara alýar.  

                                                                   

Häzirki wagtda «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy: Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasy» üstünlikli durmuşa geçirilýär. Täze maksatnamada ykdysadyýetiň ähli ugurlary aýdyň beýan edilýär, möhüm maksatlar öňde goýulýar. Berkarar Watanymyzda gazanylýan uly üstünlikler, ýetilýän täze sepgitler hormatly Prezidentimiziň beýik işleriniň, durmuşa geçirilýän belent maksatlaryň rowaçlanýandygyny görkezdi. Gazanylan beýik ösüşler ýurdumyzyň aýdyň ýollardan barýandygyny we röwşen geljeginiň has-da ösüşlidigini dünýä aýan etdi. Döwür öňe tarap barýar, durmuş ösýär, özgerýär, täze sepgitlere eýe bolýar. Arkadagly Serdarymyzyň parasatly baştutanlygynda gazanylýan beýik ösüşler buýsançly wakalar bolup kalba dolýar. 

                                                                   

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwrümizde sanly ykdysadyýetiň ösdürilmegi, sanly ulgamyň giňden ornaşdyrylmagy döwrebap üstünlikleri üpjün edýär. Ýurdumyzyň dürli pudaklarynda sanly ulgamyň mümkinçilikleri ýokarlanýar, iň döwrebap usullar ýola goýulýar. Bu bolsa ösüşiň tizligini, işleriň kämilligini has-da ýokarlandyrýar. Şeýle döwrebap işleri kämil alyp barmakda hünärmenleriň hem kämilliginiň möhümdigini bellemek gerek. Şunda ýaş nesilleriň döwrebap bilimli, ösen aň-düşünjeli bolmagyny gazanmak baş maksat bolup durýar. Şonuň üçin hem bilimli ýaşlary kemala getirmek, olaryň döwrebap bilimlere eýe bolmaklaryny gazanmak üçin uly işleriň durmuşa geçirilýändigini hem bellemelidiris. Häzirki döwürde ýaşlar hakynda uly aladalar edilýär. Şeýle beýik işleriň alnyp barylýandygyna hormatly  

                                                                   

 Prezidentimiziň parasatly sözlerinden hem aýdyň göz ýetirmek bolýar. Hormatly  

                                                                   

Prezidentimiz şeýle belleýär: «Milli bilim ulgamyny kämilleşdirmek, ýokary ylmy mümkinçiligi bolan giň gözýetimli, maksada okgunly, innowasion tehnologiýalary dolandyrmaga ukyply, ýokary hünärli, taýýarlykly ýaşlary terbiýeläp ýetişdirmek boýunça ähli tagallalar ediler».  

                                                                   

Şundan görnüşi ýaly, kämil hünärmenleri ýetişdirmek, sanly ykdysadyýeti sazlaşykly, döwrebap ösdürmek üçin ähli mümkinçilikler döredilýär. Sanly ykdysadyýeti ösdürmegiň esasy ugry hökmünde hünärmenleriň başarnygy, kämilligi nazara alynýar. Şunda kämil hünärmenleri ýetişdirmek, zehinli ýaşlara giň mümkinçilikleri döretmek esasy ugur bolup durýar. Şonuň üçin hem Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwrümizde ylym-bilimiň ösdürilmegi, ilki bilen, kämil hünärmenleri taýýarlamaga mümkinçilik berýär.  

                                                                   

Hormatly Prezidentimiziň alyp barýan parasatly syýasaty netijesinde milli ykdysadyýetimizi has-da ösdürmek üçin we döwrebaplaşdyrmak üçin giň mümkinçilikler döredilýär. Ykdysadyýet ähli pudaklaryň ösüşini we möhüm ugurlaryny özünde jemleýär, çünki ösüşiň ýokarylygy ykdysadyýetiň kuwwatlylygy bilen berk baglanyşdyrylýar. Şonuň üçin hem milli ykdysadyýetimizi ösdürmegiň ähli ugurlary ylmy esasda öwrenilýär we giňden durmuşa ornaşdyrylýar. Munuň özi ýurdumyzyň ösüşini has-da ýokary derejelere ýetirýär.  

                                                                                                           

Aşyrdurdy TOÝRYÝEW,

                       

Ýagşygeldi Kakaýew adyndaky Halkara nebit we gaz uniwersitetiniň mugallymy.

11.04.2022
Kämil dolandyryjy ýaşlar: maksatnamalaýyn ileri tutulýan ugurlarda

Bagtyýar raýatlarymyzyň erk-islegi bilen «Halkyň Arkadagly zamanasy» diýlip atlandyrylan şu ýylymyz halkymyzyň ýagty geljegi üçin taryhy ähmiýetli wakalardan başlandy. Milli Geňeşiň Halk Maslahatynyň fewral aýynyň 11-ine geçirilen mejlisiniň gün tertibinde ýurdumyzyň geljek 30 ýylda ösüşiniň baş ugurlaryny kesgitlejek «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy: Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasynyň» kabul edilmegine hem-de döwletimizi dolandyrmak işine hakyky watançy, edep-terbiýeli, bilimli, sowatly, iş başarjaň ýaşlary çekmek meselelerine aýratyn orun berildi. Bu başlangyçlar uzak möhlete bellenen maksatnamalaýyn wezipeleri durmuşa geçirmekde halkymyzyň öňden gelýän asylly halypa-şägirtlik ýörelgesine pugta eýerilýändigine şaýatlyk edýär.  

                                                                   

Döwlet, halk ähmiýetli meselelerde jogapkärçiligi öz üstüne almaga taýýar, giň dünýägaraýyşly ýaşlary öňe çykarmak başlangyjy özüniň many-mazmuny boýunça sahawatly ýörelgedir. Halkymyz döwleti dolandyrmakda şerti, ýoly, talaby, kadasy boýunça milli mekdebi döretdi. Şeýle ýaş ýolbaşçylaryň syýasy zehini, ykdysady pikirlenişi, medeni-ruhy hem adamkärçilik kämilligi bilen döwletimiz ykdysady taýdan barha gülläp ösýär. Durmuşyň hakykaty babatynda ýaşlara mynasyp terbiýe bermek, owal maşgalada, soňra döwletde kämillikden nyşandyr. Ýaş ýolbaşçylaryň edep-terbiýesi, ruhy sagdynlygy köp babatda jemgyýetçilik gurşawyň täsirinden bolsa, ylym-bilime, sagdyn durmuş ýörelgelerine ygrarlylygy şahsyýetiň erkine bagly hereketdir. Kähalatlarda ýaşlaryň şahsyýet derejesinde kämil bolmagy üçin, durmuş meselelerinde özbaşdak çözgüt tapmaga mümkinçilik bermeli ýerleri bolýar. Şunda ýaşulynyň halypalyk borjunda ýerlikli maslahat bermek, emma ahyrky çözgüdi ýaşlaryň öz erkine goýmak wezipesi durýar.  

                                                                   

Gahryman Arkadagymyz şeýle ýaşlary döwleti edara etmek ýaly iň ýokary wezipelere çekmek arkaly, halkymyzyň ykbalyny, geljegini kesgitlejek meseläni — Türkmenistanyň Prezidenti wezipesine mynasyp ýaş dalaşgärleri çykarmak başlangyjyny öňe sürdi. Gahryman Arkadagymyzyň bu başlangyjy esasynda 2022-nji ýylyň 12-nji martynda tutuş ýurdumyzda jogapkärçilikli, syýasy-jemgyýetçilik çäre — Türkmenistanyň Prezidentiniň saýlawlary geçirildi. Türkmenistanyň raýatlary Watan ykbalyny, milletiň geljegini kesgitleýän bu meselede iň mynasyp, iş başarjaň, döwletiň syýasy we hojalyk dolandyrylyşynda tejribesi bolan, özüniň zehini hem watançylyk edebi bilen öňe saýlanan mynasyp dalaşgäre öz seslerini berdiler.  

                                                                   

Ýurdumyz bazar gatnaşyklaryna geçilýän häzirki döwürde durmuş-ykdysady, ruhy-medeni taýdan belent galkynyşlara eýe bolýar. Şol bir wagtyň özünde, halk hojalygyny dolandyrmagyň has kadaly hem netijeli nusgasyny, milli ykdysadyýetiň durnukly ösüşiniň pugta binýadyny kemala getirmek öňde duran derwaýys meselelerdir. Ählihalk geňeşinde kabul edilen «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy: Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasynyň» düýpli döwrebaplaşma meýilnamasynda ýurdumyzda geljek 30 ýylda guruljak önümçilik toplumlary, ykdysady pudaklaryň geljegi, bina ediljek desgalar, dörediljek täze obadyr «akylly» şäherler, ulanyşa beriljek bilim, medeni-durmuş maksatly desgalar hem ýokary amatlykly ýaşaýyş jaýlary birin-birin görkezilendir.  

                                                                   

Maksatnamada bilim ulgamyny ösdürmek wezipeleri giň gerimli çäreleri öz içine alýar. Milli bilim ulgamynyň maddy-tehniki binýadyny döwrebaplaşdyrmagyň çäklerinde orta mekdeplerde tehnologiki taýýarlygy we ýöriteleşdirilen okuwlary girizmegi dowam etmek, mugallymlaryň hünär taýýarlygyny kämilleşdirmek, halkara derejelerine laýyk gelýän aýratyn zehinli ýaşlar üçin bilim edaralaryny döretmek, hünär öwredýän ýörite orta okuw mekdeplerini ýola goýmak bellenildi. Ýurdumyzyň ýokary okuw mekdepleriniň täze binalary gurlar, bar bolanlary düýpli döwrebap enjamlaşdyrylar, olaryň ylmy-usulyýet binýady has-da kämilleşdiriler. Olarda ylmyň we önümçiligiň çuňňur arabaglanyşygyny üpjün edýän täze hünärler, düzüm birlikler dörediler. Halkara ülňülerine laýyk gelýän reýting derejeleriň gazanylmagynyň netijesinde okuw standartlary kämilleşer. Türkmen ýaşlary şeýle-de daşary ýurtly raýatlar üçin tölegli okuwlaryň geriminiň giňeldilmeginiň hasabyna ulgamy hojalyk hasaplaşygynda maliýeleşdirmek dowam etdirilip, bu çemeleşme Türkmenistanda ylmyň ösdürilmeginiň esasy ugruna öwrüler. Türkmenistanly ýaşlary daşary ýurtlara ýörite we ýokary hünär bilim almak üçin okuwa ibermegiň maliýe, hukuk binýadyny kämilleşdirmek hem-de olaryň sanynyň artdyrylmagy ugrunda ulgamlaýyn çemeleşmek, ýaşlaryň intellektual mümkinçiliklerini, döredijilik ukyplaryny açyp görkezmeklerini gazanmagy ýola goýmak göz öňünde tutulýar.  

                                                                   

Gahryman Arkadagymyz maslahatda eden çykyşynda döwleti dolandyrmagyň sagdyn, ylym-bilim taýdan zehinli ýaş ýolbaşçylara ynanylmagynyň netijesinde Milli maksatnamanyň ýaşlaryň yhlasy, gujur-gaýraty bilen amala aşyryljakdygyna berk ynanýandygyny hem-de döwletimiziň geljegi üçin juda uly orna eýe boljakdygyny, eýýäm ýakyn ýyllarda Watanymyzyň keşbiniň hem, biziň durmuşymyzyň hem, ýaşlaryň geljeginiň hem tanalmaz derejede özgerjekdigini buýsanç bilen belledi. 

                                                                   

Uzakmöhletli ösüşlere gönükdirilen täze maksatnamada makroykdysady we maliýe durnuklylygy saklamagyň hasabyna sebitleri ösdürmek meselelerine möhüm orun berilýär. Milli ykdysadyýeti düýpli sanlylaşdyrmak, pudaklaýyn düzüme köpugurlylyk häsiýetini bermek, senagat pudaklarynyň paýyny artdyrmak, eksporta ukyply hem importyň ornuny tutýan önümçilikleri has-da giňeltmek, hususy telekeçilige giň gerim bermek, innowasiýaly täzeçilliklere önümçilikde hem durmuşda giň ýol açmak ýaly ugurlarda durmuşa geçiriljek işler diňe bir döwletimiziň däl, her bir maşgalanyň durmuşyny özgerder. Diňe bir şäherleriň däl, oba ýerleriniň durky düýpgöter özgerer, adamlaryň ýaşaýyş-durmuşynyň derejesi, durky, hili ýokarlanar.  

                                                                   

Milli Liderimiziň tagallalary bilen ýurdumyzy pajarladyp ösdürmek, dünýäniň ösen döwletleriniň hataryna çykarmak boýunça kabul edilen Maksatnamada bellenilen çäreler Birleşen Milletler Guramasynyň Durnukly ösüş maksatlaryna doly laýyk gelýär. Göz öňünde tutulan wezipeleriň ählisi halkymyzyň ýaşaýyş-durmuş abadançylygyny pugtalandyrmagy, Türkmenistanyň ykdysadyýetiniň mundan bu ýana hem ýokary göterilmegini üpjün etmegi maksat edinýär.  

                                                                   

Häzirki wagtda Türkmenistan tutuş dünýä bilen bilelikde ýeňil-ýelpaý bolmadyk ýiti hem howply pandemiýanyň agyr täsirlerini ýeňip geçmek, özüniň durmuş-ykdysady binýadyny pugtalandyrmak, milli eksport kuwwatyny artdyrmak meseleleri bilen ýüzbe-ýüz durýar. Tutuş dünýäniň sanly binýada geçýändigini hem ýatdan çykarmaly däldiris. Sanly tehnologiýalar häzirki zaman durmuşyň hakykatyna öwrüldi. Biz maglumat innowasiýalary bilen durmuşyň her ädiminde diýen ýaly ýüzbe-ýüz bolýarys. Maglumat häzirki döwürde ösüşleriň badyny kesgitleýän serişdä, gymmaty bolan haryda we hyzmata öwrüldi. Häzirki zaman dünýäde diňe bilimli ozýar. Hut şol nukdaýnazardan, Türkmenistanda bilimi, maglumat sowady, kompýuter başarnygy ýokary bolan ýaşlar üçin hemme ýollar açyk. Durmuşda ýaşlaryň öz orunlaryny tapmagy üçin uly mümkinçilikler döredip berýän hormatly Prezidentimize bimöçber alkyş aýdýarys.  

                                                                                                           

Hangeldi GURBANGELDIÝEW,

                       

Türkmenistanyň Maliýe we ykdysadyýet ministrliginiň ýanyndaky Ykdysadyýeti töwekgelçiliklerden goramak agentliginiň Ykdysady töwekgelçilikleri seljeriş müdirliginiň başlygy.

09.04.2022
Milli ykdysadyýetimiz: beýik sepgitler we döwrebap özgertmeler

Mälim bolşy ýaly, «Halkyň Arkadagly zamanasy» ýylymyzyň 25-nji martynda hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň baştutanlygynda Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň mejlisi geçirildi. Onda milli ykdysadyýetimizi mundan beýläk-de ösdürmek, halk hojalygyna sanly ulgamy ornaşdyrmak we Diýarymyzda häzirki zaman önümçiliklerini ýola goýmak meselelerine seredildi. Mejlisde «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy: Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasyndan» gelip çykýan möhüm wezipelere aýratyn üns çekildi. 

                                                                   

Ajaýyp wakalara we beýik ösüşlere beslenýän «Halkyň Arkadagly zamanasy» ýylymyz milli ykdysadyýetimizi ösdürmek bilen bagly uzak geljege niýetlenen möhüm resminamalaryň kabul edilýän ýyly hökmünde taryha girýär. Munuň şeýledigini üstümizdäki ýylyň 11-nji fewralynda geçirilen Türkmenistanyň Milli Geňeşiniň Halk Maslahatynyň mejlisinde kabul edilen «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy: Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasy» doly tassyklaýar. Bu uzak möhletleýin maksatnama Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe durmuşa geçiriler hem-de milli ykdysadyýetimizi diwersifikasiýa ýoly bilen ösdürmäge we halk hojalygyny doly sanlylaşdyrmaga uly ýardam berer. 

                                                                   

Geljek 30 ýylda ýurdumyzy hemmetaraplaýyn ösdürmegiň ähli ugurlaryny öz içine alýan Milli maksatnamada döwrebap özgertmeleri geçirmek göz öňünde tutulyp, anyk wezipeler öz beýanyny tapýar. Şunuň bilen baglylykda, 25-nji martda geçirilen Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň mejlisinde ýokarda agzalan maksatnamanyň durmuşa geçirilişiniň hemişe berk gözegçilikde saklanylmalydygyny döwlet Baştutanymyz aýratyn nygtady. Onda milli ösüş ýolumyzyň täze tapgyrynda maksatnamada göz öňünde tutulan işleri üstünlikli amala aşyrmak bilen bagly möhüm ähmiýete eýe bolan täze wezipelere üns çekildi. 

                                                                   

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe ykdysadyýetimizi köpugurly ösdürmek we halk hojalygynyň geljegi uly ugurlaryny has-da kämilleşdirmek göz öňünde tutulýar. Hususan-da, senagat pudagyny häzirki zaman dünýä tejribesi esasynda döwrebaplaşdyrmak we oňa daşary ýurt maýa goýumlaryny giňden çekmek, innowasion tehnologiýalara esaslanýan täze önümçilikleri ýola goýmak we elektron senagaty kämilleşdirmegi dowam etmek ýaly wezipeler ileri tutulýar. Öz nobatynda bularyň ählisi milli ykdysadyýetimiziň kuwwatyny has-da artdyrmaga we Türkmenistany senagat döwletine öwürmäge mümkinçilik berer. 

                                                                                                           

Aýnagözel ALTYÝEWA,

                       

Türkmen döwlet ykdysadyýet we dolandyryş institutynyň talyby.

09.04.2022
Bagtyýar durmuşyň kepili

Eziz Watanymyz Türkmenistan hemişelik Bitaraplyk, asuda durmuş we hoşniýetli goňşuçylyk ýörelgelerine ygrarly bolmak bilen, dünýä giňişliginde uly abraýa eýe bolýar. Diýarymyz ykdysadyýeti çalt depginler bilen ösýän döwletleriň hataryna girmek bilen, özüniň ykdysady kuwwatyny has-da berkidýär. Bu gün senagat taýdan rowaç gadamlar bilen ösýän ýurdumyzda öndürilýän önümler diwersifikasiýa ýoly bilen dünýä bazarlaryna çykarylýar. Şeýlelikde, ýurdumyz innowasiýalara, ylmyň we tehnikanyň iň täze gazananlaryna esaslanýan, öndüriji güýje eýe bolan döwlete öwrüldi. Ýurdumyzda ýokary tehnologiýaly önümçilikler döredilip, täze iş orunlary açylýar. Bu bolsa türkmen telekeçileriniň döwletimiziň ösüşlerine öz goşantlaryny goşýandygyny görkezip, hormatly Prezidentimiz tarapyndan ähli şertleriň we mümkinçilikleriň döredilýändigini subut edýär.  

                                                                   

Bu amatlyklar ýokary hilli, dünýä bazarlarynda bäsdeşlige ukyply azyk we senagat önümlerini öndürip, ýurdumyzyň azyk bolçulygyna uly goşant goşýan, ilatyň isleg bildirýän harytlarynyň aglaba böleginiň öz telekeçilerimiz tarapyndan öndürilmegine şert döredýär.  

                                                                   

Önüm öndürmek barada gürrüň edilende, tebigy baýlyklarymyzy gaýtadan işlemekde-de Türkmenistanyň ýeten sepgitleriniň ägirtligini belläp geçmek zerurdyr. Bu bolsa importyň ornuny tutýan önümleri ýurdumyzda öndürmek bilen, eksportyň kuwwatyny artdyrmakda Gahryman Arkadagymyzyň başyny başlan syýasatynyň hormatly Prezidentimiz tarapyndan üstünlikli dowam etdirilýändigini alamatlandyrýar. Muny «Halkyň Arkadagly zamanasy» ýylymyzda Türkmenistanyň Döwlet haryt-çig mal biržasynyň söwdalarynda birnäçe geleşikleriň hasaba alnandygyndan hem görmek bolýar. Ýurdumyzda öndürilýän önümler üçin türkmen telekeçilerine ýokary baha berilmegi, olarda uly zähmet joşgunyny döredýär. Türkmen telekeçileri özleriniň ýokary netijeli işlemekleri, abadan durmuşda ýaşamaklary üçin ýadawsyz alada edilýändiginden ruhlanyp, täze zähmet üstünliklerini gazanmagy maksat edinýärler. Şeýle ruhubelentlik olara abraý getirýän belentlikleri ynam bilen eýelemäge ýardam berýär.   

                                                                   

Ýurdumyzyň ykdysady kuwwatynyň gün-günden ýokarlanmagynyň sakasynda döwlet Baştutanymyzyň bu ulgama berýän ünsüniň ajaýyp netijeleri bardyr. Hormatly Prezidentimiziň: «Biziň esasy maksadymyz mähriban Watanymyzyň asudalygyny we howpsuzlygyny, durmuş-ykdysady taýdan ösüşini, halkymyzyň ýaşaýyş-durmuş derejesini mundan beýläk-de ýokarlandyrmagy, bütin dünýäde parahatçylygy hem-de özara ynanyşmagy berkitmegi üpjün etmekdir» diýen sözleri bolsa, biziň bu aýdanlarymyzyň aýdyň subutnamasydyr. Şeýle ägirt uly işleri amala aşyrmak bilen, beýik başlangyçlary öňe sürüp, watandaşlarymyzyň ýaşaýyş-durmuş derejesi barada yzygiderli alada edýän hormatly Prezidentimiziň jany sag, ömri uzak bolsun!   

                                                                                                           

Maýa RAHMANOWA,

                       

Türkmen döwlet ykdysadyýet we   dolandyryş institutynyň uly   mugallymy.

07.04.2022
Berkararlyk binýady

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe milli ykdysadyýetimiziň durnukly ösdürilmegi ugrunda toplumlaýyn işler geçirilýär. Ýurdumyzda täze önümçilikleri döretmekde, tebigy serişdelerimiziň baý goruny senagat taýdan özleşdirmekde we şunuň netijesinde täze iş orunlaryny döretmekde möhüm işler alnyp barylýar.  

                                                                   

Garaşsyzlyk ýyllary içinde ýurdumyz asyrlara barabar ösüş ýoluny geçdi. Şu döwürde ýurdumyzyň obadyr şäherleri tanalmaz derejede özgerdi, täze döwrebap obalar, etraplar, şäherçeler, ýaşaýyş toplumlary kemala geldi. Geçen döwürde ýurdumyzyň dürli pudaklaryna degişli senagat kärhanalary gurlup ulanylmaga berildi. Diňe «Türkmenistan — parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany» şygary astynda geçen ýylda iri önümçilik we durmuş maksatly desgalaryň 73-siniň ulanylmaga berlendigini ýatlamak hem milli ykdysadyýetimiziň durnukly ösüşinden habar berýär. Şol desgalaryň ählisiniň iň häzirki zaman talaplara laýyk edilip, ýokary tehnologiýa enjamlary bilen üpjün edilmegi bu desgalarda dolandyryşy döwrebap usulda alyp barmaga we önümçiligi yzygiderli artdyrmaga şert döredýär.  

                                                                   

Milli ykdysadyýetimiziň durnukly ösüşinde ýangyç-energetika, ulag-aragatnaşyk, hususy ulgamlaryna, dokma senagatyna möhüm orun degişlidir. Bu ulgamlar diňe bir milli ösüşimiziň özeni bolmak bilen çäklenmän, eýsem, goňşy we alysdaky ýurtlaryň içerki ösüşlerine özüniň täsirini ýetirmek bilen, sebit döwletleriniň özara hyzmatdaşlygyna hem ýardam edýär. Milli ykdysadyýetimiziň bu ugurlaryna geljekde hem möhüm ähmiýet bermek Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasynda göz öňünde tutulandyr.  

                                                                   

Ýurdumyzda durmuşa geçirilýän belent maksatly işlere maýa serişdelerini işjeň çekmekde halkara maliýe guramalary bilen özara bähbitli hyzmatdaşlyga hem uly orun berilýär. Häzirki wagtda halkara maliýe hyzmatdaşlarynyň işjeň gatnaşmagynda ýurdumyzyň dürli ýerlerinde önümçilik we durmuş maksatly desgalaryň birnäçesi gurulýar. Birleşen Arap Emirlikleriniň Dubaý şäherinde geçirilen «EXPO — 2020» bütindünýä sergisinde görkezilen milli gymmatlyklarymyz bilen birlikde, ykdysadyýetimiziň geçen 30 ýylynda gazanan üstünlikleri, önümçilik kärhanalarymyzyň dürli görnüşli önümleri daşary ýurtly işewürlerde uly gyzyklanma döretdi. Şunuň ýaly halkara sergilere işjeň gatnaşmak daşary ýurtly hyzmatdaşlar bilen işjeň gatnaşygy ösdürmäge ýardam berýär.  

                                                                   

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe hormatly Prezidentimiziň öňdengörüjilikli, parasatly syýasaty esasynda ýurdumyzy ähli babatda dünýäniň ösen döwletleriniň hataryna goşmak üçin öňde belent maksatlar goýuldy. Bu belent tutumlary durmuşa geçirmekde özümiziň gujur-gaýratymyzy gaýgyrman, hormatly Prezidentimiziň daşyna mäkäm jebisleşip, zähmet çekeris.  

                                                                   

 Goý, bizi aýdyň geljege ruhlandyrýan hormatly Prezidentimiziň jany sag, ömri uzak bolsun! 

                                                                                                           

Şöhrat BÄŞIMOW,

                       

Türkmen döwlet maliýe institutynyň uly mugallymy.

07.04.2022