Syýasat

Aşgabat, 27-nji maý. Şu gün hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary T.Atahallyýewiň hem-de welaýatlaryň häkimleriniň gatnaşmagynda sanly ulgam arkaly iş maslahatyny geçirdi. Onda ýurdumyzyň oba hojalyk toplumynda we sebitlerde alnyp barylýan möwsümleýin işleriň barşy bilen bagly meselelere garaldy.

Ilki bilen, Ahal welaýatynyň häkimi R.Hojagulyýewe söz berildi.

Ol welaýatda möwsümleýin oba hojalyk işleriniň ýagdaýy barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, häzirki wagtda gowaça ekilen meýdanlarda ýekelemek, otag etmek, mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda alnyp barylýar. Şunda oba hojalyk tehnikalaryndan netijeli peýdalanylýar. Welaýatda galla oragyna başlamaga, möwsümi guramaçylykly geçirmäge taýýarlyk görüldi. Sebitiň ekerançylyk meýdanlarynda ýeralma we beýleki gök-bakja ekinlerine ideg etmek, ýetişdirilen hasyly ýygnap almak boýunça işler geçirilýär. Hasabatyň dowamynda häkim welaýatyň pileçi kärendeçileriniň pile tabşyrmak boýunça şertnamalaýyn borçnamalaryny üstünlikli ýerine ýetirendiklerini habar berdi.

Şeýle-de welaýatda çagalaryň tomusky dynç alyş möwsümini talabalaýyk guramak, Çagalary goramagyň halkara güni, Bütindünýä welosiped güni mynasybetli geçiriljek medeni-köpçülikleýin çärelere taýýarlyk görmek boýunça alnyp barylýan işler, Oba milli maksatnamasyna laýyklykda, şu ýyl welaýatda açylyp ulanmaga berilmegi meýilleşdirilýän medeni-durmuş we önümçilik maksatly desgalardaky gurluşyk işleriniň ýagdaýy barada hasabat berildi.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow hasabaty diňläp, möwsümleýin oba hojalyk işleriniň möhüm ähmiýetini belledi hem-de gowaça meýdanlaryndaky ideg işleriniň talabalaýyk alnyp barylmagyny, galla oragy möwsüminiň ýokary guramaçylyk derejesinde geçirilmegini berk gözegçilikde saklamagy häkime tabşyrdy. Şeýle hem Oba milli maksatnamasyna laýyklykda, şu ýyl welaýatda açylyp ulanmaga berilmegi meýilleşdirilýän dürli maksatly desgalardaky gurluşyk işleriniň ýokary hilli ýerine ýetirilmegi babatda görkezmeler berildi.

Soňra Balkan welaýatynyň häkimi H.Aşyrmyradow welaýatda alnyp barylýan möwsümleýin oba hojalyk işleri barada hasabat berdi.

Hasabatda bellenilişi ýaly, sebitiň gowaça ekilen meýdanlarynda degişli ideg işleri ýerine ýetirilýär. Şunda oba hojalyk tehnikalarynyň doly güýjünde işledilmegine aýratyn üns berilýär. Häzirki wagtda welaýatda galla oragy möwsümine girişmäge, ony guramaçylykly geçirmäge taýýarlyk görülýär. Hormatly Prezidentimiziň ýurdumyzda azyk bolçulygyny has-da pugtalandyrmak barada berýän tabşyryklaryndan ugur alnyp, welaýatda ýeralma, beýleki gök-bakja ekinlerine agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ideg işleri geçirilýär. Pile tabşyrmak boýunça meýilnamany üstünlikli berjaý etmek ugrunda zerur çäreler görülýär. Mundan başga-da, häkim welaýatda mekdep okuwçylarynyň tomusky dynç alyş möwsümine, Çagalary goramagyň halkara gününe, Bütindünýä welosiped gününe taýýarlyk görlüşi, ýurdumyzy 2022 — 2028-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Maksatnamasyna laýyklykda, şu ýyl welaýatda açylyp ulanmaga berilmegi meýilleşdirilýän medeni-durmuş, önümçilik maksatly desgalardaky hem-de binalardaky gurluşyk işleriniň barşy barada hasabat berdi.

Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, häzirki wagtda welaýatyň ekerançylyk meýdanlarynda ýaýbaňlandyrylan möwsümleýin işleriň, hususan-da, gowaça meýdanlaryndaky ideg işleriniň agrotehniki möhletlerde we ýokary hilli ýerine ýetirilmegini, galla oragy möwsümine talabalaýyk taýýarlyk görülmegini üpjün etmegi häkime tabşyrdy. Şunuň bilen birlikde, hormatly Prezidentimiz ýurdumyzy durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň maksatnamalaryna laýyklykda, şu ýyl welaýatda açylyp ulanmaga berilmegi göz öňünde tutulan dürli maksatly desgalardaky gurluşyk işleriniň ýokary hilli ýerine ýetirilmegini gözegçilikde saklamagy häkime tabşyrdy.

Sanly ulgam arkaly geçirilýän iş maslahaty Daşoguz welaýatynyň häkimi S.Soltanmyradowyň welaýatdaky möwsümleýin oba hojalyk işleriniň barşy baradaky hasabaty bilen dowam etdi.

Bellenilişi ýaly, häzirki wagtda gowaça meýdanlarynda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda hatarara bejergi, otag etmek, ýekelemek işleri ýerine ýetirilýär. Bu işlerde oba hojalyk tehnikalary doly güýjünde işledilýär.

Welaýatda galla oragyny guramaçylykly geçirmek, ýetişdirilen bugdaý hasylyny ýitgisiz ýygnap almak üçin degişli taýýarlyk işleri alnyp baryldy. Ýurdumyzda öndürilýän ýeralmanyň, beýleki gök-bakja ekinleriniň möçberini artdyrmak babatda öňde goýlan wezipelerden ugur alnyp, sebitiň ekerançylyk meýdanlarynda bu ekinlere ideg etmek, suw tutmak işleri geçirilýär. Welaýatyň ýüpekçi kärendeçileri tarapyndan döwlet harmanyna pile tabşyrmak işine girişildi. Mundan başga-da, häkim welaýatda çagalaryň tomusky dynç alyş möwsümine, Çagalary goramagyň halkara güni, Bütindünýä welosiped güni mynasybetli geçiriljek medeni-köpçülikleýin çärelere taýýarlyk görlüşi, ýurdumyzy 2022 — 2028-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Maksatnamasyna we Oba milli maksatnamasyna laýyklykda, şu ýyl welaýatda açylyp ulanmaga berilmegi göz öňünde tutulýan medeni-durmuş, önümçilik maksatly desgalardaky gurluşyk işleriniň ýagdaýy barada hasabat berdi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, welaýatda galla oragynyň guramaçylykly geçirilmegini, gowaça meýdanlaryndaky ideg işleriniň agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ýerine ýetirilmegi üçin ähli zerur çäreleri görmegi häkime tabşyrdy. Şeýle hem döwlet Baştutanymyz ýurdumyzy durmuş-ykdysady taýdan ösdürmäge gönükdirilen maksatnamalarda göz öňünde tutulan wezipeleriň üstünlikli amala aşyrylmagynyň möhüm talap bolup durýandygyny belläp, bu ugurdaky işleri gözegçilikde saklamagy tabşyrdy.

Lebap welaýatynyň häkimi Ş.Amangeldiýew welaýatda dowam edýän möwsümleýin oba hojalyk işleriniň barşy barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, welaýatyň gowaça meýdanlarynda gögeriş suwuny tutmak, gögeriş alnan meýdanlarda hatarara bejergi, ýekelemek, otag etmek, mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri ýerine ýetirilýär. Bu ugurda peýdalanylýan oba hojalyk tehnikalary doly güýjünde işledilýär. Ýetişdirilen bugdaý hasylyny çalt we ýitgisiz ýygnap almak, galla oragyny guramaçylykly geçirmek maksady bilen, zerur taýýarlyk işleri geçirildi. Welaýatyň ekerançylyk meýdanlarynda ýazlyk ýeralma, beýleki gök-bakja ekinlerine agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ideg işlerini geçirmek bilen birlikde, irki ýetişdirilen ýazlyk ýeralmanyň hasylyny ýygnamak işi utgaşykly dowam edýär. Sebitde ýygnalan pile hasylyny pile kabul ediş bölümlerinde talabalaýyk saklamak boýunça degişli işler alnyp barylýar.

Şeýle hem häkim welaýatda çagalaryň tomusky dynç alyş möwsümine, Çagalary goramagyň halkara güni, Bütindünýä welosiped güni mynasybetli geçiriljek medeni-köpçülikleýin çärelere taýýarlyk görlüşi, Oba milli maksatnamasyna laýyklykda, şu ýyl welaýatda açylyp ulanmaga berilmegi meýilleşdirilýän medeni-durmuş, önümçilik maksatly desgalardaky gurluşyk işleriniň barşy barada hasabat berdi.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow hasabaty diňläp, galla oragynyň guramaçylykly geçirilmegi üçin ähli zerur çäreleriň görülmeginiň, welaýatyň gowaça meýdanlaryndaky ideg işleriniň talabalaýyk alnyp barylmagynyň möhümdigini belledi we bu babatda häkime birnäçe tabşyryklary berdi. Şeýle-de döwlet Baştutanymyz Oba milli maksatnamasyna laýyklykda, şu ýyl welaýatda açylyp ulanmaga berilmegi meýilleşdirilýän dürli maksatly desgalardaky gurluşyk işleriniň öz wagtynda ýerine ýetirilmegini üpjün etmegi häkime tabşyrdy.

Soňra Mary welaýatynyň häkimi B.Orazow welaýatda möwsümleýin oba hojalyk işleriniň barşy barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, sebitiň gowaça meýdanlarynda ýekelemek, otag etmek, mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri alnyp barylýar. Bu işlerde oba hojalyk tehnikalaryndan netijeli peýdalanylýar. Welaýatda galla oragyna girişmäge we bu möwsümi guramaçylykly geçirmäge taýýarlyk görülýär. Ýazlyk ýeralma we beýleki gök-bakja ekinleri ekilen meýdanlarda ideg etmek, ýetişdirilen hasyly ýygnap almak işleri geçirilýär. Hasabatyň dowamynda häkim welaýatyň ýüpekçi kärendeçileriniň 2024-nji ýylda döwlet harmanyna pile tabşyrmak boýunça şertnamalaýyn borçnamalaryny üstünlikli ýerine ýetirendiklerini habar berdi. Mundan başga-da, welaýatda mekdep okuwçylarynyň tomusky dynç alyş möwsümine, Çagalary goramagyň halkara gününe, Bütindünýä welosiped gününe taýýarlyk görlüşi, “Türkmenistanyň Prezidentiniň obalaryň, şäherçeleriň, etraplardaky şäherleriň we etrap merkezleriniň ilatynyň ýaşaýyş-durmuş şertlerini özgertmek boýunça 2028-nji ýyla çenli döwür üçin Milli maksatnamasyna” laýyklykda, şu ýyl welaýatda gurlup ulanmaga berilmegi göz öňünde tutulýan medeni-durmuş, önümçilik maksatly desgalardaky gurluşyk işleriniň ýagdaýy barada hasabat berildi.

Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, möwsümleýin oba hojalyk işleriniň talabalaýyk ýerine ýetirilmegine möhüm ähmiýet berilmelidigini belledi we gowaça meýdanlaryndaky ideg işleriniň agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda alnyp barylmagyny, galla oragyna guramaçylykly taýýarlyk görülmegini üpjün etmegi häkime tabşyrdy. Mundan başga-da, hormatly Prezidentimiz Oba milli maksatnamasyna laýyklykda, şu ýyl welaýatda açylyp ulanmaga berilmegi meýilleşdirilen dürli maksatly desgalardaky gurluşyk işleriniň ýokary hiliniň üpjün edilmegini gözegçilikde saklamagy tabşyrdy.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary T.Atahallyýew ýurdumyzda dowam edýän möwsümleýin oba hojalyk işleriniň barşy barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, hormatly Prezidentimiziň hemaýat-goldawlary netijesinde pagtaçy daýhanlarymyz tarapyndan gowaça meýdanlarynda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda, hatarara bejergi, ýekelemek, otag etmek, mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri ýerine ýetirilýär. Bu işlerde oba hojalyk tehnikalaryndan netijeli peýdalanylýar. Şunuň bilen birlikde, welaýatlarda galla oragy möwsümini guramaçylykly geçirmek, ösdürilip ýetişdirilen bugdaý hasylyny öz wagtynda ýygnap almak üçin taýýarlyk görülýär. Ýeralmanyň, beýleki gök-bakja ekinleriniň ýokary hasylyny ösdürip ýetişdirmek, bu önümler bilen ilaty bolelin üpjün etmek maksady bilen, häzirki wagtda ýazlyk ekinlere ideg etmek, ýetişdirilen hasyly ýygnap almak işleri dowam edýär. Welaýatlarda ýüpek gurçugyna ideg etmek, ýetişdirilen pile hasylyny ýygnap almak, pile tabşyrmak baradaky bellenilen meýilnamany üstünlikli berjaý etmek boýunça degişli işler geçirilýär.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, häzirki wagtda oba hojalyk pudagynyň öňünde durýan möhüm wezipelere ünsi çekdi we galla oragy möwsümine guramaçylykly girişilmegini, gowaça meýdanlaryndaky ideg işleriniň agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda, talabalaýyk alnyp barylmagyny gözegçilikde saklamagy wise-premýere tabşyrdy. Döwlet Baştutanymyz iş maslahatyna gatnaşyjylara ýüzlenip, möwsümleýin oba hojalyk işleriniň möhüm ähmiýetine ýene-de bir gezek ünsi çekip, ýazlyk ekinlere ideg işleriniň talabalaýyk ýerine ýetirilmegini, ekerançylyk meýdanlarynda zyýankeşleriň ýüze çykmagynyň öňüni almak boýunça degişli işleriň geçirilmegini tabşyrdy.

Hormatly Prezidentimiz sanly ulgam arkaly geçirilen iş maslahatyny jemläp, oňa gatnaşanlara öňde goýlan wezipeleri ýerine ýetirmekde üstünlikleri arzuw etdi.

28.05.2024
Syýasat

Aşgabat, 25-nji maý. Şu gün hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň sanly ulgam arkaly nobatdaky mejlisini geçirdi. Onuň gün tertibine döwlet durmuşyna degişli birnäçe meseleler girizildi.

Ilki bilen, Mejlisiň Başlygy D.Gulmanowa çykyş edip, ýurdumyzyň kanunçylyk binýadyny kämilleşdirmek, milli parlament tarapyndan alnyp barylýan halkara hyzmatdaşlyk barada maglumat berdi. Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistanyň Konstitusiýasynyň düzgünlerine we halkara hukugyň umumy ykrar edilen kadalaryna laýyklykda, Raýat kodeksiniň täze beýanynyň, “Magtymguly Pyragynyň medeni mirasy hakynda” Türkmenistanyň Kanunynyň taslamalaryny taýýarlamak, hereket edýän birnäçe kanunlara üýtgetmeleri we goşmaçalary girizmek boýunça ýerine ýetirilýän işler barada habar berildi.

Parlamentara gatnaşyklary hem-de halkara guramalar bilen hyzmatdaşlygy ösdürmek üçin durmuşa geçirilýän işler, hususan-da, Hytaý Halk Respublikasynyň Halk syýasy konsultatiw geňeşiniň Ählihytaý komitetiniň başlygynyň orunbasarynyň ýolbaşçylygyndaky wekiliýet bilen geçirilen duşuşygyň dowamynda parlamentler derejesinde ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de ösdürmegiň meseleleriniň ara alnyp maslahatlaşylandygy barada aýdyldy. Mejlisiň wekilleri Özbegistanyň Samarkant şäherinde Merkezi Aziýa ýurtlarynda zenanlaryň hukuklaryny we mümkinçiliklerini giňeltmek meselelerine bagyşlanyp geçirilen Aziýa zenanlar forumyna hem-de Indoneziýa Respublikasynda X suw forumynyň çäklerinde geçirilen halkara parlament duşuşygyna gatnaşdylar. Şeýle hem deputatlar Eýran Yslam Respublikasyna iş saparyny amala aşyryp, Magtymguly Pyragynyň we Döwletmämmet Azadynyň aramgählerine zyýarat etdiler.

Ýurdumyzyň Mejlisi, Halk Maslahaty tarapyndan beýleki degişli döwlet edaralary, jemgyýetçilik birleşmeleri bilen bilelikde “Pähim-paýhas ummany Magtymguly Pyragy” ýyly: Türkmenistanyň Konstitusiýasy we Döwlet baýdagy — kämil hukuk ulgamynyň we täze eýýamyň belent maksatlaryny durmuşa geçirmegiň mizemez esaslary” atly ylmy-amaly maslahat guraldy. Mejlisiň deputatlary döwlet syýasatynyň esasy maksatlaryny we wezipelerini halk köpçüligine düşündirmek maksady bilen guralýan dürli çärelere gatnaşýarlar.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow ýurdumyzyň kanunçylyk ulgamyny kämilleşdirmegi dowam etdirmegiň möhümdigine ünsi çekdi we milli ykdysadyýeti mundan beýläk-de berkitmäge, halkymyzyň durmuş derejesini gowulandyrmaga itergi berjek täze kanun taslamalaryny işläp taýýarlamak boýunça netijeli işleriň geçirilmelidigini belledi.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary H.Geldimyradow dünýäniň esasy reýting agentlikleri bilen hyzmatdaşlygy ösdürmek boýunça alnyp barylýan işler barada hasabat berdi. Bellenilişi ýaly, “Türkmenistanyň Prezidentiniň ýurdumyzy 2022 — 2028-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Maksatnamasyny” amala aşyrmak boýunça ýerine ýetirilmeli çäreleriň Meýilnamasynda Döwlet ätiýaçlandyryş guramasy tarapyndan bu ugurda ýöriteleşen kompaniýalardan halkara reýtingleri almak boýunça işleri geçirmek göz öňünde tutulandyr. Şunuň bilen baglylykda, wise-premýer “Fitсh Ratings” agentliginden gelip gowşan degişli teklibi döwlet Baştutanymyzyň garamagyna hödürledi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, Türkmenistanyň Döwlet ätiýaçlandyryş guramasynyň halkara we daşary ýurt maliýe guramalary hem-de agentlikleri bilen hyzmatdaşlygyny mundan beýläk-de giňeltmelidigini belledi hem-de milli ätiýaçlandyryş ulgamynyň halkara maliýe abraýyny ýokarlandyrmak, daşary ykdysady gatnaşyklary ösdürmek üçin degişli işleriň geçirilmelidigini aýdyp, wise-premýere birnäçe anyk tabşyryklary berdi.

Soňra Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary B.Amanow “Türkmennebit” döwlet konserniniň önümçilik desgalarynda ýerine ýetirilmeli işleriň meýilnamasynda göz öňünde tutulan çäreleriň durmuşa geçirilişi barada hasabat berdi. Degişli meýilnamada kesgitlenen esasy wezipelere laýyklykda, tehnologik enjamlary abat ýagdaýda saklamak, nebit geçirijileriň durkuny täzelemek, çykarylýan «gara altyny» ygtybarly akdyrmak, ýurdumyzyň käbir gaz gysyjy beketlerinde, nebiti gaýtadan işleýän desgalarynda düýpli abatlaýyş işlerini geçirmek, durkuny täzelemek hem-de täzelerini gurmak boýunça degişli işler geçirilýär. Şunuň bilen birlikde, ugurdaş düzümleri tehniki enjamlar bilen üpjün etmek boýunça işler alnyp barylýar.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, «Türkmennebit» döwlet konserniniň garamagyndaky önümçilik desgalarynyň doly güýjünde işledilmegini gazanmagyň zerurdygyny belledi. Şeýle-de wise-premýere nebiti gaýtadan işleýän desgalaryň tehniki ýagdaýyny yzygiderli gözegçilikde saklamak, zerur bolan ýagdaýynda, olarda abatlaýyş işleriniň geçirilmegini üpjün etmek tabşyryldy.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary T.Atahallyýew möwsümleýin oba hojalyk işleriniň barşy barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, gowaça ekilen meýdanlarda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda, hatarara bejergi işlerini geçirmek, otag we ýekelemek, mineral dökünler bilen iýmitlendirmek işleri alnyp barylýar. Bugdaý ekilen meýdanlarda ideg işleri tamamlaýjy tapgyrda barýar, hasyly öz wagtynda ýygnap almak boýunça degişli taýýarlyk işleri geçirilýär. Ilatymyzy ýurdumyzda ýetişdirilen ýeralma, gök-bakja önümleri bilen üpjün etmek maksady bilen, häzirki wagtda ýazlyk ekinlere ideg etmek, ýetişdirilen hasyly ýygnap almak işleri dowam edýär. Bellenilen meýilnama laýyklykda, ýurdumyzyň welaýatlarynda ýüpek gurçugyna ideg etmek, pile hasylyny ýygnap alyp, Watan harmanyna tabşyrmak boýunça işler geçirilýär. Ekerançylyk meýdanlarynyň suw üpjünçiligini, ýerleriň melioratiw ýagdaýyny gowulandyrmak, suw serişdelerini tygşytly we netijeli peýdalanmak ugrunda ähli tagallalar edilýär.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow hasabaty diňläp, gowaça meýdanlarynda alnyp barylýan ideg işleriniň berk gözegçilikde saklanylmagy, hatarara bejergi, otag, ýekelemek we mineral dökünler bilen iýmitlendirmek işleriniň agrotehnikanyň talaplaryna laýyklykda geçirilmegi babatda tabşyryklary berdi. Döwlet Baştutanymyz galla oragyny guramaçylykly geçirmäge gowy taýýarlyk görülmeginiň zerurdygyna ünsi çekip, ýetişdirilen bugdaý hasylyny öz wagtynda ýygnap almak boýunça zerur çäreleri görmegi tabşyrdy. Şunuň bilen birlikde, hormatly Prezidentimiz ýurdumyzyň ekerançylyk meýdanlarynyň suw üpjünçiligini gowulandyrmak, suw serişdelerini tygşytly peýdalanmak boýunça alnyp barylýan işleri dowam etdirmegi wise-premýere tabşyrdy.

Soňra Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary B.Annamämmedow döwlet Baştutanymyzyň tabşyryklaryna laýyklykda, häzirki wagtda beýleki pudaklar bilen bir hatarda, gurluşyk toplumynda alnyp barylýan düýpli özgertmeler barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, toplumyň öňünde goýlan wezipeleri ýerine ýetirmek maksady bilen, ýurdumyzda dowam edýän gurluşyk-gurnama, durkuny täzelemek we düýpli abatlamak işleriniň bahalaryny döwrüň talabyna laýyklykda işläp düzmek möhüm wezipeleriň biri bolup durýar. Şunuň bilen baglylykda, gurluşykda milli çykdajy-ölçeg binýadyny işläp taýýarlamak we nyrh emele getirmek ulgamyny kämilleşdirmek boýunça 2019 — 2025-nji ýyllar üçin Döwlet maksatnamasynda we ony ýerine ýetirmegiň Meýilnamasynda göz öňünde tutulan işleri durmuşa geçirmek babatda görülýän çäreler hakynda habar berildi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, ýurdumyzyň gurluşyk pudagyndaky düýpli özgertmeleri dowam etdirmelidigini, gurluşykda alnyp barylýan işlere ylmy esasda çemeleşmelidigini, öňdebaryjy tehnologiýalary önümçilige giňden ornaşdyrmalydygyny belledi. Şeýle hem döwlet Baştutanymyz gurluşyk işleriniň bahalaryny döwrüň talabyna laýyklykda işläp düzmegiň esasy wezipeleriň biridigini aýdyp, wise-premýere bu ugurda degişli işleri geçirmegi tabşyrdy.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary B.Atdaýew daşary ýurtlar bilen söwda-ykdysady hyzmatdaşlygy giňeltmek boýunça alnyp barylýan işler barada hasabat berdi. Şunuň bilen baglylykda, şu ýylyň 4-5-nji iýunynda Türkmen-awstriýa bilelikdäki toparynyň 12-nji mejlisini hem-de onuň çäklerinde işewürler duşuşygyny geçirmek boýunça taýýarlyk işleriniň alnyp barylýandygy barada aýdyldy. Mejlisiň gün tertibine laýyklykda, senagatda innowasion tehnologiýalar, energetika, energiýanyň gaýtadan dikeldilýän çeşmeleri, ekologik taslamalar we galyndylaryň dolandyrylyşy, gurluşyk hem-de ulag infrastrukturasy, hyzmatlar ulgamy, saglygy goraýyş, derman senagaty, oba hojalygy we oba hojalyk önümlerini gaýtadan işlemek ýaly ugurlarda döwletara gatnaşyklary mundan beýläk-de ösdürmek meselelerini ara alyp maslahatlaşmak göz öňünde tutulýar. Şeýle-de bilelikdäki resminamalara gol çekiler. Işewürler duşuşygynyň dowamynda Awstriýanyň enjamlary öndürýän kompaniýalarynyň işläp taýýarlamalary bilen tanyşmak, birnäçe ulgamlarda hyzmatdaşlygy giňeltmegiň mümkinçiliklerini ara alyp maslahatlaşmak, özara bähbitli hyzmatdaşlygyň täze ugurlaryny kesgitlemek meýilleşdirilýär.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, ýurdumyzyň ykdysady kuwwatyny berkitmek, dünýäniň ösen döwletleri bilen söwda-ykdysady gatnaşyklary ösdürmek boýunça alnyp barylýan işleri has-da kämilleşdirmelidigini belledi. Döwlet Baştutanymyz daşary ýurtlar bilen hyzmatdaşlygyň ugurlaryny barha giňeltmegiň zerurdygy barada aýdyp, wise-premýere birnäçe anyk tabşyryklary berdi.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary M.Mämmedowa şu ýylyň iýun aýynda geçiriljek esasy çäreleriň we medeni-durmuş maksatly binalaryň açylyp ulanmaga berilmeginiň Tertibi barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, geljek aýda Çagalary goramagyň halkara güni, Bütindünýä welosiped güni, Daşky gurşawy goramagyň bütindünýä güni, Ylymlar güni, Medeniýet we sungat işgärleriniň hem-de Magtymguly Pyragynyň şygryýet güni, Gurban baýramy mynasybetli dürli çäreleri geçirmek meýilleşdirilýär. Şunuň bilen bir hatarda, 2024-nji ýylyň «Pähim-paýhas ummany Magtymguly Pyragy» ýyly diýlip yglan edilmeginiň şanyna dürli çäreleri, halkara ylmy-amaly maslahatlary, sergileri, aýdym-sazly dabaralary geçirmek, ozal yglan edilen döredijilik bäsleşikleriniň jemini jemlemek göz öňünde tutulýar. Tomusky dynç alyş möwsüminde çagalaryň we ýetginjekleriň arasynda medeni-köpçülikleýin çäreler, döredijilik, zehin bäsleşikleri, sport ýaryşlary guralar. 1-nji iýunda Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň howandarlyk etmeginde yglan edilen «Biz — Arkadag Serdarly Watanyň bagtyýar nesilleri» atly surat çekmek bäsleşiginiň jemlerini jemlemek we ýeňijilere baýraklary gowşurmak dabarasyny geçirmek göz öňünde tutulýar. Şeýle hem iýun aýynda Olimpiýa şäherçesiniň Tennis toplumynda çagalaryň tennis festiwaly geçiriler.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow hasabaty diňläp, ýurdumyzda bellenilýän baýramlar we şanly seneler bilen bagly iýun aýynda geçiriljek esasy çärelere ýokary derejede taýýarlyk görmegi tabşyryp, ulanmaga berilýän medeni-durmuş maksatly binalaryň açylyş dabaralarynyň ýokary derejesiniň üpjün edilmelidigine ünsi çekdi. Şunuň bilen birlikde, döwlet Baştutanymyz Çagalary goramagyň halkara güni, Bütindünýä welosiped güni, Daşky gurşawy goramagyň bütindünýä güni, Ylymlar güni, Medeniýet we sungat işgärleriniň hem-de Magtymguly Pyragynyň şygryýet güni mynasybetli çäreleri guramaçylykly geçirmek üçin zerur işleri alyp barmagy wise-premýere tabşyrdy.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary N.Amannepesow Bütindünýä welosiped güni mynasybetli geçiriljek bedenterbiýe-sport we sagdyn durmuş çärelerine taýýarlyk görlüşi barada hasabat berdi. Şunuň bilen baglylykda, 3-nji iýunda paýtagtymyzda köpçülikleýin welosipedli ýörişi guramagyň göz öňünde tutulýandygy hakynda aýdyldy. Şeýle hem bu sene mynasybetli 31-nji maý — 3-nji iýun aralygynda ýurdumyzyň welosport boýunça ýygyndy toparynyň türgenleriniň gatnaşmagynda ýokary tizlikli awtomobil ýolunyň Mary — Tejen — Aşgabat böleginiň ugry bilen uzynlygy 335 kilometr aralyga dört tapgyrdan ybarat bolan welosipedli ýörişi geçirmek meýilleşdirilýär. Mundan başga-da, Olimpiýa şäherçesiniň “Welotrek” sport toplumynda 27-nji maý — 3-nji iýun aralygynda “Siz bilen sportda gadamlar batly,//Ak geljege ýörelgämiz, Arkadag!” atly welotrek boýunça Türkmenistanyň birinjiligini geçirmek göz öňünde tutulýar.

Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, Bütindünýä welosiped gününi giňden hem-de dabaraly belläp geçmek üçin gowy taýýarlyk görülmelidigini, bu baýram mynasybetli paýtagtymyzda, welaýatlarda bedenterbiýe-sport çäreleriniň talabalaýyk geçirilmelidigini wise-premýere tabşyrdy.

Soňra wise-premýer hormatly Prezidentimiziň tabşyrygy boýunça Türkmenistanda umumybilim maksatnamalary boýunça okatmagyň usulyýetini kämilleşdirmegiň 2028-nji ýyla çenli Konsepsiýasynyň işlenip taýýarlanylan taslamasy barada hasabat berdi.

Bu resminamada çagalar edaralarynda we orta mekdeplerde berilýän bilimiň üznüksizligini hem-de arabaglanyşygyny üpjün etmäge, bilimli, ylymly, watansöýüji şahsyýetleri kemala getirmäge, okatmagyň hilini, bilimiň mazmunyny halkara ülňülere laýyk getirmäge, pedagogik işgärleri taýýarlamagyň gerimini giňeldip, mugallymlaryň hünär bilimlerini çuňlaşdyrmaga, täze tehnologiýalar esasynda okuwyň mazmunyny, görnüşini kämilleşdirmäge, bilimiň hilini bahalandyrýan halkara maksatnamalaryň görkezijilerini milli bilim ulgamyna ornaşdyrmaga gönükdirilen çäreler göz öňünde tutulýar. Wise-premýer Konsepsiýada bellenilen wezipeleriň durmuşa geçirilmeginiň okatmagyň usulyýeti boýunça täze okuw-usulyýet toplumlarynyň, milli programma üpjünçilikleriniň taýýarlanylmagyna, ýurdumyzyň bilim ulgamynyň dünýäniň bilim giňişligine işjeň goşulyşmagyna, okatmagyň usulyýetiniň milli tejribä we halkara bilim standartlaryna laýyklykda döwrebaplaşdyrylmagyna ýardam berjekdigini aýdyp, döwlet Baştutanymyzyň garamagyna degişli Kararyň taslamasyny hödürledi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, ýurdumyzyň umumybilim berýän edaralarynda bilim bermegiň hilini ýokarlandyrmak boýunça işleri dowam etdirmelidigini belledi hem-de «Türkmenistanda umumybilim maksatnamalary boýunça okatmagyň usulyýetini kämilleşdirmegiň 2028-nji ýyla çenli Konsepsiýasyny tassyklamak hakynda» Karara gol çekdi we ony sanly ulgam arkaly wise-premýere iberip, bu ugurda degişli görkezmeleri berdi.

Soňra Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary, daşary işler ministri R.Meredow Türkmenistanyň Aziýa — Ýuwaş umman sebitiniň ýurtlary bilen gatnaşyklaryny mundan beýläk-de ösdürmek üçin görülýän çäreler barada hasabat berdi. Bu gatnaşyklar döwletimiziň daşary syýasat strategiýasynyň esasy ugurlarynyň hatarynda çykyş edýär. Wise-premýer, DIM-niň ýolbaşçysy Aziýa — Ýuwaş umman sebitiniň ýurtlarynyň häzirki zaman dünýä syýasatynda eýeleýän ähmiýetli ornuny, Türkmenistanyň bu ýurtlar bilen Garaşsyzlyk ýyllaryndaky hyzmatdaşlygynyň baý tejribesini, taryhy gatnaşyklaryny göz öňünde tutup, taýýarlanan teklipler barada hasabat berdi.

Ýurdumyzyň Hytaý Halk Respublikasy bilen hemmetaraplaýyn strategik hyzmatdaşlygynyň syýasy-diplomatik, söwda-ykdysady, medeni-ynsanperwer ulgamlarda yzygiderli esasda alnyp barylýandygy habar berildi. Şeýle hem geçen ýylyň 29-njy noýabrynda Aşgabat şäherinde geçirilen Hyzmatdaşlyk boýunça türkmen-hytaý hökümetara toparynyň 6-njy mejlisinde gazanylan ylalaşyklary durmuşa geçirmek maksady bilen, 2024-2025-nji ýyllar üçin Hereketleriň meýilnamasynyň taýýarlanylandygy barada aýdyldy. Wise-premýer, DIM-niň ýolbaşçysy ynsanperwer ulgamdaky hyzmatdaşlyk barada aýdyp, hormatly Prezidentimiziň 2023-nji ýylyň ýanwarynda Hytaýa amala aşyran döwlet saparynyň dowamynda gazanylan ylalaşyklara laýyklykda, şu ýylyň iýulyndan başlap Hytaýda Türkmenistanyň Medeniýet ýylyna bagyşlanan çäreleriň toplumyny geçirmegiň meýilleşdirilýändigini habar berdi. Şunuň bilen birlikde, strategik döwletara hyzmatdaşlygyň şertnama-hukuk binýadyny pugtalandyrmak maksady bilen, degişli işler alnyp barylýar, hususan-da, resminamalaryň toplumy işlenip taýýarlanyldy. Bu ulgamdaky meseleleri ara alyp maslahatlaşmak üçin şu ýylyň ikinji ýarymynda ikitaraplaýyn pudagara geňeşmeleri geçirmek teklip edildi.

Ýaponiýa bilen hyzmatdaşlyk soňky ýyllarda depginli ösdürilýär. Şunuň bilen baglylykda, häzirki wagtda Astana şäherinde geçiriljek “Merkezi Aziýa — Ýaponiýa” dialogynyň birinji sammitiniň çäklerinde Türkmenistanyň Prezidenti bilen Ýaponiýanyň Premýer-ministriniň duşuşygyny guramak boýunça işleriň alnyp barylýandygy habar berildi. Şunuň bilen birlikde, hyzmatdaşlygyň dürli ulgamlaryny gurşap alýan we gol çekilmegi meýilleşdirilýän ikitaraplaýyn resminamalar barada aýdyldy.

Wise-premýer, DIM-niň ýolbaşçysy Koreýa Respublikasy bilen döwletara hyzmatdaşlygy ösdürmegiň meseleleri barada aýdyp, soňky ýyllarda ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň netijeli häsiýete eýe bolandygyny, hil taýdan täze many-mazmun bilen baýlaşdyrylandygyny belledi.

Şeýle-de ýurdumyzyň möhüm hyzmatdaşlarynyň biri bolan Malaýziýa bilen özara gatnaşyklar barada aýdylyp, döwletara hyzmatdaşlygy pugtalandyrmaga gönükdirilen birnäçe teklipler beýan edildi. Nygtalyşy ýaly, Türkmenistan 2022-nji ýylda “Merkezi Aziýa — ASEAN” formatyny döretmek baradaky başlangyç bilen çykyş etdi. Bu başlangyjy iş ýüzünde amala aşyrmak maksady bilen, şu ýylyň ikinji ýarymynda Türkmenistanda halkara duşuşygy ýa-da maslahaty geçirmek teklip edildi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, ýurdumyzyň dünýä döwletleri bilen diplomatik gatnaşyklary saklaýandygyny belledi. Nygtalyşy ýaly, Türkmenistan Aziýa — Ýuwaş umman sebitiniň ýurtlary bilen syýasy, söwda-ykdysady, medeni-ynsanperwer ulgamlarda hyzmatdaşlygy hemmetaraplaýyn ösdürýär. Şunuň bilen baglylykda, bu sebitiň döwletleri bilen gatnaşyklaryň ugurlaryny giňeltmegiň zerurdygyna üns çekildi. Döwlet Baştutanymyz beýan edilen teklipleri goldap, ýokary derejede geçiriljek gepleşiklere, saparlara, dürli görnüşdäki duşuşyklara ünsi çekdi hem-de wise-premýer, DIM-niň ýolbaşçysyna ähli meýilleşdirilen çäreleriň ýokary guramaçylyk derejesini üpjün etmegi tabşyrdy.

Soňra Ministrler Kabinetiniň ýanyndaky Ulag we kommunikasiýalar agentliginiň Baş direktory M.Çakyýew ulag we kommunikasiýalar pudagynyň kadalaşdyryjy hukuk binýadyny döwrebaplaşdyrmak boýunça alnyp barylýan işler barada hasabat berdi. Şunuň bilen baglylykda, ýurdumyzda kosmos pudagyny mundan beýläk-de ösdürmek, hemra aragatnaşygynyň täze hyzmatlaryny döretmek, milli ykdysadyýetimiziň ösüşine goşant goşmak maksady bilen, Kosmos işi babatda döwlet syýasatynyň konseptual esaslarynyň taslamasyny işläp taýýarlamak meýilleşdirilýär. Bu resminamanyň esasy wezipeleri ýurdumyzda kosmos pudagy babatda alnyp barylýan işleri döwrüň talabyna laýyklykda dowam etdirmekden we täze tehnologiýalary ornaşdyrmakdan, “TürkmenÄlem52oE” milli aragatnaşyk hemrasynyň hyzmatlarynyň gerimini giňeltmekden, ýerüsti kosmos infrastrukturasynyň obýektlerini döwrebaplaşdyrmakdan ybaratdyr. Şunuň bilen baglylykda, döwlet Baştutanymyzyň garamagyna degişli teklip hödürlenildi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, sanly ulgamy ösdürmek üçin hemra aragatnaşygynyň mümkinçiliklerinden netijeli peýdalanmagyň möhümdigini belledi. Ýurdumyzyň ulag we kommunikasiýa pudagynyň hukuk binýadyny döwrüň talabyna laýyk ösdürmegi dowam etdirmelidigini aýdyp, döwlet Baştutanymyz agentligiň ýolbaşçysyna bu ugurda degişli işleri geçirmegi tabşyrdy.

Hormatly Prezidentimiz mejlise gatnaşyjylara hem-de ähli türkmenistanlylara ýüzlenip: “Biz şu gün Aşgabat şäheriniň gününi, şeýle hem «Soňky jaň» dabarasyny geçirýäris. Ertir bolsa Türkmen halysynyň baýramyny dabaraly ýagdaýda belläp geçeris” diýip belledi we Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe halkymyzyň dünýä meşhur halyçylyk sungatynyň ösdürilmegine aýratyn üns berilýändigini aýtdy. Bu ajaýyp sungaty dünýä ýaýmak, halylaryň gadymy asyl nusgalaryny gorap saklamak we dikeltmek, täze görnüşlerini döretmek üçin möhüm şertler üpjün edilýär. Biz geljekde-de halyçylyk sungatyny ösdürmäge döwlet derejesinde uly üns bereris diýip, hormatly Prezidentimiz sözüni dowam etdi.

Döwlet Baştutanymyz mejlisiň dowamynda Hökümet agzalaryny hem-de mähriban halkymyzy Aşgabat şäheriniň güni, Türkmen halysynyň baýramy bilen, şeýle hem «Soňky jaň» dabarasy bilen tüýs ýürekden gutlady.

Soňra mejlise gatnaşyjylar hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowy hem-de Türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedowy şanly seneler bilen tüýs ýürekden gutladylar hem-de berk jan saglyk, uzak ömür, il-ýurt bähbitli işleriniň rowaçlyklara beslenmegini arzuw etdiler.

Mejlisde döwlet durmuşyna degişli başga-da birnäçe meselelere garaldy we olar boýunça degişli çözgütler kabul edildi.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň sanly ulgam arkaly geçirilen nobatdaky mejlisini jemläp, oňa gatnaşanlara berk jan saglyk, maşgala abadançylygyny, berkarar Watanymyzyň gülläp ösmegi ugrunda alyp barýan işlerinde uly üstünlikleri arzuw etdi.

27.05.2024
Syýasat

Aşgabat, 24-nji maý. Şu gün hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynyň Hökümet Baştutanlarynyň Geňeşiniň mejlisine gatnaşmak üçin ýurdumyza gelen Belarus Respublikasynyň Premýer-ministri Roman Golowçenkony kabul etdi.

Myhman wagt tapyp kabul edendigi üçin çuňňur hoşallyk bildirip, döwlet Baştutanymyza hem-de Gahryman Arkadagymyza Belarus Respublikasynyň Prezidenti Aleksandr Lukaşenkonyň mähirli salamyny, ähli türkmen halkyna bagtyýarlyk, parahatçylyk, abadançylyk baradaky arzuwlaryny ýetirdi.

Hormatly Prezidentimiz hoşniýetli sözler üçin minnetdarlyk bildirip, dostlukly ýurduň Baştutanyna iň gowy arzuwlaryny beýan etdi we GDA-nyň Hökümet Baştutanlarynyň Geňeşiniň mejlisiniň çäklerinde myhmansöýer türkmen topragynda geçirilýän şu gezekki duşuşygyň diňe bir köptaraplaýyn hyzmatdaşlygyň däl, ikitaraplaýyn gatnaşyklary ösdürmegiň meselelerini hem ara alyp maslahatlaşmak üçin mümkinçilik döredýändigini belledi.

Türkmenistan Belarus Respublikasy bilen özara bähbitli gatnaşyklaryň mundan beýläk-de giňeldilmegine uly ähmiýet berýär diýip, döwlet Baştutanymyz belledi hem-de ýurtlarymyzyň arasyndaky hyzmatdaşlygyň ikitaraplaýyn esasda we halkara gatnaşyklaryň gyzyklanma bildirilýän dürli ugurlarynda üstünlikli ösdürilýändigini aýtdy. Şunuň bilen baglylykda, söwda-ykdysady, himiýa senagaty, ulag, ylym-bilim we beýleki ugurlarda türkmen-belarus hyzmatdaşlygynyň okgunly häsiýeti nygtaldy. Biz ýurtlarymyzyň arasyndaky hyzmatdaşlyga ýokary baha berýäris hem-de bilelikdäki taslamalary durmuşa geçirmegiň çäklerinde özara bähbitli netijelere ýetmäge çalyşýarys diýip, hormatly Prezidentimiz aýtdy.

Medeni-ynsanperwer hyzmatdaşlygyň netijeli häsiýeti aýratyn bellenildi. Türkmenistanyň ýaşlarynyň köp sanlysy Belarus Respublikasynyň dürli ýokary okuw mekdeplerinde bilim alýarlar. Iki ýurduň alymlarynyň arasynda ylmy gatnaşyklaryň ösdürilmegine hemmetaraplaýyn goldaw berilýär. Türkmenistanda, şeýle hem Belarus Respublikasynda dürli çäreleriň, şol sanda festiwallaryň, konsertleriň, sergileriň yzygiderli geçirilmegi medeni-ynsanperwer ulgamda hyzmatdaşlygyň mundan beýläk-de giňeldilmegine ýardam berýär. Türkmen we belarus halklarynyň dünýä belli şahyrlarynyň, ýazyjylarynyň döredijiligine bildirilýän özara gyzyklanma iki halkyň medeniýetleriniň özara baýlaşdyrylýandygynyň mysaly bolup durýar.

Magtymguly Pyragynyň doglan gününiň 300 ýyllygy mynasybetli Aşgabatda täze açylan “Magtymguly Pyragy” medeni-seýilgäh toplumynda meşhur ýazyjy-şahyrlaryň heýkelleri bilen bir hatarda, belarus nusgawy şahyry, belarus edebiýatyny, edebi dilini esaslandyryjylaryň biri Ýanka Kupalanyň hem heýkeliniň oturdylmagy iki ýurduň we olaryň halklarynyň dost-doganlyk gatnaşyklarynyň ajaýyp nyşanydyr.

Döwlet Baştutanymyz we myhman bu wakanyň, yzygiderli geçirilýän bilelikdäki beýleki medeni çäreleriň medeni-ynsanperwer gatnaşyklaryň dabaralanmagyny alamatlandyrýandygyny belläp, Türkmenistanyň hem-de Belarusuň ynanyşmak, özara bähbitleri hasaba almak esasynda guralýan hyzmatdaşlygy diwersifikasiýalaşdyrmaga taýýardygyny tassykladylar.

Duşuşygyň ahyrynda hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow we Belarus Respublikasynyň Premýer-ministri Roman Golowçenko iki dostlukly ýurduň halklarynyň bähbidine taraplaryň geljekde-de döwletara gatnaşyklary pugtalandyrmagy ugur edinýändiklerini aýdyp, birek-birege berk jan saglyk, ähli başlangyçlarynda uly üstünlikleri arzuw etdiler.

25.05.2024
Syýasat

Aşgabat, 24-nji maý. Şu gün hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynyň Hökümet Baştutanlarynyň Geňeşiniň nobatdaky mejlisine gatnaşmak üçin Aşgabada gelen Russiýa Federasiýasynyň Hökümetiniň Başlygy Mihail Mişustini kabul etdi.

Myhman mähirli kabul edilendigi üçin hoşallyk bildirip, hormatly Prezidentimize hem-de türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gahryman Arkadagymyza Russiýanyň Prezidenti Wladimir Putiniň mähirli salamyny, onuň soňky ýyllarda ýola goýlan netijeli döwletara dialogy hemmetaraplaýyn ösdürmäge rus tarapynyň gyzyklanma bildirýändigi barada aýdanlaryny ýetirdi.

Hormatly Prezidentimiz dostlukly ýurduň Hökümetiniň Başlygyny myhmansöýer türkmen topragynda mähirli mübärekläp, öz gezeginde, russiýaly kärdeşine iň gowy arzuwlaryny beýan etdi hem-de RF-niň Hökümetiniň Başlygynyň şu gezekki saparynyň ýurtlarymyzyň arasyndaky özara bähbitli gatnaşyklaryň esasy ugurlaryny we geljegini ara alyp maslahatlaşmaga, GDA-nyň çäklerindäki hyzmatdaşlygyň ileri tutulýan ugurlaryny kesgitlemäge mümkinçilik döretjekdigine ynam bildirdi.

Duşuşygyň barşynda bellenilişi ýaly, Türkmenistan bilen Russiýa Federasiýasynyň arasynda dostluk, özara hormat goýmak, deňhukuklylyk ýörelgelerine esaslanýan hem-de häzirki wagtda ähli ugurlar boýunça üstünlikli ösdürilýän hyzmatdaşlyk strategik we köptaraplaýyn häsiýete eýedir.

Türkmenistan bilen Russiýa Federasiýasynyň iri sebitleriniň — Tatarystan Respublikasynyň, Astrahan oblastynyň, Sankt-Peterburgyň we beýleki sebitleriň arasynda göni gatnaşyklaryň ýola goýulmagy netijeli ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň aýdyň mysalydyr. Söwda-ykdysady, ylmy-tehniki ugurlarda oňyn gatnaşyklar saklanylýar. Ýangyç-energetika pudagynda, gämi gurluşygynda, oba hojalyk toplumynda, dokma senagatynda, ulag we beýleki ulgamlarda türkmen-rus hyzmatdaşlygy üstünlikli ösdürilýär. Şunuň bilen baglylykda, hormatly Prezidentimiz iki ýurduň arasyndaky daşary ykdysady gatnaşyklary mundan beýläk-de işjeňleşdirmäge gönükdirilen Ykdysady hyzmatdaşlyk boýunça hökümetara toparyň möhüm ähmiýetini belledi.

Nygtalyşy ýaly, Türkmenistan bilen Russiýanyň toplumlaýyn hyzmatdaşlygyny ösdürmegiň aýrylmaz bölegi bolan parlamentarileriň netijeli gatnaşyklary döwletara dialogda aýratyn orun eýeleýär. Soňky ýyllarda kanun çykaryjy edaralaryň wekilleriniň arasynda yzygiderli dialog ýola goýuldy, kärdeşleriň arasyndaky gatnaşyklaryň netijeli gurallaryny işläp taýýarlamak boýunça çäreler dowam etdirilýär, kanun çykaryjylyk ulgamynda özara tejribe alşylýar.

Ynsanperwer ugur türkmen-rus gatnaşyklarynyň möhüm bölegidir. Şunda bilim, ylym, saglygy goraýyş, medeniýet ulgamlaryndaky hyzmatdaşlyga aýratyn orun degişlidir. Umumy pikire görä, medeni-ynsanperwer gatnaşyklar ähli döwürlerde-de halklary birleşdirýän dostlugyň we özara düşünişmegiň köprüsi bolup hyzmat edipdir. Beýik türkmen şahyry Magtymguly Pyragynyň doglan gününiň 300 ýyllygynyň halkara derejede giňden baýram edilmegi muňa nusgalyk mysaldyr. Mälim bolşy ýaly, bu şanly sene mynasybetli ýurdumyzda bolşy ýaly, daşary ýurtlarda, şol sanda Russiýa Federasiýasynda-da köp sanly çäreler geçirilýär. Türkmen halkynyň Milli Lideri Gahryman Arkadagymyzyň başlangyjy boýunça Köpetdagyň ajaýyp dag eteklerinde bina edilen hem-de ýakynda açylan “Magtymguly Pyragy” medeni-seýilgäh toplumynyň çäklerinde dünýä meşhur nusgawy şahyrlaryň we akyldarlaryň heýkelleri bilen birlikde, görnükli rus ýazyjysy Fýodor Dostoýewskiniň hem heýkeliniň oturdylandygy bellärliklidir.

Ynanyşmak we netijeli ýagdaýda geçen söhbetdeşligiň dowamynda däp bolan syýasy-diplomatik, söwda-ykdysady, medeni-ynsanperwer gatnaşyklary hemmetaraplaýyn çuňlaşdyrmagyň wajypdygy nygtaldy hem-de iki dostlukly ýurduň, olaryň doganlyk halklarynyň bähbitlerine laýyk gelýän köpugurly hyzmatdaşlygyň mundan beýläk-de üstünlikli dowam etdiriljekdigine ynam bildirildi.

Duşuşygyň ahyrynda hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Russiýa Federasiýasy bilen özara hyzmatdaşlygy giň ugurlar boýunça ilerletmegiň maksat edinilýändigini aýtdy we Russiýa Federasiýasynyň Hökümetiniň Başlygy Mihail Mişustine berk jan saglyk, abadançylyk, jogapkärli döwlet işinde mundan beýläk-de üstünlikleri arzuw etdi.

25.05.2024
Syýasat

Aşgabat, 24-nji maý. Şu gün hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynyň Hökümet Baştutanlarynyň Geňeşiniň nobatdaky mejlisine gatnaşmak üçin ýurdumyza gelen Özbegistan Respublikasynyň Premýer-ministriniň orunbasary, ykdysadyýet we maliýe ministri Jamşid Kuçkarowy kabul etdi.

Döwlet Baştutanymyz myhmany mübärekläp, mejlisiň işiniň dürli ulgamlardaky hyzmatdaşlygy işjeňleşdirmegiň ugurlaryny ara alyp maslahatlaşmaga, şeýle hem sebit we halkara syýasatyň möhüm meseleleri boýunça pikir alyşmaga mümkinçilik döretjekdigini belledi.

Myhman wagt tapyp kabul edendigi üçin tüýs ýürekden hoşallygyny bildirip, hormatly Prezidentimize, şeýle hem türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gahryman Arkadagymyza Özbegistan Respublikasynyň Prezidenti Şawkat Mirziýoýewiň mähirli salamyny, türkmen halkyna rowaçlyk we abadançylyk baradaky arzuwlaryny ýetirdi. Şunda Türkmenistanyň bar bolan uly kuwwatyny nazara almak bilen, Arkalaşygyň giňişliginde netijeli hyzmatdaşlygy ösdürmek meselelerinde işjeň orun eýeleýändigi bellenildi.

Hormatly Prezidentimiz hoşniýetli sözler üçin minnetdarlyk bildirip, döwletara gatnaşyklaryň häzirki ýokary derejesini nygtady hem-de soňky ýyllarda özara bähbitli hyzmatdaşlygyň ösüşiň hil taýdan täze derejesine çykarylandygyna ünsi çekdi. Türkmenistanyň we Özbegistan Respublikasynyň Birleşen Milletler Guramasynyň, beýleki halkara we sebit düzümleriniň çäklerinde netijeli hyzmatdaşlyk edýändikleri bellenildi. Iki döwletiň öňe sürýän başlangyçlarynyňdyr teklipleriniň özara goldanylmagy munuň aýdyň güwäsidir.

Köpugurly türkmen-özbek hyzmatdaşlygynda söwda-ykdysady ulgama aýratyn orun degişlidir. Şunuň bilen baglylykda, ikitaraplaýyn söwda dolanyşygynyň ösüş depginine eýedigi, ýangyç-energetika, ulag-logistika, oba hojalygy pudaklarynda gatnaşyklaryň giňeldilýändigi nygtaldy. Medeniýet, ylym, bilim ulgamlarynda däp bolan hyzmatdaşlyk hem işjeň ösdürilýär. Bu bolsa iki doganlyk halky mundan beýläk-de ýakynlaşdyrmak, köpasyrlyk dostlugy, hoşniýetli goňşuçylygy pugtalandyrmak üçin özboluşly köpri bolup hyzmat edýär.

Duşuşygyň dowamynda ýurdumyzda 2024-nji ýylyň “Pähim-paýhas ummany Magtymguly Pyragy» ýyly diýlip yglan edilendigi bellenildi. Beýik akyldar Magtymguly Pyragynyň doglan gününiň 300 ýyllygy ýurdumyzda, şeýle hem halkara derejede giňden baýram edilýär. Şahyryň umumadamzat gymmatlygyna öwrülen eserlerini dünýäde wagyz etmek boýunça uly işler amala aşyrylýar. Döwlet Baştutanymyzyň nygtaýşy ýaly, şanly sene mynasybetli ýakynda Aşgabatda Magtymguly Pyragynyň ýadygärligi we şahyryň adyny göterýän täze medeni-seýilgäh toplumy açyldy. Toplumda dürli ýurtlaryň meşhur şahsyýetleriniň heýkelleri ýerleşdirildi. Şolaryň hatarynda Alyşir Nowaýynyň hem heýkeli bar.

Myhman pursatdan peýdalanyp, hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowy, Türkmenistanyň Hökümetini we türkmen halkyny Magtymguly Pyragynyň doglan gününiň 300 ýyllygy bilen tüýs ýürekden gutlady hem-de Prezident Şawkat Mirziýoýewiň degişli Kararyna laýyklykda, Magtymgulynyň şanly ýubileýiniň Özbegistanda-da baýram edilýändigini aýtdy. Şahyryň goşgulary dostluga we parahatçylyga çagyryp, Türkmenistanyň alyp barýan parahatçylyk söýüjilikli syýasatynda öz beýanyny tapýar. Medeni-seýilgäh toplumynda daşary ýurtly ýazyjy-şahyrlaryň, akyldarlaryň heýkelleriniň ýerleşdirilmeginiň türkmen şahyrynyň arzuw eden berkarar döwletinde dost-doganlygyň dabaralanmagynyň ýene-de bir aýdyň nyşany bolup durýandygy nygtaldy.

Hormatly Prezidentimiz Türkmenistanyň Özbegistan Respublikasy bilen strategik hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de ösdürmegi maksat edinýändigini belläp, Prezident Şawkat Mirziýoýewe mähirli salamyny, iň gowy arzuwlaryny beýan etdi.

Duşuşygyň ahyrynda döwlet Baştutanymyz we myhman birek-birege iň gowy arzuwlaryny aýdyp, strategik döwletara hyzmatdaşlygyň mizemez dostluk, hoşniýetli goňşuçylyk gatnaşyklaryna esaslanyp, umumy bähbidiň hatyrasyna mundan beýläk-de pugtalandyryljakdygyna ynam bildirdiler.

25.05.2024
Syýasat

Aşgabat, 24-nji maý. Şu gün hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynyň Hökümet Baştutanlarynyň Geňeşiniň nobatdaky mejlisine gatnaşmak üçin ýurdumyza gelen Täjigistan Respublikasynyň Premýer-ministri Kohir Rasulzodany kabul etdi.

Döwlet Baştutanymyz myhmany gadymy türkmen topragynda mähirli mübärekläp, şu gezekki mejlisiň GDA-nyň çäklerinde ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň meselelerini ara alyp maslahatlaşmak, şeýle-de öňde boljak duşuşyklaryň türkmen-täjik hyzmatdaşlygyny hil taýdan täze derejä çykarmak üçin täze mümkinçilikleri açjakdygyna ynam bildirdi.

Myhman wagt tapyp kabul edilendigi hem-de döwletara gatnaşyklaryň ileri tutulýan ugurlary boýunça möhüm meseleleri ara alyp maslahatlaşmaga döredilen mümkinçilik, şeýle hem Arkalaşygyň Hökümet Baştutanlarynyň Geňeşiniň mejlisiniň ýokary guramaçylyk derejesi üçin hoşallyk bildirip, döwlet Baştutanymyza we Gahryman Arkadagymyza Täjigistan Respublikasynyň Prezidenti Emomali Rahmonyň mähirli salamyny, iň gowy arzuwlaryny ýetirdi. Bellenilişi ýaly, Türkmenistan GDA-nyň mümkinçilikleriniň artdyrylmagyny hemmetaraplaýyn goldaýar, özara bähbitli gatnaşyklaryň häzirki döwrüň talaplaryna laýyklykda, täze anyk many-mazmun bilen baýlaşdyrylmagyna ýardam berýär.

Döwlet Baştutanymyz soňky ýyllarda Türkmenistan bilen Täjigistanyň arasyndaky gatnaşyklaryň has işjeňleşendigini kanagatlanma bilen belläp, ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň ösdürilmeginiň türkmen we täjik halklarynyň gadymdan gelýän dostluk, hoşniýetli goňşuçylyk däplerine esaslanýandygyny aýtdy. Iki ýurduň arasyndaky hoşniýetli gatnaşyklaryň ýokary derejesini belläp, hormatly Prezidentimiz geçen ýylyň sentýabrynda Täjigistana bolan iş saparynyň hem-de türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedowyň şu ýylyň aprelinde dostlukly ýurda amala aşyran resmi saparynyň ähmiýetine ünsi çekdi. Şunda şol saparlaryň barşynda gazanylan ylalaşyklaryň, gol çekilen resminamalaryň strategik häsiýete eýe bolan türkmen-täjik dialogynyň mundan beýläk-de ilerledilmegine uly itergi berendigi bellenildi.

Täjigistan Respublikasynyň Premýer-ministri hormatly Prezidentimiziň hem-de Gahryman Arkadagymyzyň Täjigistana amala aşyran saparlarynyň döwletara gatnaşyklary hil taýdan täze derejä çykarmakda möhüm ähmiýete eýe bolandygyny aýtdy.

Söwda-ykdysady ulgam döwletara hyzmatdaşlygyň ileri tutulýan ugry bolup durýar. Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistanyň we Täjigistanyň özara söwdanyň, maýa goýumlaryň möçberini artdyrmak, dürli pudaklarda bilelikdäki taslamalary amala aşyrmak, hyzmatdaşlygyň täze ugurlarynda, şol sanda senagat, ulag, energetika, oba hojalygy ýaly pudaklarda bar bolan mümkinçilikleri kesgitlemek üçin ýeterlik kuwwatynyň bardygy bellenildi.

Döwlet Baştutanymyz medeni-ynsanperwer ulgamyň ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň möhüm bölegi bolup durýandygyny nygtap, ýurtlarymyzyň medeniýet, sungat, ylym, bilim ulgamlarynda bilelikde işlemek we tejribe alyşmak üçin uly mümkinçiliklere eýedigini aýtdy. Şunuň bilen baglylykda, myhman Täjigistanyň Hatlon welaýatynyň Dusti etrabynda Magtymguly adyndaky umumybilim berýän orta mekdebiň gurulmagynyň bilim ulgamyndaky netijeli gatnaşyklaryň aýdyň mysaly bolup durýandygyny belledi.

Pursatdan peýdalanyp, Täjigistan Respublikasynyň Premýer-ministri döwlet Baştutanymyzy Magtymguly Pyragynyň doglan gününiň 300 ýyllygy mynasybetli dabaralar bilen gutlap, “Magtymguly Pyragy” medeni-seýilgäh toplumynda beýleki halklaryň görnükli wekilleriniň heýkelleri bilen birlikde, täjik şahyry Saýido Nasafiniň hem heýkeliniň ýerleşdirilmeginiň örän guwandyryjydygyny nygtady.

Hormatly Prezidentimiz doganlyk halklaryň abadançylygynyň bähbidine Türkmenistanyň Täjigistan Respublikasy bilen netijeli hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de pugtalandyrmagy ugur edinýändigini belläp, Prezident Emomali Rahmona mähirli salamyny we iň gowy arzuwlaryny beýan etdi.

Duşuşygyň ahyrynda döwlet Baştutanymyz hem-de myhman birek-birege berk jan saglyk, abadançylyk, işlerinde üstünlikleri arzuw etdiler.

* * *

Şu gün Täjigistan Respublikasynyň Premýer-ministri Kohir Rasulzoda Arkadag şäherine baryp gördi. Bu ýerde Täjigistanyň Hökümetiniň Başlygy Türkmenistanyň Prezidentiniň ýanyndaky Arkadag şäheriniň gurluşygy boýunça döwlet komitetiniň başlygy D.Orazow bilen duşuşdy.

Söhbetdeşligiň dowamynda bellenilişi ýaly, täze şäher türkmen halkynyň Milli Lideri, Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedowyň başlangyjy boýunça Türkmenistanda ýaýbaňlandyrylan hem-de häzirki wagtda hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda üstünlikli amala aşyrylýan giň gerimli özgertmeleriň anyk netijesidir. Şunuň bilen baglylykda, Täjigistan Respublikasynyň Premýer-ministri doganlyk Türkmenistanda häzirki zaman şäher gurşawyny döretmek boýunça baý tejribäniň toplanandygyny aýtdy. Munuň özi “akylly” şäher konsepsiýasyny durmuşa geçirmek babatda özara tejribe alyşmak hem-de netijeli hyzmatdaşlyk üçin giň mümkinçilikleri açýar.

Soňra Täjigistanyň Hökümetiniň Başlygy üçin Arkadag şäheri boýunça tanyşlyk gezelenji guraldy. Bu şäheriň keşbinde milli binagärligiň iň gowy ýörelgeleri häzirki zaman binagärlik we dizaýn ulgamynyň öňdebaryjy meýilleri bilen sazlaşykly utgaşýar. Köpetdagyň eteginde ýerleşýän şäheriň durmuşynyň ähli ulgamlaryna innowasion sanly tehnologiýalar ornaşdyrylandyr.

Premýer-ministr Kohir Rasulzoda Arkadag şäheri bilen tanyşmaga döredilen mümkinçilik üçin hoşallygyny beýan edip, bu ýere gelip görmegiň özünde ýatdan çykmajak täsirleri galdyrandygyny aýtdy.

Şeýle hem belent mertebeli myhman paýtagtymyzdaky “Magtymguly Pyragy” medeni-seýilgäh toplumyna bardy hem-de dürli ýurtlaryň meşhur ýazyjy-şahyrlarynyň heýkelleri ýerleşdirilen seýilgähi synlady. Şol şahsyýetleriň hatarynda täjik şahyry Saýido Nasafi hem mynasyp orun eýeleýär.

25.05.2024
Ministrligiň habarlary

Türkmenistanyň Bütindünýä Söwda Guramasyna (BSG) agza bolmagy dünýä ykdysadyýetine işjeň goşulyşmagyna möhüm ähmiýet berer. BSG-a goşulyşmagy bilen ýurdumyzyň ykdysadyýetiniň ähli ulgamynda erkin halkara söwdasynyň talaplaryna laýyk şertleri we özgertmeleri geçirmeli. Ykdysadyýetiň döwlete degşli böleginde işler erkin bazar gatnaşyklarynyň ýörelgelerine laýyk alnyp barylmagy üpjün etmeli. Bu işlere häzirden uly üns berip başlamaly.

Ýurdumyzda durnukly ykdysady ösüşi yzygiderli goldamak üçin dolandyryş ulgamynda we ýylsaýyn artýan ykdysadyýetiň hususy pudagynyň ösüşinde uly öňe gidişlikler gazanmaly. BSG-na agza ýurtlaryň ählisinde söwda, hyzmatlar we dürli önümçilikleriň gerimi hususy pudakda has hem artýar. Halkara söwdada hususyýetçileriň goşandyna möhüm ornuň berilýändigi sebäpli, BSG-agza ýurtlaryň ykdysadyýetinde hususy pudagyň paýynyň ykdysadýyetiň ähli ugurlarynda giňelýändigini bellemek bolar. Bu ýurtlarda önümçilikleri we dürli hyzmatlary amala aşyrýan pudaklarda düýpli hususylaşdyrmak we döwlet-hususy hyzmatdaşlyk ýaly işler giň gerim bilen alnyp barylýar.

BSG-a agza bolup girmek meslesinde ilkinjileriň hatarynda ýurduň içerki önümçiligini ösüş derejesinde saklamak üçin onuň bäsleşgine ukyplylygyny ýokarlandyrmak wajyp bolup durýar. Önümçilik we hyzmat pudaklarda halkara derejesinde bäsleşige çydamlylygyny berkitmeli.

BSG-na agza bolmak bilen döwlete degişli önümçilik ulgamyň ýa-da hyzmatlaryň azalmagyna getirer diýip netije berip bolmaz, Ykdysadyýetiň döwlete degşli böleginde işler erkin bazar gatnaşyklarynyň ýörelgelerine laýyk açyklyk şertleriň berjaý edilmegi we bäsleşige ukyplylyk derejesiniň ýokarlandyrmagy olaryň halkara söwdasynda öňyn netije gazanmagyna mümkinçilik berer. BSG-nyň esasy bildirýän talaplary hem açyklyk ýörelgesiniň ähli ugurlarda berjaý edilmegi bolup durýar.

BSG-a goşulyşmak we onuň doly hukukly agzasy bolmak işi - tapgyrlaýyn we çylşyrymly, bu esasanam, ykdysadyýetiň dürli pudaklarynda, şol sanda ykdysadyýetiň dolandyryş ulgamynda düýpli özgertmeleri geçirmegi talap edýär. Ykdysadyýetiň döwlete degşli pudagynda hünärmenleriň taýýarlygynyň ýokary derejede bolmagy gazanmak BSG-a goşulyşýan döwürde we agaz bolandan soňraky ýyllarda hem örän möhüm bolup durýar. Hünärmenleriň iňlis dilinde suwara (ykdysady, hukuk sözlügi giň bolmaly) gürläp bilmegi, halkara söwdanyň düzgünleri öwrenmek esasy meseleleriň biridir. BSG-a agza bolup girýän döwürde birnäçe gepleşikleriň geçirilmegi boýunça dürli ugurlardan (her bir pudak boýunça) hünärmenleriň taýýarlygyny üpjün etmek zerur hasaplanylýar.

Ýurduň ykdysady syýasatyny halkara söwdanyň kadalaryna laýyk getirmek bilen harytlar we hyzmatlar söwdasynyň açyklygy, şeýle hem intellektual eýeçilik hukuklarynyň goraglylygyny güýçlendirmek boýunça borçnamalarymyzy ýerine ýetirmek wajyp bolup durýar.

BSG-a goşulyşmak işi bu guramanyň birnäçe köptaraplaýyn şertnamalary bilen kesgitlenen halkara söwda düzgünlerine geçmegi hem-de söwda, maýa goýumlary we intellektual eýeçilik hukuklaryny goramak bilen baglanyşykly kanunlary we düzgünleri, şeýle hem, söwda, pul-karz, salgyt, gümrük hem-de birnäçe pudaklaýn kanunçylyk namalaryna gaýtadan seretmeli bolar, olaryň ählisinde daşary söwda bilen bagly meseleleri BSG-nyň bildirýän talaplaryna doly laýyk getirilmegi esasy talap bolup durýar.

Bütindünýä söwda guramasyna, bazar ykdysadyýetli adaty ýagdaýdaky hukuk derejeli ýurt bilen deňeşdirilende birnäçe ýeňillikleri we artykmaçlyklary berýän ösüp barýan ýurt hukuk derejeli agza-döwlet bolup goşulyşmagy öňe sürmeli. Ösüp barýan ýurt hukuk derejesi bilen agza bolmagyň içerki önümçiligi belli bir derejede goramaga hem-de özgertmeleri dowamly geçirmäge mümkinçilik döredýär. Şeýle hem, Bütindünýä söwda guramasyna “ösüp barýan ýurt” derejesi bilen girmegiň ähmiýeti ýurt üçin uly bolup durýar. Sebäbi ösüp barýan ýurt bolup BSG-a giriş döwründe käbir köptaraplaýyn şertnamalaryň düzgünlerini berjaý etmekde wagty yza süýşürmeklige, şol bir wagtda hem içerki bazar şertlerini we ykdysady mümkinçilikleri giňeltmäge mümkinçilik berýär. Şol sebäpli Türkmenistanyň “ösüp barýan ýurt statusy” bilen girmek meselesine aýratyn üns bermeli.

BSG-a goşulyşýan ýurtlara Guramanyň bildirýän talaplarynyň ýerine ýetiriljekdigi barada borçnamalary bermeli. Bu borçnamalar esasan hem nyrhlary (tarifleri) peseltmek, içerki bazary daşary ýurtlylar üçin açmak we belli bir standartlary kabul etmek we beýleki ykdysady-dolandyryş babatyndaky şertler bolup biler.

Beýleki döwletler bilen deňeşdirilende has oňaýly düzgüni emele getirmeli, ykdysadyýetde bäsleşige ukyplylgy ýokarlandyrmak boýunça çäreler toplumyny amala aşyrmaly (erkin ykdysady zolaklaryň ösdirilmegi, döwletimiziň çäginden üstaşyr geçelgeleriň döredilmegi, salgyt ýeňillikleri arkaly). Ýerli önümçilikleriň daşary ýurtlaryň şol bir ugurdaky kärhanalary bilen bäsleşmäge ukyply bolmagyny gazanmaly. Bäsleşige çydamadyk kärhanalar (önümçilikler) üçin kynçylyklar ýüze çykar.

BSG-a agza bolmagyň talaplarynda, daşary ýurt maýa goýumlaryň ýurda erkin gelmegi we olar üçin pul-karz, salgyt, gümrük we beýleki dolandryş düzgünleriniň hem-de söwda babatynda amallaryň erkin ýeňil tertipde amala aşyrylmaga mümkinçilik döredilmegi wajyp bolup durýar. Ýurdumyzda içerki önümçiligiň bäsleşige ukuplylygny ýokarlandyrmak, maýa goýumlary çekmek üçin ýurdumyzda pul-karz syýasatyna düýpöter täzeden seredilmegi esasy wezipeleriň biri bolmagynda galýar. Ýokarda agzalan çäreleriň amala aşyrylmagy içerki ykdysady mümkinçilikleri giňden açmaga we olary netijeli peýdalanmaga ýardam berer.

BSG-a goşulyşmagy bilen, ýurtlar üçin söwda babatynda mümkinçilikeri giňeldýär, ýagny:

dünýä bazaryna goşulyşmagyna giň şert döredýär: BSG-nyň agzalary birek-biregiň bazarlaryna girmegi kepillendirýär. Bu, goşulýan ýurtlardaky kärhanalaryň önümlerini we hyzmatlaryny has giň sarp edijilere satyp biljekdigini görkezýär;

söwda päsgelçiliklerini azaltmak bilen: BSG-nyň azalary nyrhlar we beýleki söwda päsgelçiliklerini (gümrük paçlar, aksizler we şm) azaltmaly bolýar. Bu öndürijiler üçin harytlary we hyzmatlaryň serhetden geçende söwda etmegini ýeňilleşdirýär we arzanlaşdyrýar. Bu hem ahyryky sarp ediji üçin harytlaryň köpdürliligine we olaryň bahalarynyň arzanlanmagyna şert döredýär;

belli bir düzgünlere we kadalara esaslanýan ulgam döredilen: bu hem her bir agza üçin BSG-nyň düzgünlerine esaslanýan söwda ulgamy üpjün edilýär. Bu söwda-da adalatlylygy we aç-açanlygy üpjün etmäge kömek edýär.

Häzirki wagtda BSG-nyň agzalygyna kabul edilen ýurtlaryň sany jemi 164 ýetdi. Olardan, ozalky SSSR-iň düzümine giren ýurtlardan BSG-nyň agzalygyna kabul edilen ýurtlaryň sany 11, häzirki wagtda BSG-na “goşulyşýan ýurt” derejesine eýe bolanlar 4 sany ýagny, Belarus, Özbegistan Respublikalary, Azerbaýjan we Türkmenistan. Bu ýurtlaryň BSG-a goşulyşmak prossesi has öňde barýar.

Şeýle hem sebit ýurtlaryndan BSG-a goşulyşýan ýurtlaryň içinde Eýran Yslam Respublikasyny belläp geçmek bolar.

22.05.2024
Ministrligiň habarlary

Ýurdumyzda kiçi we orta telekeçiligi ösdürmeklige uly üns berilýär hem-de döwlet tarapyndan goldanylýar. Kiçi we orta telekeçiligiň ösdürilmegi bolsa bazarlary halkyň sarp edýän köp görnüşli harytlary bilen üpjün etmeklige esas bolup durýar. «Kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamak hakynda» Türkmenistanyň Kanuny ykdysady ösüşe we durmuş taýdan kämilleşmäge ýardam edýän bazar ykdysadyýetiniň möhüm bölegi hökmünde kiçi we orta telekeçiligiň ösmegi üçin amatly şertleriň döredilmegine gönükdirilen döwlet syýasatynyň hukuk esaslaryny döretmek maksadyndan ugur alýar.

Kiçi we orta telekeçiligi ösdürmek üçin amatly şertleriň döredilmegi, şol sanda kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine maliýe we maddy serişdeleriň berilmegi, kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerine hukuk, ykdysady we gaýry maglumatyň, ylmy-tehniki işläp taýýarlamalaryň we tehnologiýalaryň elýeterliliginiň üpjün edilmegi, olar tarapyndan durmuş-ykdysady ösüşiň döwlet maksatnamalaryny durmuşa geçirmäge gönükdirilýän maýa goýumlaryň höweslendirilmegi, täze iş orunlarynyň döredilmegi we ilatyň girdejileriniň ýokarlandyrylmagy, kiçi we orta telekeçiligiň subýektlerinden harytlaryň (işleriň, hyzmatlaryň) döwlet tarapyndan satyn alynmagynyň bäsleşik esasynda amala aşyrylmagy, olary maliýeleşdirmegiň ýörite maksatnamalarynyň amala aşyrylmagy, daşary ykdysady işi, sebitara hyzmatdaşlygyny, şeýle hem kiçi we orta telekeçiligiň subýektleriniň eksport mümkinçiliginiň ösdürilmegine ýardam edilmegi kiçi we orta telekeçiligi döwlet tarapyndan goldamagyň esasy ugurlarydyr.

Söýün Höwezow,

Türkmenbaşy etrap salgyt bölüminiň barlaglar bölümçesiniň baş salgyt inspektory.

11.05.2024
Ministrligiň habarlary

Garaşsyz Watanymyzda halkymyzyň abadan ýaşaýşynyň, bagtyýar geljeginiň bähbidine beýik işler durmuşa geçirilýär, giň möçberli özgertmeler maksatnamalary amala aşyrylýar. Üstünlikli durmuşa geçirilýän işler ýurdumyzyň depginli ykdysady ösüşini gazanmak, milli ykdysadyýetiň pudaklaýyn düzümini diwersifikasiýalaşdyrmak, ilatyň ýaşaýyş-durmuş derejesini düýpli ýokarlandyrmak, täze iş orunlaryny döretmek bilen bir hatarda, Diýarymyzyň sebitleriniň gyradeň ösüşini hem üpjün edýär. Hormatly Prezidentimiziň durmuş ugurly sebitleýin syýasatynyň esasy wezipeleri-de hut şu maksatlara ýetmegi nazarlaýar. Şunda Ahal welaýatynda täze döwrüň ruhuna laýyklykda alnyp barylýan toplumlaýyn işler hem öz mynasyp netijelerini berýär.

«Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy: Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasynda», «Türkmenistanyň Prezidentiniň ýurdumyzy 2022 — 2028-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Maksatnamasynda», «Türkmenistanyň Prezidentiniň obalaryň, şäherçeleriň, etraplardaky şäherleriň we etrap merkezleriniň ilatynyň ýaşaýyş-durmuş şertlerini özgertmek boýunça 2028-nji ýyla çenli döwür üçin Milli maksatnamasynda» kesgitlenen wezipelerden ugur alyp, «Pähim-paýhas ummany Magtymguly Pyragy» ýylynda-da ýurdumyzyň sebitlerinde we milli ykdysadyýetimiziň pudaklarynda belent sepgitlere ýetmek maksat edinilýär. Ilatyň durmuş-ýaşaýyş derejesini ýokarlandyrmak, sebitleriň ykdysady taýdan ösmegi üçin amatly şertleri döretmek, ykdysadyýetimiziň, öndürilýän harytlaryň bäsdeşlige ukyplylygyny artdyrmak, durmuş-ykdysady ösüşiň ýokary depginini gazanmak, eksport mümkinçiligini giňeltmek bolsa döwletimiziň sebitleýin syýasatynyň esasy maksatlary bolup durýar.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň «Änew — müňýyllyklardan gözbaş alýan medeniýet» atly kitabynda siwilizasiýalaryň mekany bolan Änewiň şöhratly taryhy bilen birlikde, Ahal ýaýlasynyň ykdysady mümkinçilikleri, häzirki wagtda bu ýerde amala aşyrylýan özgertmelerdir geljekde durmuşa geçiriljek iri taslamalar barada hem giňişleýin maglumat berilýär. Kitapda nygtalyşy ýaly, Türkmenistanyň umumy meýdanynyň 19 göterimden gowragyny eýeleýän Ahal welaýatynyň geografik taýdan ýerleşişi, tebigy baýlyklary, amatly howa şertleri, ylmy we zähmet mümkinçilikleri senagaty, oba hojalygyny, ulag-aragatnaşyk, hyzmatlar ulgamlaryny hem-de ykdysadyýetiň beýleki pudaklaryny ösdürmäge giň mümkinçilikleri döredýär. Şol mümkinçiliklerden netijeli peýdalanylmagy bilen, geçen taryhy döwrüň dowamynda welaýatyň senagat pudagynda uly öňegidişlikler bolup geçdi. Şunda bu sebitiň senagat pudagynyň esasyny gaz, elektroenergetika, maşyn gurluşygy, metal işläp bejerýän, ýeňil we gurluşyk materiallary senagatynyň kärhanalarynyň emele getirýändigini bellemek gerek. Soňky ýyllarda pudagyň üsti innowasiýalara esaslanýan iri zawod-fabrikler, önümçilik toplumlary bilen ýetirilýär. Hormatly Prezidentimiziň degişli Karary bilen kabul edilen «Türkmenistany 2024-nji ýylda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň we maýa goýum Maksatnamasyna» laýyklykda, şanly ýylda sebitde amala aşyrylmagy meýilleşdirilýän işler bilen tanşanyňda, olaryň geriminiň örän giňdigini görmek bolýar.

Maksatnamada şu ýylda Ahal welaýatynyň çäginde uly gorlary bolan gaz ýataklarynyň hasabyna, hususan-da, «Garagum» gaz känini özleşdirmegi dowam etdirmek bilen, tebigy gazyň çykarylyşyny 10,1 milliard kub metre ýetirmek göz öňünde tutulýar. Şunda gazylyp alynýan gaz kondensatly nebitiň möçberi 36,8 müň tonna ýetiriler. Şu döwürde awtomobil benzininiň 420 müň tonnasy, suwuklandyrylan gazyň 28,1 müň tonnasy, sebitiň himiýa senagatynyň iri önümçilik-tehniki binýady bolan «Tejenkarbamid» zawodynda bolsa azot dökünleriniň 180 müň tonnasy öndüriler. 2024-nji ýylda jemi 3,5 milliard manada barabar maýa goýumlary goýup, onuň 2,4 milliard manatlygyny önümçilige gönükdirmek meýilleşdirilýär.

Ykdysadyýetiň ýokary maýa goýum işjeňligi gurluşyk we gurluşyk materiallary senagatynyň güýçli depginler bilen ösmegine getirýär. Ahal welaýatynda «Türkmen aýna önümleri» kärhanasynyň açylmagy ýurdumyzda dürli aýna önümlerini öndürmäge giň mümkinçilik döretdi. Bu ýerde üstümizdäki ýylda-da 6 müň inedördül metrden gowrak gurluşyk aýnasynyň öndürilmegi üpjün ediler. Şeýle-de sementiň 1820 müň tonnasy, magdan däl gurluşyk materiallarynyň 13 müň kub metrden gowragy öndüriler. Welaýatyň ýeňil senagatynyň kuwwatlyklary hem artdyrylýar. Sebitde pagta süýüminiň 84 müň tonnasynyň öndürilmegi ýurdumyzyň dokma senagaty pudagynyň ösüşlerine mynasyp goşant bolar.

Ahal welaýaty ýurdumyzyň agrar taýdan ösen sebitleriniň biri bolup, onuň çäginde bugdaýdan, pagtadan, gök-bakja önümlerinden, miwelerden, ir-iýmişlerden, üzümden ýylyň-ýylyna bol hasyl alynýar. Sebitde 2024-nji ýylda oba hojalyk önümlerini öndürmek üçin bölünip berlen suwarymly ýerleriň meýdany 485 müň gektara deň bolup, şunda 400 müň tonna bugdaý, 280 müň tonna pagta, 183,4 müň tonna ýeralma, 268,4 müň tonna gök önümleri, 117,2 müň tonna bakja önümleri, 32 müň tonna miwelerdir ir-iýmişleri, 106,3 müň tonna üzüm öndürmek meýilleşdirilýär. Welaýatyň oba hojalygynyň öňdebaryjy pudaklarynyň ýene biri maldarçylykdyr. Bu ýylda maldarlar gara mallaryň sanyny 282,5 müň başa, dowarlaryň sanyny 4580 müň başa, düýeleriň sanyny 46 müň başa, gylýallaryň sanyny 4,7 müň başa, guşlaryň sanyny 4230,2 müň başa ýetirmegi maksat edinýärler. Sebitde mallaryň we guşlaryň baş sanynyň artmagy bilen, 2024-nji ýylda etiň (diri agramynda) 135,5 müň, süýdüň 254 müň, ýüňüň 10,7 müň, ary balynyň 164,5, piläniň 300 tonnasyny öndürmek göz öňünde tutulýar.

Welaýatyň azyk senagaty azyk önümleriniň görnüşlerinidir mukdaryny artdyrmagyň hasabyna uly ösüşlere eýe bolýar. Şanly ýylda-da sebitde azyk senagatynyň eýeçiligiň ähli görnüşlerindäki kärhanalary tarapyndan et we et önümleriniň (ete geçirilip hasaplananda, guşuňkydan başgasy) 8,1 müň tonnasy, süýt we süýt önümleriniň (süýde geçirilip hasaplananda) 39,7 müň tonnasy, arassalanmadyk ösümlik ýagynyň 14,5 müň tonnasy, süýji-köke önümleriniň 6,9 müň, unuň 72,2 müň, ýarmanyň 22,3 müň, unaş önümleriniň 1130 tonnasy ilata ýetiriler. Şunda balyk we balyk önümleriniň, gaplanan gök hem miwe önümleriniň, mineral suwlaryň, alkogolsyz içgileriň öndürilýän mukdary-da görnetin artdyrylar. Welaýatda 2024-nji ýylda ýerlemegiň ähli ugurlary boýunça bölek satuw haryt dolanyşygynyň umumy möçberi 11 milliard manada barabar bolup, onuň umumy möçberiniň 92 göterimini döwlete dahylsyz bölegiň kärhanalary eýelär.

Ulag-kommunikasiýa pudagy-da sebitiň ykdysadyýetiniň möhüm bölegini düzüp, şunda demir ýol we awtomobil ulaglary möhüm orny eýeleýär. Şoňa görä, şu ýyl üçin maksatnamada agzalan döwürde ulagyň ähli görnüşleri bilen daşalýan ýükleriň möçberini 84,5 million tonna, gatnadylýan ýolagçylaryň sanyny bolsa 94,5 million adama ýetirmek pudakda esasy wezipeleriň hatarynda kesgitlenen. Welaýatyň ilatyny aragatnaşyk hyzmatlary bilen doly üpjün etmek üçin esasy telefon belgileriniň sanynyň 84 müň belgä, TMCELL ykjam aragatnaşyk ulgamynyň abonentleriniň sanynyň 966,3 müň birlige ýetirilmegi-de bu işe mynasyp goşant bolar.

Ahal welaýatynda durmuş ulgamyny ösdürmäge hem uly üns berilýär. 2024-nji ýylyň 1-nji ýanwary ýagdaýyna görä, sebitde jemi 16 sany hassahana, 133 sany mekdebe çenli çagalar edarasy, 242 sany umumybilim berýän mekdep, 2 sany orta hünär bilimi edarasy, 28 sany kitaphana, 5 sany muzeý, 14 sany sport mekdebi hereket edýär. Häzirki wagtda-da bu ýerde köp sanly önümçilik, medeni-durmuş maksatly binalaryň, oba, şäher ilaty üçin amatly ýaşaýyş şertlerini döretmäge mümkinçilik berýän, ähli amatlyklary bolan ýaşaýyş jaýlarynyň gurluşyklary güýçli depginde dowam edýär. Ak bugdaý etrabynyň 2023-nji ýylyň jemleri boýunça ýurdumyzyň etraplarynyň we etrap hukukly şäherleriniň arasynda durmuş-ykdysady hem-de medeni taýdan görkezijileri babatda iň ýokary netijeleri gazanyp, ýeňiji bolan etrap hökmünde yglan edilmegi sebitde amala aşyrylýan özgertmeleriň öz miwelerini berýändigini nobatdaky gezek subut etdi.

«Pähim-paýhas ummany Magtymguly Pyragy» ýylynda «Türkmenistany 2024-nji ýylda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň we maýa goýum Maksatnamasyna» laýyklykda, Diýarymyzyň ähli sebitlerinde, şol sanda Ahal welaýatynda-da durmuşa geçirilýän toplumlaýyn işleriň baş maksady ýurdumyzyň durmuş-ykdysady ösüşini pugtalandyrmaga, pudaklaryň kuwwatyny berkitmäge, bazar gatnaşyklaryna esaslanyp, durmuş-ykdysady syýasaty has-da rowaçlandyrmaga, ilatyň durmuş taýdan goraglylygyny, hal-ýagdaýyny mundan beýläk-de ýokarlandyrmaga gönükdirilendir.

Jemile ARAZOWA,

Türkmenistanyň Maliýe we ykdysadyýet ministrliginiň Strategik we durnukly ösüş müdirliginiň baş hünärmeni.

08.05.2024