Her bir ýurduň bagtyýarlygy, abadançylygy ösüp gelýän ýaş nesiller hakyndaky aladalardan gözbaş alýar. Şoňa görä-de, ýurdumyzda çagalaryň durmuş goraglylygyny üpjün etmek, maşgalany goldamak, enäniň we çaganyň saglygyny goramak, bu ugurlaryň kanunçylyk binýadyny pugtalandyrmak meselelerine uly ähmiýet berilýär. Diýarymyzda geljegimiz bolan çagalaryň hemmetaraplaýyn kadaly ösüşini üpjün etmek baradaky aladalaryň ählisi Gahryman Arkadagymyzyň ynsanperwer işleri bilen aýrylmaz baglanyşyklydyr. Şunda Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasy tarapyndan amala aşyrylýan işleriň barha rowaçlanmagy ynsanperwer ýörelgeleriň döwlet syýasaty derejesinde giň gerim alýandygyndan nyşandyr.

Çagalar biziň kalbymyzyň buýsanjy, öýlerimiziň ýaraşygy, bagtyýar durmuşymyzyň gül-gunçalary, ömrümiziň dowamatydyr. Şoňa görä-de, Diýarymyzda çagalaryň rahat dynç alyp, okap, öwrenip, döredip, ylymly-bilimli, giň dünýägaraýyşly, sagdyn bedenli, edep-terbiýeli, Watana wepaly bolup ýetişmeklerine gönükdirilen maksatnamalar üstünlikli amala aşyrylýar. Watanymyzyň röwşen geljegi bolan çagalaryň abadan durmuşyny üpjün etmek döwletimiziň esasy maksadydyr. Şunuň bilen baglylykda, çagalaryň mynasyp bilim we terbiýe almaklary, sport, döredijilik bilen meşgullanyp, ukyp-başarnyklaryny artdyrmaklary ugrunda ähli zerur tagallalar edilýär. Gahryman Arkadagymyz ýurdumyza baştutanlyk eden ýyllarynda ýaş nesilleri durmuş taýdan goldamak, howandarlyga mätäç çagalaryň saglygynyň dikeldilmegine ýardam bermek, olaryň bagtyýar durmuşda ýaşamagy, olarda belent ynsanperwer häsiýetleriň kemala gelmegi ugrunda uly tagallalary etdi. Häzirki wagtda bu tagallalar Milli Liderimiziň başlangyjy bilen döredilen Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň alyp barýan işleri arkaly dowamata atarylýar.

Gahryman Arkadagymyz jogapkärli döwlet işiniň köpdügine garamazdan, hemişe ýurdumyzyň ýaş nesilleri, aýratyn-da, howandarlyga mätäç çagalar bilen duşuşmaga, olaryň hal-ahwaly, saglyk ýagdaýy, okuwy, höwes edýän ugurlary bilen gyzyklanmaga wagt tapýar. Milli Liderimiz: «Biz hemaýata mätäç çagalaryň ykbalyna, olaryň ýagty geljegini üpjün etmäge örän jogapkärli çemeleşýäris. Ýurdumyzda çagalaryň hiç biri hossarsyz däldir! Olaryň arkasynda dag ýaly döwlet durandyr» diýmek bilen, olary atalyk mähri bilen gurşap alýar. Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygynyň Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň ştab-kwartirasynda mährem enelerimizi, gelin-gyzlarymyzy Halkara zenanlar güni bilen gutlamagynda, Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky çagalar sagaldyş-dikeldiş merkezinde bejergi alýan gyzjagazlara hormatly Prezidentimiziň we Gahryman Arkadagymyzyň adyndan baýramçylyk sowgatlarynyň gowşurylmagynda-da uly many bar. Çünki ynsana durmuşy peşgeş beren enelere hormat goýmak, haýyr-sahawat, ýagşylyk etmek türkmen halky üçin ýaşaýşyň ýörelgesi, mertebäniň mizan terezisi hasaplanýar.

Sanlyja günden Diýarymyzda saglygyny bejertmekde goldawa mätäç çagalaryň ýüzlerçesiniň aýaga galyp, nijeme ynsanyň kalbynda umyt uçgunlarynyň döremegine sebäp bolan, hormatly Arkadagymyzyň adyny buýsanç bilen göterýän Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň döredilmeginiň 5 ýyllygy belleniler. Geçen gysga döwrüň dowamynda gaznanyň serişdeleriniň hasabyna ýurt boýunça howandarlyga mätäç çagalaryň ýüzlerçesine dürli operasiýalaryň geçirilmegi aýratyn nygtalmaga mynasypdyr. Şeýle-de çagalar öýlerinde, ýöriteleşdirilen mekdeplerde, mekdep-internatlarda terbiýelenýän ýaşajyk ildeşlerimiziň bejergileri, lukmançylyk maksatly serişdeleri satyn almaklary üçin pul serişdeleriniň bölünip berilmegi yzygiderli häsiýete eýe boldy. Bu düzümiň ýardam bermeginde ýurdumyzyň welaýatlaryndaky hassahanalaryň çagalar bölümlerine «Tiz kömek» awtoulaglary, ýöriteleşdirilen lukmançylyk enjamlary sowgat hökmünde gowşuryldy. Gaznanyň hasabyna halkara derejeli ýaryşlarda Watanymyza mynasyp wekilçilik eden türgenlere gymmat bahaly sowgatlar berilýär. Ýaş nesilleriň ukyp-başarnyklaryny ýüze çykarmak maksady bilen, onuň howandarlygynda dürli bäsleşikleri geçirmek hem asylly däbe öwrüldi.

Geçen ýyl haýyr-sahawat gaznasynyň döredilmeginiň 4 ýyllygy mynasybetli Arkadag şäherinde geçirilen «Parahatçylyk we ynanyşmak ýyly: çagalaryň hatyrasyna halkara işiniň ösüşi» atly halkara maslahat bu ugurda halkara hyzmatdaşlygy ýola goýmak hem-de ösdürmek üçin netijeli meýdança bolup hyzmat etdi. Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň bejeriş işleri boýunça wise-prezidenti Oguljahan Atabaýewa «Al-Arabiýa» teleýaýlymyna beren interwýusynda bu ugurdaky netijeli hyzmatdaşlygyň uly güýçdügine ünsi çekip, bütin dünýä boýunça çagalaryň geljegi göz öňünde tutulanda, adamlaryň hiç hili araçäk babatda bölünmeli däldigini, güýçleriň we tagallalaryň birleşdirilmelidigini aýratyn belläpdi. Sebäbi, haýsy millete degişlidigine garamazdan, çagalara ýardam goluny uzatmak möhümdir. Çünki çagalar biziň geljegimizdir.

Türkmen halkynyň Milli Lideri şu ýylyň 7-nji martynda Arkadag şäheriniň gurluşygynyň ikinji tapgyrynda alnyp barylýan işler bilen tanyşlygyň barşynda gaznanyň döredilmeginiň 5 ýyllygy mynasybetli meýilleşdirilen dabaralaryň ýokary guramaçylyk derejesiniň üpjün edilmelidigini, guraljak çäreleriň ýaş nesillerde ýatdan çykmajak täsirleri galdyrýan ajaýyp pursatlara beslenmelidigini aýtdy. Munuň özi haýyr-sahawat gaznasy tarapyndan ýurdumyzda çagalaryň hemmetaraplaýyn sazlaşykly ösmegi ugrunda amal edilýän nusgalyk işleri giňden wagyz etmekde nobatdaky ähmiýetli waka bolar.

Täze taryhy döwürde türkmen halkynyň gadymdan gelýän asylly ýörelgeleri hormatly Prezidentimiziň alyp barýan döwlet syýasatynda aýdyň beýanyny tapýar. Bu günki gün Gahryman Arkadagymyz hem Arkadagly Gahryman Serdarymyz ynsanperwerligiň, sahawatlylygyň, kömege mätäje ýardam bermegiň, howandarlygyň belent nusgasyny görkezýärler. Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasyny döredip, onuň işini has-da ilerletmek babatda durmuşa geçirilýän çäreler giň jemgyýetçiligi adamkärçilige, ynsanperwerlige çagyrýandygy, jemgyýetde nurana duýgulary has-da ösdürýändigi bilen aýratyn ähmiýete eýedir.

«TÜRKMENISTAN»

Ýakynda türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedow Hytaý Halk Respublikasyna dostluk saparyny amala aşyrdy. Aýratyn ynanyşmak ýagdaýynda geçen bu sapar türkmen-hytaý hyzmatdaşlygynyň Ýewraziýada durnuklylygyň arhitekturasyny kesgitleýän hemmetaraplaýyn strategik hyzmatdaşlyk derejesine çykandygynyň aýdyň güwäsi boldy.

Gahryman Arkadagymyzyň HHR-iň Başlygy Si Szinpin bilen taryhy duşuşygynyň Hytaý Täze ýylynyň soňky güni bilen Nowruz baýramynyň sepgidine gabat gelmeginde aýratyn many bardyr. Si Szinpiniň belleýşi ýaly, bu iki baýramyň gabat gelmegi aýratyn many-mazmuna eýe bolup, döwletara gatnaşyklarda bahar täzelenişini alamatlandyrýar.

Hytaýyň “Ženmin Žibao”, “Sinhua” ýaly iri köpçülikleýin habar beriş serişdeleri Milli Liderimiziň saparyny giňden şöhlelendirip, ony “döwür üçin ähmiýetli waka” diýip atlandyrdylar. “Türkmen halkynyň Milli Lideriniň Pekine şu gezekki saparyna mizemez dostlugyň we hemmetaraplaýyn hyzmatdaşlygyň aýdyň nyşany hökmünde garalýar. Iki Lideriň duşuşygynyň Hytaý Täze ýylynyň we Nowruz baýramynyň sepgidine gabat gelmegi iki beýik döwletiň arasyndaky özara hyzmatdaşlygyň nusgasy bolup, gatnaşyklarymyzyň gülläp ösüş döwrüne gadam urýandygyny alamatlandyrýar” diýlip “Sinhuanyň” berýän habarlarynda bellenilýär. Hytaýyň öňdebaryjy bilermenleri Türkmenistanyň HHR-iň Merkezi Aziýada ygtybarly hyzmatdaşy, Gahryman Arkadagymyzyň syýasy abraýynyň bolsa bu mizemez hyzmatdaşlygyň kepili bolup durýandygyny nygtaýarlar.

Häzirki türkmen-hytaý dialogy gözbaşyny müňýyllyklardan alyp gaýdýar. Taryhy maglumatlara görä, biziň eýýamymyzdan öňki II asyrda Hytaý imperatory U Diniň ilçisi Çžan Sýan Parfiýa gelende uly hormat bilen garşylanypdyr. Hut şonda ilçiniň üsti bilen hytaý imperatoryna ilkinji behişdi bedew sowgat iberilipdir.

Gahryman Arkadagymyz dostluk saparynyň dowamynda Hytaýyň “CGTN” teleýaýlymyna beren interwýusynda: “Şu ýerde özboluşly resminama bolan «Kasam şertnamasyny» ýatlamak ýerlikli bolsa gerek. Oňa türkmenleriň ata-babalary Hytaýyň halky bilen biziň eýýamymyzdan ozalky 49-njy ýylda gol çekipdirler. «Kasam şertnamasynyň» adynyň özi iki halkyň özara gatnaşyklarynyň esasynda synmaz we mukaddes kadalaryň goýlandygyny görkezýär. Häzirki döwürde Türkmenistanyň we Hytaý Halk Respublikasynyň ýolbaşçylary örän baý taryhy esaslara daýanyp, hyzmatdaşlygyň şol ruhuny hem-de däplerini dikeldýärler. Döwletara gatnaşyklaryň taryhynyň müňýyllyklara, Beýik Ýüpek ýolunyň döwrüne uzap gidýändigine iki ýurtda hem düşünmek bilen garalýar. Bu bolsa biziň uly gymmatlygymyzdyr, dostlugymyzyň, özara bähbitli, deňhukukly hyzmatdaşlygymyzyň hemişelik esasydyr” diýip belledi.

Bu gün Türkmenistanyň “Beýik Ýüpek ýoluny gaýtadan dikeltmek” strategiýasynyň Hytaýyň “Bir guşak, bir ýol” başlangyjy bilen utgaşdyrylmagy netijesinde bu gadymy söwda ýoluna täze badalga berilýär. Gepleşikleriň dowamynda Milli Liderimiz we Hytaýyň Başlygy deňhukuklylyk, özara hormat goýmak ýörelgeleri esasyndaky dünýä gurluşy babatda ýurtlarymyzyň garaýyşlarynyň gabat gelýändigini tassykladylar. Gahryman Arkadagymyz Hytaýyň öňe sürýän Howpsuzlyk, Siwilizasiýa, Ösüş we Dolandyryş ýaly ählumumy başlangyçlarynyň ähmiýetini nygtady. Bu konsepsiýalar Türkmenistanyň daşary syýasatynyň “Dialog — parahatçylygyň kepili”, “Ösüş arkaly parahatçylyk” ýaly filosofiýasyna many-mazmun taýdan gabat gelýär.

Ýangyç-energetika toplumy ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň gün tertibinde aýratyn orny eýeleýär. Şu ýyl Türkmenistan bilen Hytaýyň Milli nebitgaz korporasiýasynyň (CNPC) arasyndaky giň möçberli hyzmatdaşlyga 20 ýyl dolýar. Şol geçen döwürde halklaryň arasynda energetika köprüsi bolup çykyş edýän asyryň taslamasy — Türkmenistan — Hytaý gaz geçirijisi durmuşa geçirildi.

Saparyň dowamynda türkmen halkynyň Milli Lideri “CNPC-niň” direktorlar geňeşiniň başlygy Daý Houlýan bilen duşuşdy. Söhbetdeşlikde “Galkynyş” gaz känini mundan beýläk-de özleşdirmek boýunça anyk işler ara alnyp maslahatlaşyldy. Bu käniň dördünji tapgyryny amala aşyrmaga taýýarlyk görmek bilen baglanyşykly meselä aýratyn üns berildi. Bu taslama türkmen mawy ýangyjynyň gündogar ugur boýunça eksportyny ep-esli artdyrmaga mümkinçilik berer. Hytaýly hyzmatdaşlar bilen bilelikdäki taslamalaryň diňe bir ykdysady däl, eýsem, durmuş ugurly ähmiýeti hem bar. “Galkynyş” gaz käniniň tapgyrlaýyn özleşdirilmegi täze iş orunlarynyň müňlerçesini döretmäge mümkinçilik berdi. Şunuň bilen baglylykda, Gahryman Arkadagymyz “CNPC” bilen hyzmatdaşlygyň şanly 20 ýyllygyna bagyşlanan halkara ylmy-amaly maslahaty geçirmegi teklip etdi. Bu forum tehnologik tejribe alyşmak üçin özboluşly meýdança öwrüler.

Sebit gün tertibiniň meseleleri babatda türkmen halkynyň Milli Lideri Arkadagyň ak ýoly bilen Serhetabat — Hyrat gaz geçirijisiniň strategik ähmiýetine ünsi çekdi. Türkmenistan — Owganystan — Pakistan — Hindistan transmilli gaz geçirijisiniň möhüm bölegi bolan bu taslama sebitiň logistika ulgamynyň üstüni ýetirip, Merkezi Aziýa sebitini Ýewraziýa kommunikasiýalarynyň wajyp merkezine öwürýär.

Saparyň dowamynda HHR-iň Başlygy Si Szinpine Gadyrly atly ajaýyp ahalteke bedewiniň sowgat berilmegi ähmiýetli waka boldy. Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň adyndan berlen bu sowgat hakyky dostlugyň aýdyň nyşanyna öwrüldi. HHR-iň Başlygy sowgady hoşallyk bilen kabul edip, 12 ýyl mundan ozal oňa Gahryman atly bedewiň hem sowgat berlendigini ýatlady. Si Szinpin “At — myrat”, “At agynan ýerde toý bolar” ýaly türkmen nakyllaryny mysal getirip, Hytaýda ahalteke bedewlerine uly sarpa goýulýandygyny nygtady.

Gepleşikleriň dowamynda atşynaslyk pudagynda gatnaşyklary giňeltmäge hem-de tejribe alyşmaga özara taýýarlyk tassyklanyldy. Si Szinpin ahalteke bedewleriniň arassa tohumyny gorap saklamak babatda türkmen tejribesiniň nusgalyk bolup durýandygyny belledi.

Medeni-ynsanperwer ulgamdaky hyzmatdaşlyga-da täze itergi berildi. Si Szinpin hem-de Gahryman Arkadagymyz Türkmenistanda “Lu Ban ussahanalaryny”, Adaty hytaý lukmançylyk merkezini açmak meselelerini ara alyp maslahatlaşdylar. “Lu Ban ussahanalaryny” açmak arkaly ynsanperwer ulgamda hyzmatdaşlygyň giňeldilmegi hünärmenleriň täze neslini kemala getirmekde oňyn netijeleri berer. Bu merkezlerde sanly ykdysadyýet üçin hünärmenler taýýarlanylar, ýaşlar emeli aň, robototehnika, döwrebap senagat ulgamlary bilen işlemegiň inçe tärlerini özleşdirerler. Adaty hytaý lukmançylyk merkeziniň döredilmegi bolsa milli saglygy goraýyş ulgamynyň gazananlaryny özboluşly lukmançylyk usullary bilen sazlaşykly utgaşdyryp, ildeşlerimize ýokary hilli lukmançylyk hyzmatlaryny bermäge ýol açar. Şeýle hyzmatdaşlyk Hytaýyň innowasion bilim standartlaryny, gadymy lukmançylyk tejribesini ýurdumyzyň durmuş infrastrukturasyna ornaşdyrmaga mümkinçilik berer.

Ylym-bilim ulgamy ileri tutulýan ugurlaryň hatarynda bolmagynda galýar. Milli Liderimiz HHR-iň öňdebaryjy ýokary okuw mekdeplerinde türkmen talyplaryna bilim almaga döredilýän mümkinçilik üçin hytaý tarapyna minnetdarlyk bildirdi. Şeýle hem taraplar intellektual eýeçilik we ýokary tehnologiýalar ulgamlarynda tejribe alyşmagy giňeltmek barada ylalaşdylar. HHR-iň Başlygy Türkmenistanyň ekologiýa syýasatyna ýokary baha berip, oba hojalyk pudagynda hyzmatdaşlygy giňeltmäge taýýardygyny beýan etdi. “Ýaşyl” energetika ulgamynda durmuşa geçiriljek bilelikdäki taslamalar iki ýurduň hem geljek nesilleriň abadan durmuşyna jogapkärçilikli çemeleşýändigini görkezýär.

Si Szinpin oba hojalyk toplumyny döwrebaplaşdyrmak boýunça tekliplere aýratyn üns berdi. Hytaý tarapy Türkmenistana suw tygşytlaýjy tehnologiýalar, ýokary öndürijilikli tehnikalar babatda öňdebaryjy işläp taýýarlamalary bermäge taýýardygyny beýan etdi. Uzak möhletleýin geljekde munuň özi ýurdumyzyň oba hojalyk toplumyny ýokary tehnologiýaly pudaga öwürmäge şert döreder.

Pekinde geçirilen duşuşyk ýokary derejedäki ikitaraplaýyn syýasy dialogyň yzygiderli ösdürilýändigini ýene-de bir gezek tassyklady. BMG-niň we “Merkezi Aziýa — Hytaý” formatynyň çäklerinde başlangyçlaryň özara goldanylmagy iki ýurda ählumumy parahatçylygy pugtalandyrmak meselelerinde tagallalary utgaşdyrmaga ýardam berýär.

Hytaýyň köpçülikleýin habar beriş serişdeleri Si Szinpiniň hem-de Gahryman Arkadagymyzyň bilelikdäki dostlukly gezelenjine aýratyn üns berdiler. Milli Liderimiziň we HHR-iň Başlygynyň resmi däl görnüşdäki dialogy özara ynanyşmagyň ýokary derejesiniň aýdyň beýany boldy. Bu bolsa strategik ähmiýetli çözgütleri kabul etmek üçin binýady döredýär.

Türkmen tarapy “Bitewi Hytaý” syýasatyny üýtgewsiz goldaýandygyny tassyklady, hytaý tarapy bolsa Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplyk hukuk derejesine çuňňur hormat goýýandygyny ýene-de bir gezek beýan etdi. Iki ýurduň syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň özara ykrar edilmegi döwletara dialogyň, uzak möhletli durnuklylygyň kepili bolup durýar. Şeýle hem gepleşikleriň dowamynda senagat ulgamyndaky hyzmatdaşlygyň meselelerine garaldy. Ykdysady hyzmatdaşlygy diwersifikasiýalaşdyrmagyň, ýokary goşulan bahaly önümleriň bilelikdäki önümçiliklerini ýola goýmagyň zerurdygy bellenildi.

Ulag-logistika pudagy-da hyzmatdaşlygyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri hökmünde görkezildi. Türkmenbaşy Halkara deňiz portunyň mümkinçilikleriniň ulanylmagy, Gündogar — Günbatar ugry boýunça multimodal ulag geçelgeleriniň ösdürilmegi Hytaýa Türkmenistanyň çägi bilen Ýewropanyň we Ýakyn Gündogaryň bazarlaryna gysga ýol bilen çykmaga mümkinçilik berer.

Gahryman Arkadagymyzyň hormatly Prezidentimiziň adyndan Si Szinpine Türkmenistana gelmäge çakylygyny gowşurmagy saparyň möhüm netijeleriniň biri boldy. Çakylyk hoşallyk bilen kabul edildi. Munuň özi ýokary derejedäki gatnaşyklaryň işjeňleşdirilýändigini görkezýär. Duşuşygyň ahyrynda taraplar türkmen-hytaý gatnaşyklarynyň mundan beýläk-de okgunly ösdüriljekdigine ynam bildirdiler, gazanylan her bir ylalaşyk bolsa umumy abadançylygyň binýadyna goşulýan goşantdyr.

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwrüniň belent maksatlary hyzmatdaşlygyň täze görnüşlerini talap edýär, Gahryman Arkadagymyzyň HHR-e amala aşyran dostluk sapary bolsa milli bähbitleriň ählumumy ösüş maksatlary bilen sazlaşykly utgaşýandygynyň aýdyň mysalydyr. Türkmen halky Milli Liderimiziň halkara giňişlikdäki üstünliklerine buýsanýar. Türkmen halkynyň Milli Lideri tarapyndan binýady goýlup, hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň baştutanlygynda durmuşa geçirilýän daşary syýasat strategiýasy Türkmenistanyň dünýä syýasatyndaky eýeleýän ornuny has-da pugtalandyrýar.

(TDH)

Beýleki habarlar

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow ählihalk bag ekmek dabarasyna gatnaşdy

Aşgabat, 21-nji mart (TDH). Şu gün ýurdumyzda hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň gatnaşmagynda ählihalk bag ekmek dabarasy geçirildi. Asylly däbe öwrülen bu giň gerimli ekologiýa çäresi Watanymyzy bagy-bossanlyga öwürmek ugrundaky maksatlary ilerletmäge, jemgyýetde ekologik medeniýeti kemala getirmäge ýardam berýär.

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gahryman Arkadagymyzyň asylly başlangyçlaryny dowam etdirýän hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda ýurdumyzda ekologik abadançylygy üpjün etmäge, durnukly tebigy gurşawy kemala getirmäge gönükdirilen Milli tokaý maksatnamasy durmuşa geçirilýär. Şunda tokaý zolaklarynyň çäkleriniň giňeldilmegine, tebigatyň biologik dürlüliginiň goralyp saklanylmagyna möhüm ähmiýet berilýär. Türkmen halky asyrlaryň dowamynda tebigata aýawly çemeleşmegiň we onuň bilen sazlaşykly ýaşamagyň özboluşly ýörelgelerini kemala getiripdir. Hormatly Prezidentimiziň üstünlikli amala aşyrýan ekologiýa syýasaty şu asylly ýörelgelere esaslanýar. Şu gezekki çäre hem pederlerimiziň däp-dessurlarynyň mynasyp dowam etdirilýändiginiň aýdyň güwäsidir.

...Ir bilen dabaranyň geçirilýän ýerinde baýramçylyk ýagdaýy emele geldi. Dabara gatnaşyjylaryň hatarynda Mejlisiň Başlygy, Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasarlary, harby we hukuk goraýjy edaralaryň, ministrlikleriň, pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň, daşary döwletleriň we halkara guramalaryň ýurdumyzdaky wekilhanalarynyň ýolbaşçylarydyr wekilleri, halk köpçüligi bar.

Hormatly Prezidentimiz ählihalk bag ekmek dabarasynyň geçirilýän ýerine — paýtagtymyzyň günorta künjegine geldi. Dabara gatnaşyjylar döwlet Baştutanymyzy mähirli mübäreklediler. Ýurdumyzyň sungat ussatlarynyň çykyşlary çärä aýratyn öwüşgin çaýdy.

Hormatly Prezidentimiz dabara gatnaşyjylary mähirli mübärekläp, bag ekmek üçin ýörite taýýarlanylan ýere bardy. Bu ýerde ýaş nesliň wekili Arkadagly Gahryman Serdarymyzdan bag ekmek dabarasyna badalga bermegini haýyş edip ýüzlendi.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow bag nahalyny oturdyp, ählihalk bag ekmek dabarasyna badalga berdi. Döwlet Baştutanymyzyň ýurdumyzy bagy-bossanlyga öwürmäge gönükdirilen bu giň gerimli çärä gatnaşmagy onuň ähmiýetini has-da artdyrdy hem-de halkymyzyň milli däpleriniň dowamata atarylýandygyny aýdyň görkezdi.

Dabara gatnaşyjylaryň ählisi Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň göreldesine eýerip, bag nahallaryny ekmäge girişdiler. Dagyň sergin howasy bu ýere ýygnananlaryň göwnüni göterip, ruhubelentligini artdyrdy.

Türkmenistany bagy-bossanlyga öwürmekde ylmy çemeleşmä aýratyn üns berilýär. Nahallaryň bu künjegiň toprak-howa şertleri nazara alnyp ekilmegi dag etegindäki giňişliklerde agaçlaryň birkemsiz ösmegini üpjün edýär. Şäherlerde, obalarda köpçülikleýin bag nahallarynyň oturdylmagy ýaşamak üçin amatly ekologik gurşawy döredýär. Soňky ýyllarda Diýarymyzyň ähli künjeklerinde bolşy ýaly, paýtagtymyzda we onuň töwereklerinde-de tokaý zolaklarynyň çäkleriniň barha giňeldilmegi bu asylly işe wajyp ähmiýet berilýändiginiň mysalydyr.

Köpçülikleýin bag ekmek çäresi ekologik abadançylygy üpjün etmek bilen bir hatarda, tebigatyň biodürlüligini gorap saklamakda-da möhüm ähmiýete eýedir. Halkymyzyň bu asylly işe jebislikde gatnaşmagy watansöýüjiligiň, ýurdumyzyň özboluşly tebigy gözelligine hormat goýmagyň, ata-babalarymyzyň daşky gurşaw bilen sazlaşykly ýaşamak ýörelgeleriniň häzirki nesiller tarapyndan mynasyp dowam etdirilýändiginiň aýdyň nyşanydyr.

Dabara gatnaşýan daşary ýurtly myhmanlar Türkmenistanda şeýle ekologiýa çäreleriniň yzygiderli geçirilmeginiň sebitde daşky gurşawyň durnuklylygyny üpjün etmekde nusgalykdygyny we howanyň üýtgemegine garşy göreşmek boýunça dünýä bileleşiginiň tagallalaryny birleşdirmäge uly goşant goşýandygyny bellediler. Dünýä medeniýetiniň gadymy ojaklarynyň biri bolan türkmen topragynyň tebigy şertleri, dag çeşmeleri, bereketli topragy, amatly howa gurşawy ýurduň ösümlik dünýäsini baýlaşdyryp, daýhançylyk däpleriniň ösüşiň täze derejesine çykmagyny üpjün edýär. Sahawatly türkmen topragy dünýäde iň gadymy ekerançylyk medeniýetiniň kemala gelen ýeri hasaplanýar. Taryhy maglumatlar ýurdumyzyň giň ýaýlalarynda gök-bakja ekinleriniň, miweli baglaryň ösdürilip ýetişdirilendigini tassyklaýar. Munuň özi milli daýhançylyk we bagbançylyk däpleriniň taryhynyň asyrlara uzap gidýändigini görkezýär.

Mälim bolşy ýaly, Türkmenistanyň döwlet syýasatynda daşky gurşawy goramaga, tebigy serişdelerden rejeli peýdalanmaga, howanyň üýtgemegi bilen baglanyşykly täsirleri peseltmäge gönükdirilen giň möçberli ekologiýa başlangyçlaryna uly orun berilýär. Bu ugurda BMG we beýleki iri halkara düzümler bilen hyzmatdaşlyk etmek ýurdumyzyň daşary syýasat strategiýasynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biridir.

...Çäräniň dowamynda hormatly Prezidentimiz Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň käbir orunbasarlary bilen söhbetdeş boldy.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň oba hojalyk toplumyna gözegçilik edýän orunbasary T.Atahallyýew tutuş ýurdumyzda ýaýbaňlandyrylan ählihalk bag ekmek dabarasynyň barşy barada hasabat berdi.

Döwlet Baştutanymyz bag nahallarynyň oturdylmagynyň ekologik ýagdaýy gowulandyrmakda möhüm ähmiýete eýedigini belläp, daşky gurşawy goramak, ýurdumyzy bagy-bossanlyga öwürmek, öňden oturdylan baglaryň idegini ýetirmek boýunça alnyp barylýan işleri hemişe gözegçilikde saklamagy tabşyrdy.

Soňra Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň paýtagtymyza gözegçilik edýän orunbasary B.Annamämmedow baş şäherimizi abadanlaşdyrmak, onuň çäklerinde arassaçylyk işlerini geçirmek babatda ýerine ýetirilýän çäreler, paýtagtymyzdaky gurluşyk işleri barada hasabat berdi.

Hormatly Prezidentimiz Aşgabady mundan beýläk-de ösdürmek we paýtagtymyzda arassaçylyk kadalaryny berjaý etmek babatda birnäçe görkezmeleri berdi.

Birleşen Milletler Guramasynyň daşky gurşaw boýunça Konwensiýalarynyň onlarçasyna goşulan Türkmenistanyň ýokary derejeli forumlarda öňe sürýän başlangyçlary halkara bileleşik tarapyndan giň goldawa eýe bolýar. Şolaryň hatarynda Aşgabatda BMG-niň Merkezi Aziýada howanyň üýtgemegi bilen bagly tehnologiýalar boýunça sebit merkezini döretmek, BMG-niň Suw strategiýasyny, BMG-niň Aral deňziniň sebiti üçin Ýörite maksatnamasyny işläp taýýarlamak, Aral meselesini BMG-niň işiniň aýratyn ugry hökmünde kesgitlemek, Hazar deňziniň ekologik abadançylygyny gorap saklamak boýunça başlangyçlar bar.

Häzirki wagtda paýtagtymyzyň töweregindäki dag eteklerinde arça agaçlary oturdylan meýdanlar ýylsaýyn giňeýär. Olar topragy berkidip, ýerasty suwlaryň ýokary galmagyny saklaýar hem-de sil suwlarynyň döremeginiň öňüni alýar. Şeýle-de arça agajy uglerod oksidiniň howadaky derejesini peseldip, howany tozandan arassalap, ýellerden goranmagyň tebigy serişdesi bolup durýar. Mundan başga-da, Aşgabadyň töwereginde emele gelen tokaý-seýilgäh zolagy bu ýerde howanyň gowulanmagyna ýardam edýär. Dag derelerinde, baýyrlyklarda, ýapgytlarda arça agaçlarynyň tokaýlyklary döredilip, olaryň sany eýýäm onlarça milliona ýetýär.

Hormatly Prezidentimiziň tagallalary bilen üstünlikli durmuşa geçirilýän şähergurluşyk maksatnamasynda hem ekologiýa meselesine möhüm ähmiýet berilýär. Sebitde deňi-taýy bolmadyk Arkadag şäheri munuň aýdyň mysalydyr. Şäherde sanly, maglumat-aragatnaşyk we «ýaşyl» tehnologiýalar giňden ornaşdyryldy, desgalaryň gurluşygynda bolsa ekologik taýdan arassa serişdeler ulanyldy. Arkadag şäherine “Ýewropada Howpsuzlyk we Hyzmatdaşlyk Guramasynyň sebitinde durnukly, “ýaşyl”, howa üçin oňaýly we innowasion çözgütli şäherleri ösdürmek” taslamasyna goşulandygy baradaky güwänamanyň berilmegi Türkmenistanyň dünýä jemgyýetçiligi bilen ekologiýa ýaly wajyp ugurdaky gatnaşyklarynyň netijeli häsiýete eýediginiň aýdyň beýanydyr.

...Çäräniň dowamynda bag nahallarynyň ekilmegi bilen bir hatarda, ozaldan bar bolan tokaý zolaklaryna ideg işleri hem geçirildi. Dabara gatnaşyjylar öňki ýyllarda ekilen agaçlaryň düýbüni ýumşatmak we suwarmak işlerini ýerine ýetirdiler. Döredijilik toparlarynyň Watanymyzy, täze taryhy döwürde amala aşyrylýan beýik işleri wasp edýän çykyşlary dabara gatnaşyjylaryň ruhubelentligini has-da artdyrdy.

Bag ekmek dabarasy tamamlanandan soňra, hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow çärä gatnaşyjylar bilen mähirli hoşlaşyp, bu ýerden ugrady.

Umuman, şu gezekki ählihalk bag ekmek dabarasynyň barşynda tutuş ýurdumyz boýunça agaç nahallarynyň 611 müň 962 düýbi ekildi. Şeýle hem seýilgähleri, tokaý zolaklaryny arassalamak, abadanlaşdyrmak işleri bilen birlikde, jemi 2 million 24 müň 240 düýp baga ideg etmek işleri geçirildi. Şeýlelikde, ählihalk bag ekmek dabarasy ata Watanymyzyň mukaddes Garaşsyzlygynyň şanly 35 ýyllygyna beslenýän “Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany” ýylynda ýurdumyzyň ekologik abadançylygy üpjün etmek boýunça ählumumy tagallalara goşýan mynasyp goşandynyň nobatdaky beýany boldy.

Arkadag şäheri, 21-nji mart (TDH). Şu gün ýurdumyzyň ähli künjeklerinde bolşy ýaly, Gahryman Arkadagymyzyň yhlasyndan binýat bolan Arkadag şäherinde-de ählihalk bag ekmek dabarasynyň ýazky möwsümine badalga berildi. Milli bahar baýramy — Halkara Nowruz gününiň giňden bellenilen günlerinde guralan asylly çärä türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedowyň gatnaşmagy onuň ähmiýetini has-da artdyrdy.

Häzirki döwürde ösüşleriň belentliklerine tarap ynamly gadam urýan ýurdumyzyň çar künjeginde giň möçberli tokaý zolaklary, döwrebap seýilgähler döredilýär. Munuň özi Gahryman Arkadagymyz tarapyndan başy başlanyp, Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň baştutanlygynda üstünlikli amala aşyrylýan döwlet syýasatynyň esasy ugurlarynyň biridir.

...Ir bilen Gahryman Arkadagymyz “akylly” şäheriň çäklerinde ählihalk bag ekmek dabarasynyň geçirilýän ýerine geldi. Bu ýerde Milli Liderimiz mähirli garşylanyldy. Çäräniň dowamynda ýurdumyzyň medeniýet we sungat ussatlarynyň aýdym-sazly çykyşlarynyň ýaýbaňlandyrylmagy sogap işe gatnaşýanlaryň ruhuny has-da belende göterdi. Munuň özi giň möçberli çäreleriň medeni maksatnamasyna aýratyn üns berilýändiginiň beýanydyr. Sungat ussatlary hoş owazly aýdymlary bilen milli sungatymyzy ösdürmek ugrunda döredilýän şertler üçin Gahryman Arkadagymyza we Arkadagly Gahryman Serdarymyza çuňňur hoşallyklaryny beýan etdiler.

Diýarymyzda ählihalk bag ekmek dabarasynyň ýazky hem-de güýzki möwsümleriniň geçirilmegi asylly däbe öwrüldi. Munuň özi döwletimiziň ekologiýa syýasatynyň rowaçlyklara beslenýändigini görkezýär. Häzirki döwürde daşky gurşawy goramak, ýurdumyzyň tebigy serişdelerine aýawly çemeleşmek, ýakymly howa gurşawyny döretmek meselelerine döwlet derejesinde aýratyn ähmiýet berilýär.

Dabara gatnaşýan oglanjyk ajaýyp goşgy setirleriniň üsti bilen Gahryman Arkadagymyzdan ählihalk bag ekmek dabarasyna badalga bermegini haýyş etdi. Milli Liderimiz bag nahalyny oturdyp, sogap işe badalga berdi.

Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygynyň asylly işe körpe nesliň wekili bilen bilelikde badalga bermegi ýurdumyzda peder-perzent mekdebiniň asylly ýörelgeleriniň rowaçlanýandygynyň aýdyň beýanyna öwrüldi.

Gahryman Arkadagymyz sogap işe gatnaşýandygy üçin minnetdarlygyň nyşany hökmünde oňa sowgat gowşurdy.

Oglanjyk Milli Liderimizden özi bilen ýadygärlik surata düşmegini haýyş etdi. Hormatly Arkadagymyz oglanjygyň haýyşyny kanagatlandyryp, onuň bilen ýadygärlik surata düşdi we körpe nesilleriň alýan bilimi, oglanjygyň höwes edýän hünäri bilen gyzyklandy. Oglanjyk okuwyndan daşary, çeper döredijilik bilen meşgullanmaga, sanly ulgamyň täzeçil usullaryny özleşdirmäge höwes edýändigi barada gürrüň berdi.

Arkadag şäherinde ýaýbaňlandyrylan ählihalk bag ekmek dabarasyna gatnaşyjylar Gahryman Arkadagymyzyň göreldesine eýerip, agzybirlikde köpçülikleýin bag nahallaryny oturtdylar.

Häzirki döwürde ýurdumyzda Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň baştutanlygynda Diýarymyzyň ekologik ýagdaýy häzirki zaman talaplaryna doly laýyk gelýär. Şunda köpçülikleýin bag ekmek çäreleriniň yzygiderli geçirilmegi bu asylly işiň rowaçlyklara beslenýändigini görkezýär.

Bu ýerde Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygyna Arkadag şäheriniň gurluşygynyň ikinji tapgyrynda alnyp barylýan işler, şäheriň çäklerinde degişli ekologik derejäni saklamak, onuň çäklerinde arassaçylygy üpjün etmek boýunça edilýän giň möçberli tagallalar barada maglumat berildi.

Gahryman Arkadagymyz ekologiýa babatda köp sanly halkara güwänamalara mynasyp bolan “akylly” şäherde arassaçylyk we abadanlaşdyryş işleriniň yzygiderli häsiýete eýe bolmalydygyny belläp, bu ýerde ýokary ekologik derejäni üpjün etmek boýunça degişli düzümleriň sazlaşykly işiniň ýola goýulmagy babatda maslahatlaryny berdi. Şu gezekki ählihalk bag ekmek dabarasyna gatnaşyjylaryň yhlasly zähmeti esasynda hem bu ýerde bag nahallary oturdyldy.

Ýurdumyzda asylly däbe öwrülen bag nahallaryny ekmek boýunça geçirilýän çäreler täze seýilgähleriň, tokaý zolaklarynyň döredilmegine, türkmen topragynyň ösümlik dünýäsiniň baýlaşmagyna, amatly howa şertleriniň emele gelmegine ýardam berýär. Munuň özi ekologik howpsuzlygyň, ilatyň saglygynyň, abadançylygynyň möhüm şerti bolup durýar.

Milli Liderimiz dabara gatnaşýanlaryň bilelikdäki yhlasy netijesinde täze şäheriň ekologik ýagdaýynyň has-da ýokarlanmagyny üpjün edýän sogap işleriň geçirilmeginiň ähmiýetini nygtady. Şunda medeniýet we sungat ussatlarynyň milli gymmatlyklarymyzy, türkmen topragyny mynasyp derejede wasp etmekleriniň ähmiýetine üns berildi. Asyrlaryň dowamynda sungat ussatlary, bagşy-sazandalar halkymyzyň durmuşynda wajyp ähmiýeti bolan şanly wakalara özboluşly bezeg beripdirler. Bu ýörelgeleriň häzirki döwrüň ruhuna kybap dowam etdirilmegi asylly işlere özboluşly öwüşgin çaýýar.

“Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany” ýylynyň şanly wakalarynyň birine öwrülen ählihalk bag ekmek dabarasynda sungat ussatlarynyň çykyşlary has-da täsirli boldy. Meşhur estrada aýdymçylary joşgunly aýdym-sazlary bilen bagtyýar zamanamyzy we asylly işleri amala aşyrýan halkymyzyň döredijilikli zähmetini wasp etdiler. Olaryň çykyşlary ýurdumyzyň abadançylygynyň, halkymyzyň bagtyýarlygynyň, Gahryman Arkadagymyzyň hem-de Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň asylly işleriniň senasy bolup ýaňlandy.

Türkmen halkynyň Milli Lideri sungat ussatlarynyň çykyşlaryna minnetdarlygyň nyşany hökmünde olara toý serpaýlaryny gowşurdy. Gahryman Arkadagymyzyň adyndan dabaraly çykyşlara gatnaşyjylaryň ählisine, şol sanda körpe nesillere toý serpaýlarynyň gowşurylmagy ýatda galyjy pursatlara beslendi. Bagşy-sazandalar, tansçylar, beýleki dabara gatnaşyjylar gowşurylan toý serpaýlary hem-de süýjülikli sowgatlar üçin Gahryman Arkadagymyza tüýs ýürekden hoşallyklaryny beýan etdiler.

Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedow hemmelere alyp barýan asylly işlerinde üstünlikleri arzuw edip, bu ýerden ugrady.

Aşgabat, 20-nji mart (TDH). Şu gün hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow sanly ulgam arkaly Ministrler Kabinetiniň nobatdaky mejlisini geçirdi. Onda döwlet durmuşyna degişli birnäçe meselelere seredildi.

Ilki bilen, Mejlisiň Başlygy D.Gulmanowa ýurdumyzyň kanunçylygyny kämilleşdirmek boýunça alnyp barylýan işler barada maglumat berdi.

Bellenilişi ýaly, häzirki wagtda Mejlisde adam hukuklaryny hem-de azatlyklaryny goramak, kärhanalarda, edaralarda, guramalarda buhgalterçilik hasaba alnyşyny we maliýe hasabatlylygyny döwrebaplaşdyrmak, önümçilik desgalarynyň howpsuzlyk derejesini ýokarlandyrmak, balyk gorlaryny we suwuň bioserişdelerini gorap saklamak, işiň aýry-aýry görnüşlerini ygtyýarlylandyrmakda ýüze çykýan gatnaşyklary düzgünleşdirmek, telekeçiligi ösdürmek, migrasiýa we gümrük gulluklarynyň işiniň netijeliligini ýokarlandyrmak bilen baglanyşykly hereket edýän kanunlara üýtgetmeleridir goşmaçalary girizmek boýunça işler alnyp barylýar.

Mejlisde Halkara Zähmet Guramasynyň Ýewropa we Merkezi Aziýa boýunça sebitleýin direktory bilen geçirilen duşuşygyň netijeleri barada aýdyldy. Mundan başga-da, milli parlamentiň wekilleri Birleşen Milletler Guramasynyň düzüm birlikleriniň ýurdumyzyň degişli döwlet edaralary bilen bilelikde guran okuw maslahatlaryna, duşuşyklaryna gatnaşdylar.

Hormatly Prezidentimiz ýurdumyzyň kanunçylygyny döwrüň talabyna görä kämilleşdirmek boýunça alnyp barylýan işleri dowam etdirmegiň möhümdigini belledi.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary H.Geldimyradow Türkmenistanyň daşary ykdysady işini mundan beýläk-de ösdürmek, şeýle hem ykdysady ugurly halkara guramalar, maliýe institutlary bilen hyzmatdaşlygy ilerletmek babatda geçirilýän işler barada hasabat berdi. Bellenilişi ýaly, bu ugurda alnyp barlan işleriň netijesinde, “Türkmenistanyň daşary ykdysady işini ösdürmegiň 2026 — 2030-njy ýyllar üçin Döwlet maksatnamasynyň”, “Türkmenistanyň ykdysady ugurdaky halkara guramalar bilen hyzmatdaşlygyny ösdürmek boýunça 2026 — 2028-nji ýyllar üçin Hereketleriň meýilnamasynyň”, “Türkmenistanyň halkara maliýe institutlary bilen bilelikdäki işi hakynda 2026 — 2028-nji ýyllar üçin “Ýol kartasynyň” taslamalary taýýarlanyldy. Şunuň bilen baglylykda, döwlet Baştutanymyzyň garamagyna bu resminamalaryň taslamalary hödürlenildi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, ýurdumyzyň daşary ykdysady hyzmatdaşlygynyň gerimini giňeltmek boýunça netijeli işleriň amala aşyrylýandygyny belledi hem-de ony mundan beýläk-de ösdürmek maksady bilen taýýarlanylan resminamalary makullap, wise-premýere degişli işleri geçirmegi tabşyrdy.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary G.Agajanow türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gahryman Arkadagymyzyň Hytaý Halk Respublikasyna amala aşyran dostluk saparynyň çäklerinde ýurdumyzyň nebitgaz toplumynyň ýolbaşçylarynyň Hytaýyň Milli nebitgaz korporasiýasynyň (СNPC) ýolbaşçylary bilen geçiren duşuşyklarynyň netijeleri barada hasabat berdi. Nygtalyşy ýaly, olaryň dowamynda gaz pudagynda hyzmatdaşlygy netijeli dowam etdirmek hem-de ösdürmek bilen baglanyşykly meseleler ara alnyp maslahatlaşyldy. Şunuň bilen baglylykda, wise-premýer ýurdumyzyň gaz pudagyny has-da ösdürmek, onuň eksport mümkinçiliklerini giňeltmek, “Galkynyş” gaz käniniň dördünji tapgyryny özleşdirmek maksady bilen taýýarlanylan degişli resminamanyň taslamasyny döwlet Baştutanymyzyň garamagyna hödürledi hem-de bu möhüm taslamany durmuşa geçirmäge döredýän mümkinçilikleri üçin hormatly Prezidentimize we Gahryman Arkadagymyza tüýs ýürekden hoşallygyny beýan etdi.

Hormatly Prezidentimiz mejlise gatnaşyjylara ýüzlenip, ýakynda Milli Liderimiziň ýolbaşçylygyndaky ýurdumyzyň wekiliýetiniň Hytaý Halk Respublikasynda dostluk saparynda bolandygyny aýtdy hem-de bu saparynyň türkmen-hytaý hyzmatdaşlygyny ösdürmekde möhüm ähmiýetini belledi. Saparyň dowamynda netijeli duşuşyklar geçirilip, möhüm ylalaşyklar gazanyldy. Nebitgaz pudagyndaky hyzmatdaşlyk, hususan-da, “Galkynyş” gaz käniniň dördünji tapgyryny özleşdirmek boýunça hem gepleşikler geçirildi. Arkadagly Gahryman Serdarymyz bu taryhy taslamanyň amala aşyrylmagynyň ýurdumyzda tebigy gazyň çykarylyşyny has-da artdyrmaga, köp sanly täze iş orunlaryny döretmäge ýardam etjekdigini aýdyp, “Türkmengaz” döwlet konserniniň “Galkynyş” gaz käniniň dördünji tapgyryny özleşdirmegi hakynda Karara gol çekdi. Şunuň bilen baglylykda, döwlet Baştutanymyz wise-premýere degişli tabşyryklary berdi.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary T.Atahallyýew ýurdumyzyň ekerançylyk meýdanlarynda dowam edýän möwsümleýin oba hojalyk işleri barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, bu işleriň çäklerinde bugdaý ekilen meýdanlarda mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri ýerine ýetirilýär. Azyklyk oba hojalyk ekinleriniň öndürilýän möçberini has-da artdyrmak we bu önümler bilen ilaty bolelin üpjün etmek barada öňde goýlan wezipelerden ugur alnyp, welaýatlarda ýeralma, gök-bakja ekinlerini ekmek, ekiş geçirilen ýerlerde ideg etmek işleri dowam edýär. Gowaça ekişini bellenen agrotehniki möhletlerde geçirmek maksady bilen, häzirki wagtda ekişde ulanyljak oba hojalyk tehnikalary, pagtaçy babadaýhanlar üçin gowaça tohumy möwsüme taýýar edildi. Şunuň bilen baglylykda, wise-premýer gowaça ekişine başlamagyň senesini belläp, oňa ak pata bermegi hormatly Prezidentimizden uly hormat bilen haýyş etdi.

Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, oba hojalyk pudagyny toplumlaýyn ösdürmegi we onuň işini kämilleşdirmegi dowam etdirmegi, bugdaý ekilen meýdanlarda ideg işlerini agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda alyp barmagy wise-premýere tabşyrdy. Arkadagly Gahryman Serdarymyz mejlise gatnaşyjylara ýüzlenip, gowaça ekişi möwsüminiň golaýlap gelýändigine ünsi çekdi. Hormatly Prezidentimiz bu möwsümiň pagtaçy babadaýhanlarymyzyň öňünde örän möhüm wezipeleri goýýandygyny belledi we ýurdumyzyň ähli welaýatlarynda 25-nji martda gowaça ekişine başlamaga ak pata berdi. Döwlet Baştutanymyz hormatly ýaşululardan gowaça ekişine “bismilla” bilen başlap bermeklerini haýyş edip, edermen pagtaçy babadaýhanlara, ähli oba hojalyk işgärlerine alyp barýan işlerinde uly üstünlikleri arzuw etdi.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary B.Annamämmedow gözegçilik edýän toplumynda, hususan-da, Senagat we gurluşyk önümçiligi ministrligi tarapyndan ýerine ýetirilýän işler barada hasabat berdi. Bellenilişi ýaly, häzirki wagtda ministrligiň öňünde goýlan önümçilik meýilnamalaryny üstünlikli ýerine ýetirmek, onuň garamagyndaky kärhanalaryň bökdençsiz işledilmegini gazanmak, ýurdumyzda ýaýbaňlandyrylan gurluşyklary we milli ykdysadyýetimiziň pudaklaryny, ilaty zerur bolan ýokary hilli gurluşyk serişdeleri bilen ýeterlik derejede üpjün etmek üçin zerur işler alnyp barylýar. Şunuň bilen baglylykda, wise-premýer hormatly Prezidentimiziň garamagyna degişli teklibi hödürledi.

Arkadagly Gahryman Serdarymyz hasabaty diňläp, gurluşyk we senagat toplumynda öndürilýän önümleriň möçberini artdyrmak boýunça alnyp barylýan işleri dowam etdirmegiň möhümdigini belledi. Döwlet Baştutanymyz hereket edýän sement zawodlaryny doly güýjünde işletmek bilen bagly taýýarlanylan teklibi makullap, wise-premýere bu ugurda degişli işleri geçirmegi tabşyrdy.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary N.Atagulyýew gözegçilik edýän toplumy tarapyndan alnyp barylýan işler barada hasabat berdi. Nygtalyşy ýaly, ýurdumyzyň içerki sarp ediş bazaryny azyk harytlary bilen doly üpjün etmek, olaryň bahalarynyň elýeterliligini saklamak, oba hojalyk we azyk senagaty kärhanalarynda önümçiligiň möçberini artdyrmak hem-de bu önümleri eksporta gönükdirmek boýunça zerur çäreler görülýär. Şunuň bilen baglylykda, wise-premýer bu ugurdaky işleri has-da kämilleşdirmek maksady bilen taýýarlanan teklibi döwlet Baştutanymyzyň garamagyna hödürledi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, ýurdumyzda azyk bolçulygyny döretmek, azyk harytlarynyň üpjünçiligini has-da artdyrmak boýunça maksatnamalaýyn işleriň durmuşa geçirilýändigini belledi hem-de içerki sarp ediş bazaryny azyk harytlary bilen durnukly üpjün etmek maksady bilen taýýarlanylan teklibi makullap, wise-premýere degişli işleri geçirmegi tabşyrdy.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary B.Seýidowa “Turkmentravel — 2026” atly halkara syýahatçylyk sergisini we maslahaty geçirmek boýunça görülýän taýýarlyk işleri barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, sergini şu ýylyň aprel aýynda Aşgabat şäherinde geçirmek meýilleşdirilýär. Şeýle hem forumyň çäklerinde Bütindünýä Syýahatçylyk Guramasy tarapyndan okuw maslahatyny, “tegelek stoluň” başyndaky iş duşuşyklaryny, ylmy-amaly maslahaty geçirmek göz öňünde tutulýar. Häzirki wagtda foruma gatnaşmak isleýänleri hasaba almak işleri dowam edýär. Şunuň bilen baglylykda, wise-premýer döwlet Baştutanymyzyň garamagyna degişli teklibi hödürledi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, ýurdumyzyň syýahatçylyk pudagyny ösdürmäge, bu ugurda halkara hyzmatdaşlygy berkitmäge uly ähmiýet berilýändigini belledi we wise-premýere paýtagtymyzda geçiriljek “Turkmentravel — 2026” atly halkara syýahatçylyk sergisine we maslahata gowy taýýarlyk görmek, ony ýokary derejede geçirmek babatda degişli tabşyryklary berdi.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary B.Mämmedow “Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany” ýylynda Bütindünýä saglyk güni mynasybetli ýurdumyzda bedenterbiýe-sport we sagdyn durmuş çärelerini geçirmek boýunça alnyp barylýan taýýarlyk işleri barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, jemgyýetimizde sagdyn durmuş ýörelgelerini işjeň ornaşdyrmak, ýaş nesli sport bilen meşgullanmaga giňden çekmek, ilatymyzyň saglygyny berkitmek, bedenterbiýäni we sporty wagyz etmek maksady bilen köpçülikleýin welosipedli ýörişler, bedenterbiýe-sport çäreleri guralar. Şunuň bilen birlikde, ýurdumyzyň welaýatlarynda, Aşgabat we Arkadag şäherlerinde 1 — 7-nji aprel aralygynda ylmy-amaly maslahatlary, wagyz-nesihat, bedenterbiýe-sport, sagdyn durmuş we medeni çärelerini, umumybilim berýän orta mekdepleriň okuwçylarynyň, ýokary hem-de orta hünär okuw mekdepleriniň talyplarynyň, edara-kärhanalaryň işgärleriniň, türgenleriň gatnaşmaklarynda sportuň dürli görnüşleri boýunça ýaryşlary, dabaraly sport çärelerini geçirmek meýilleşdirilýär.

Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, Bütindünýä saglyk gününiň jemgyýetimizde sagdyn durmuş ýörelgelerini işjeň ornaşdyrmakda, sporty ösdürmekde möhüm ähmiýetini belledi. Şunuň bilen baglylykda, hormatly Prezidentimiz wise-premýere Bütindünýä saglyk güni mynasybetli ýurdumyzda sport, sagdyn durmuş çärelerini, köpçülikleýin welosipedli ýörişleri ýokary derejede geçirmäge gowy taýýarlyk görmegi tabşyrdy.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary B.Annaýew aragatnaşyk pudagynyň maddy-tehniki binýadyny has-da pugtalandyrmak boýunça ýerine ýetirilýän işler barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, hormatly Prezidentimiziň ozal beren tabşyryklaryndan ugur alnyp, häzirki wagtda bu ulgama döwrebap tehnologiýalar ornaşdyrylýar, sanly ykdysadyýeti ösdürmek, aragatnaşyk hyzmatlarynyň hilini ýokarlandyrmak, internet ulgamynyň gerimini giňeltmek, halkara üstaşyr maglumat geçirijilik mümkinçiligini artdyrmak boýunça giň gerimli işler durmuşa geçirilýär. Şunuň bilen baglylykda, wise-premýer hormatly Prezidentimiziň garamagyna degişli teklipleri hödürledi.

Arkadagly Gahryman Serdarymyz hasabaty diňläp, ýurdumyzda aragatnaşyk pudagynyň maddy-tehniki binýadyny berkitmek, döwrebap tehnologiýalary giňden ornaşdyrmak boýunça netijeli işleriň alnyp barylýandygyny belledi. Döwlet Baştutanymyz aragatnaşyk pudagyny kämilleşdirmek we bu ugurdaky hyzmatlaryň hilini ýokarlandyrmak boýunça taýýarlanylan teklipleri makullap, wise-premýere degişli işleri geçirmegi tabşyrdy.

Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary, daşary işler ministri R.Meredow türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedowyň Hytaý Halk Respublikasyna dostluk saparynyň netijeleri barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, hormatly Prezidentimiziň alyp barýan daşary syýasatynda Hytaý Halk Respublikasy bilen hyzmatdaşlyk aýratyn orny eýeleýär. Gahryman Arkadagymyz köp ýyllaryň dowamynda HHR bilen syýasy-diplomatik, söwda-ykdysady, medeni-durmuş ugurlarynda gatnaşyklary ulgamlaýyn esasda ösdürmek boýunça uly işleri alyp barýar. Hormatly Prezidentimiz hem türkmen-hytaý gatnaşyklaryny has-da pugtalandyrmak ugrunda uly tagallalary edýär. Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistan bilen Hytaýyň arasyndaky hemmetaraplaýyn strategik hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de ösdürmek maksady bilen, şu ýylyň 17 — 19-njy marty aralygynda Gahryman Arkadagymyz Hytaý Halk Respublikasyna dostluk saparyny amala aşyrdy.

Saparyň dowamynda türkmen halkynyň Milli Lideri bilen HHR-iň Başlygy Si Szinpiniň arasynda giňişleýin resmi duşuşyk geçirildi. Onuň dowamynda taraplar iki ýurduň arasyndaky köpugurly hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de pugtalandyrmak, ony hil taýdan täze tapgyra çykarmak bilen bagly meseleleriň uly toplumyna seretdiler. Daşary syýasat we diplomatiýa ugurlarynda iki döwletiň özara ynanyşmaga, hormat goýmaga esaslanýan gatnaşyklary barada bellenildi. Hytaý tarapy Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplyk hukuk ýagdaýyny yzygiderli goldaýar. Öz gezeginde, Türkmenistan hem Hytaýyň öňe sürýän giň möçberli başlangyçlaryny doly goldaýar.

Ýurtlarymyz BMG-niň çäklerinde netijeli hyzmatdaşlygy alyp barýarlar. Hytaý tarapy Türkmenistanyň başlangyjy bilen BMG-niň Baş Assambleýasynyň kabul eden 29 sany Kararnamasynyň awtordaşlarynyň biri, Türkmenistan bolsa HHR-iň öňe süren 46 Kararnamasynyň awtordaşy bolup çykyş etdi. Şeýle hem gepleşikleriň dowamynda özara gyzyklanma bildirilýän sebit we halkara meseleler barada pikir alşyldy.

Ikitaraplaýyn söwda-ykdysady hyzmatdaşlykda uly tejribe toplandy. Şunda gaz pudagyndaky bilelikdäki işleriň nusgalyk derejesini bellemek bolar. Hytaý tarapy Türkmenistanda tebigy gazy çykarmak, ony harytlyk görnüşe getirmek we gazy ibermek ulgamlaryny döretmek boýunça giň möçberli işleri amala aşyrdy. Şunuň bilen baglylykda, “Galkynyş” gaz känini özleşdirmegiň täze tapgyry we gaz pudagynda hyzmatdaşlygy mundan beýläk-de ösdürmek bilen baglanyşykly meseleler ara alnyp maslahatlaşyldy.

Ulag pudagy-da ikitaraplaýyn ileri tutulýan ugurlaryň biri bolup durýar. Taraplar bu ugurda gatnaşyklary has-da pugtalandyrmagy maksat edinýändiklerini tassykladylar. Häzirki wagtda ulag-logistika hyzmatdaşlygyny giňeltmek, hususan-da, Gündogar — Günbatar ulag geçelgesini ösdürmek üçin täze mümkinçilikleriň açylýandygyny nazara almak bilen, bu ulgamda gatnaşyklary mundan beýläk-de işjeňleşdirmek barada ylalaşyk gazanyldy.

Söwda ulgamynda ikitaraplaýyn haryt dolanyşygynyň möçberini artdyrmak üçin degişli işleri geçirmegiň möhümdigi aýdyldy. Oba hojalyk pudagynda hyzmatdaşlygy ösdürmek maksady bilen, pagta we beýleki oba hojalyk ekinlerini ösdürip ýetişdirmek boýunça iki ýurduň hünärmenleriniň arasynda tejribe alyşmagy ýola goýmak hakynda pikir alşyldy. Ynsanperwer ulgamdaky hyzmatdaşlygy pugtalandyrmak meselelerine hem üns berildi. Hususan-da, bilim we ylym ulgamlarynda hyzmatdaşlygy işjeňleşdirmek, bilelikdäki taslamalary durmuşa geçirmek barada bellenip geçildi.

Saparyň çäklerinde Gahryman Arkadagymyz Hytaýyň Milli nebitgaz korporasiýasynyň direktorlar geňeşiniň başlygy bilen duşuşyk geçirdi. Gepleşikleriň dowamynda gaz pudagyndaky ikitaraplaýyn hyzmatdaşlyk bilen baglanyşykly meseleler ara alnyp maslahatlaşyldy.

Şeýle hem saparyň dowamynda Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary, daşary işler ministri bilen Hytaý Halk Respublikasynyň daşary işler ministriniň arasynda duşuşyk geçirildi. Mundan başga-da, türkmen wekiliýetiniň agzalary hytaý tarapynyň wekilleri bilen 13 sany ikitaraplaýyn duşuşygy geçirdiler.

Wise-premýer, daşary işler ministri Ministrler Kabinetiniň şu günki geçirilýän mejlisinde hormatly Prezidentimiziň döwletimiziň ykdysady kuwwatyny mundan beýläk-de ösdürmek boýunça aýratyn möhüm meselä seredendigini hem-de şunuň bilen baglylykda, nebitgaz pudagyny ösdürmek, bu ugurda iri we uzak möhletleýin taslamany amala aşyrmak üçin örän ähmiýetli Karara gol çekendigini belledi. “Bu resminamanyň esasynda ýakyn geljekde durmuşa geçiriljek işleriň netijeleri Watanymyza, türkmen halkyna uly bähbitleri getirer, döwletimiziň we halkymyzyň köp ýyllaryň dowamynda abadançylygyny, gülläp ösüşini üpjün eder” diýip, R.Meredow aýtdy we bu taryhy waka bilen döwlet Baştutanymyzy hem-de Gahryman Arkadagymyzy Ministrler Kabinetiniň agzalarynyň adyndan tüýs ýürekden gutlady.

Döwlet Baştutanymyz “Galkynyş” gaz käniniň dördünji tapgyryny özleşdirmek boýunça gazanylan ylalaşygyň türkmen-hytaý gatnaşyklarynda täze tapgyry alamatlandyrýandygyny we ony ösdürmäge itergi berjekdigini belledi. Hormatly Prezidentimiz ýurdumyzyň alyp barýan daşary syýasatynda Hytaý Halk Respublikasy bilen hyzmatdaşlygyň aýratyn orun eýeleýändigini, bu dostluk saparynyň hem iki ýurduň arasyndaky köpugurly hyzmatdaşlygy ösdürmekde möhüm ähmiýete eýe bolandygyny aýdyp, türkmen-hytaý gatnaşyklaryny ilerletmek boýunça alnyp barylýan işleri dowam etdirmegi tabşyrdy.

Soňra wise-premýer, daşary işler ministri R.Meredow Ýewropanyň täzeleniş we ösüş banky bilen ýurdumyzyň hyzmatdaşlygyny ösdürmek boýunça alnyp barylýan işler barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, Türkmenistan 1992-nji ýylda bu bankyň agzasy boldy. Häzirki wagta çenli bu düzüm bilen ýurdumyzyň maliýe ulgamyna häzirki zaman tejribesini ornaşdyrmak, söwdany, önümçiligi ösdürmek, kiçi we orta telekeçiligi goldamak boýunça 80-den gowrak taslama durmuşa geçirildi. Şunuň bilen baglylykda, wise-premýer, daşary işler ministri ýurdumyz bilen bu bankyň arasynda gatnaşyklary mundan beýläk-de pugtalandyrmak maksady bilen taýýarlanylan birnäçe teklipleri beýan etdi.

Hususan-da, Türkmenistan bilen bu bankyň 2026 — 2030-njy ýyllar üçin hyzmatdaşlygynyň täze Strategiýasynyň ugurlaryny gutarnykly görnüşde taýýarlamak teklip edilýär. Bu resminama döwlet edaralary we hususy kärhanalar tarapyndan amala aşyrylýan taslamalara uzak möhletli esasda düýpli maýa goýumlary çekmek üçin ygtybarly binýat bolar. Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistanyň maliýe we ykdysadyýet toplumyna girýän edaralaryň wekillerinden ybarat bolan iş toparyny döretmek maksadalaýyk hasaplanýar. Şeýle hem Ýewropanyň täzeleniş we ösüş banky bilen ulag-logistika ulgamyndaky hyzmatdaşlygy, hususan-da, ýurdumyzda demir we awtomobil ýollaryny gurmak, olaryň durkuny täzelemek boýunça taslamalary durmuşa geçirmek işini işjeňleşdirmek teklip edilýär.

Bu ugurda Ýewropa Bileleşiginiň «Global Gateway» strategiýasyna laýyklykda, ýurdumyza daşary ýurt maýa goýumlaryny çekmek üçin Ýewropanyň täzeleniş we ösüş banky bilen bilelikde ýakyn wagtda gepleşikleri geçirmek maksadalaýyk bolar. Şunuň bilen baglylykda, şu ýylyň mart-aprel aýynda Daşary işler ministrliginiň, Merkezi bankyň, Maliýe we ykdysadyýet ministrliginiň, Döwlet daşary ykdysady iş bankynyň ýolbaşçylarynyň gatnaşmagynda Türkmenistanyň Ýewropanyň täzeleniş we ösüş banky bilen hyzmatdaşlygyny giňeltmek üçin iş meýilnamany taýýarlamak baradaky teklip beýan edildi.

Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, ýurdumyzyň abraýly maliýe institutlary we halkara banklar bilen hyzmatdaşlygy pugtalandyrmaga aýratyn ähmiýet berýändigini belledi hem-de Ýewropanyň täzeleniş we ösüş banky bilen hyzmatdaşlygy ösdürmek boýunça taýýarlanylan teklipleri makullap, bu ugurda degişli işleri geçirmegi tabşyrdy.

Wise-premýer, daşary işler ministri pursatdan peýdalanyp, döwlet Baştutanymyzy Türkmenistanyň Prezidenti wezipesine girişmeginiň şanly senesi mynasybetli ýene-de bir gezek tüýs ýürekden gutlady. Bellenilişi ýaly, şu geçen ýyllaryň içinde hormatly Prezidentimiz türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gahryman Arkadagymyzyň başlangyçlaryny üstünlikli dowam etdirip, Türkmenistanyň içeri we daşary syýasatynda döwlet hem halkara ähmiýetli ägirt uly işleri amala aşyrdy.

R.Meredow ata-babalarymyzyň «Toýlar toýa ulaşýar» diýen pähiminiň şu günlerde ýene bir gezek öz beýanyny tapýandygyny belläp, bu gün türkmen halkynyň ähli musulman ymmaty bilen Oraza baýramyny belleýändigini, bu ajaýyp baýramyň halkymyzyň däpleriniň, medeniýetiniň aýrylmaz bölegi bolup durýandygyny aýtdy. Ol ertir — 21-nji martda türkmen halkynyň beýleki doganlyk halklar bilen bilelikde Nowruz baýramyny belläp geçjekdigini aýdyp, bu baýramyň baharyň we täzelenişiň nyşany hökmünde täze maksatlara atarýandygyny nygtady hem-de pursatdan peýdalanyp, hormatly Prezidentimizi we Gahryman Arkadagymyzy Oraza hem-de Nowruz baýramy bilen tüýs ýürekden gutlady.

Soňra hormatly Prezidentimiz Ministrler Kabinetiniň agzalaryna ýüzlenip, şu gün ýurdumyzda Oraza baýramynyň giňden bellenip geçilýändigini, ertir bolsa Milli bahar baýramynyň — Halkara Nowruz gününiň dabaralandyryljakdygyny aýtdy. “Şeýle hem 21-nji martda ýurdumyzy bagy-bossanlyga öwürmek maksady bilen, ählihalk bag ekmek dabarasyna gatnaşarys” diýip, hormatly Prezidentimiz sözüni dowam etdi we pursatdan peýdalanyp, mejlise gatnaşyjylary, mähriban halkymyzy Milli bahar baýramy — Halkara Nowruz güni bilen tüýs ýürekden gutlady.

Mejlisde döwlet durmuşyna degişli başga-da birnäçe möhüm meselelere seredildi we olar boýunça degişli çözgütler kabul edildi.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň sanly ulgam arkaly geçirilen mejlisini jemläp, oňa gatnaşanlara berk jan saglyk, maşgala abadançylygyny, berkarar Watanymyzyň gülläp ösmegi ugrunda alyp barýan işlerinde uly üstünlikleri arzuw etdi.

Türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedow Hytaý Halk Respublikasyna amala aşyran dostluk saparynyň dowamynda Hytaýyň «CGTN» teleýaýlymynyň esasy alypbaryjysy He Ýanke bilen bolan söhbetdeşligiň öňüsyrasynda onuň bilen iki ýurduň arasyndaky gatnaşyklaryň häzirki ýagdaýy we hyzmatdaşlygyň geljekki ugurlary barada pikir alyşdy.

Häzirki döwürde Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistanyň tutuş adamzat ähmiýetli öňe sürýän başlangyçlary Milletler Bileleşigi tarapyndan ykrar edilýär. Munuň özi Türkmenistanyň halkara giňişlikdäki abraýynyň belende galmagyna giň ýol açýar. Bu bolsa dünýäniň iri köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň ünsüni özüne çekýär. Bellenilişi ýaly, Türkmenistan bilen HHR-iň arasyndaky medeni-ynsanperwer gatnaşyklar iki ýurduň halkara hyzmatdaşlygynyň esasyny düzýär. Bu ýerde žurnalist Gahryman Arkadagymyzyň ömür ýoly, döredijiligi, ýazan kitaplary bilen gyzyklanýandygyny nygtady.

Soňra alypbaryjy He Ýanke Milli Liderimizden teleýaýlymyň belent mertebeli myhmanlar üçin niýetlenen Ýazgylar kitabynda ýadygärlik ýazgy galdyrmagyny haýyş etdi. Gahryman Arkadagymyz dünýäde meşhurlyk gazanan «CGTN» teleýaýlymynyň Ýazgylar kitabynda ýadygärlik ýazgy galdyryp, iki ýurduň arasynda ýola goýlan gatnaşyklaryň mundan beýläk-de hemmetaraplaýyn ösdüriljekdigine ynam bildirdi.

Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedow «CGTN» teleýaýlymynyň esasy alypbaryjysy bilen sowal-jogap arkaly söhbetdeş boldy.

— Hormatly Milli Lider, şu interwýuny bermäge wagt tapandygyňyz üçin Size köp sagbolsun aýdýarys. Biziň ilkinji sowalymyz: Siz Türkmenistanyň we Hytaýyň, türkmen hem-de hytaý halklarynyň arasyndaky özara gatnaşyklary, umuman, nähili beýan edersiňiz? Bu gatnaşyklar nähili ýola goýulýar?

— Siziň sowalyňyza jogap bermezden ozal, şu interwýuny guramak başlangyjy bilen çykyş eden “CGTN” teleýaýlymynyň ýolbaşçylaryna minnetdarlygymy bildirýärin. Hytaýyň özünde-de, onuň çäklerinden daşarda-da köpmillionly tomaşaçysy bolan abraýly teleýaýlymyň sowallaryna jogap bermek iki ýurduň arasyndaky gatnaşyklary berkitmäge ýardam eder. Häzirki Türkmenistany has gowy tanamaga, onuň içeri we daşary syýasatynyň aýratynlyklaryna, biziň döwlet maksatnamalarymyza, ileri tutulýan ugurlarymyza düşünmäge mümkinçilik berer. Indi bolsa siziň sowalyňyza geçeliň!

Türkmenistan bilen Hytaýyň, biziň halklarymyzyň gatnaşyklaryny dogruçyl beýan etmek üçin onuň taryhy esaslaryny bilmek we olara düşünmek gerek. Bu gatnaşyklaryň arasy hiç haçan üzülmedi, ol köp asyrlaryň dowamynda aýratyn geografik, syýasy, ykdysady we medeni giňişligi döretdi. Bu giňişlikde türkmenler hem-de hytaýlar bilelikde ýaşap, özara gatnaşyk etdiler. Tejribe topladylar, däp-dessurlaryny kemala getirdiler. Bilimlerini, endiklerini, ruhy we maddy gymmatlyklaryny paýlaşdylar. Munuň özi iki ýurduň hem-de olaryň halklarynyň häzirki hyzmatdaşlygynyň derejesini, many-mazmunyny has-da berkitdi. Şoňa görä-de, Türkmenistan bilen Hytaýyň arasyndaky dostluk, hoşniýetli goňşuçylyk we özara ynanyşmak däpleri kanunalaýyk ýagdaý boldy. Biz muňa buýsanýarys. Häzirki döwürde biziň özara gatnaşyklarymyz wagtyň synagyndan geçen we tassyklanan bilelikdäki asylly tejribämize — dogruçyllyga, açyklyga esaslanýar.

Şu ýerde özboluşly resminama bolan «Kasam şertnamasyny» ýatlamak ýerlikli bolsa gerek. Oňa türkmenleriň ata-babalary Hytaýyň halky bilen biziň eýýamymyzdan ozalky 49-njy ýylda gol çekipdirler. «Kasam şertnamasynyň» adynyň özi iki halkyň özara gatnaşyklarynyň esasynda synmaz we mukaddes kadalaryň goýlandygyny görkezýär. Häzirki döwürde Türkmenistanyň we Hytaý Halk Respublikasynyň ýolbaşçylary örän baý taryhy esaslara daýanyp, hyzmatdaşlygyň şol ruhuny hem-de däplerini dikeldýärler. Döwletara gatnaşyklaryň taryhynyň müňýyllyklara, Beýik Ýüpek ýolunyň döwrüne uzap gidýändigine iki ýurtda hem düşünmek bilen garalýar. Bu bolsa biziň uly gymmatlygymyzdyr, dostlugymyzyň, özara bähbitli, deňhukukly hyzmatdaşlygymyzyň hemişelik esasydyr.

— Türkmen-hytaý ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygy nähili we haýsy ugurlarda ösdürilýär?

— Syýasy-diplomatik hyzmatdaşlykdan başlaýyn. Hytaý Türkmenistanyň Garaşsyzlygyny ilkinjileriň biri bolup ykrar etdi. Ol 1992-nji ýylyň 6-njy ýanwarynda biziň ýurdumyz bilen diplomatik gatnaşyklary ýola goýan dünýäde ilkinji ýurt boldy. 2013-nji ýylyň 3-nji sentýabrynda Türkmenistan bilen Hytaýyň arasynda strategik hyzmatdaşlyk gatnaşyklaryny ýola goýmak barada Bilelikdäki Jarnama gol çekildi. Netijede, 2023-nji ýylyň ýanwarynda biziň ýurtlarymyz Türkmenistanyň we Hytaý Halk Respublikasynyň arasynda Bilelikdäki Beýannama gol çekilenden soň, hemmetaraplaýyn strategik hyzmatdaşlygy ösdürmäge ygrarlydyklaryny tassykladylar. Bu resminamalar türkmen-hytaý gatnaşyklarynyň döwletara hyzmatdaşlygyň ýokary derejesine çykandygyny aňladýar.

Iki döwlet daşary syýasy derejede netijeli hyzmatdaşlyk edýärler. Ikitaraplaýyn diplomatik gatnaşyklaryň we geňeşmeleriň usullary döredildi. Iri halkara guramalarda, ilkinji nobatda, Birleşen Milletler Guramasynda birek-biregi goldamagyň tejribesi ýola goýuldy. Bu bolsa dünýä we sebit gün tertibiniň örän möhüm soraglary boýunça özara düşünişmegiň, netijeli usullaryň ýola goýlandygyny görkezýär. Hytaýyň Türkmenistanyň Bitaraplygyny, biziň halkara başlangyçlarymyzy üýtgewsiz goldaýandygyna ýokary baha berýärin hem-de munuň üçin minnetdarlyk bildirýärin. Öz gezeginde, Türkmenistan hem hytaýly dostlarymyz üçin wajyp soraglara, şol sanda Hytaý Halk Respublikasynyň çäkleriniň umumylygyna hem-de bitewüligine degişli soraglara garaýyşlaryny hemişe anyk beýan edýär. Biz «Bitewi Hytaý» syýasatyna pugta eýerýäris we Hytaý Halk Respublikasynyň Hökümetiniň bütin Hytaýa wekilçilik edýän ýeke-täk kanuny Hökümet bolup durýandygyny tassyklaýarys.

Hytaý bilen köptaraply görnüşdäki netijeli hyzmatdaşlygy hem bellemek isleýärin. Türkmenistan Hytaý Halk Respublikasynyň Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasynyň esaslandyryjylarynyň biri hökmünde alyp barýan işine hormat goýýar. Biziň ýurdumyz ŞHG-niň sammitlerine hormatly myhman hökmünde gatnaşýar. Şeýle hem döwletlerimiziň öňe süren başlangyjynyň esasynda döredilen «Merkezi Aziýa — Hytaý» formatyndaky hyzmatdaşlyk barha ösýär.

Hytaý köp ýyllaryň dowamynda Türkmenistanyň iň iri söwda-ykdysady hyzmatdaşy bolup durýar. 2007-nji ýyldan häzirki döwre çenli biziň ýurtlarymyzyň arasyndaky haryt dolanyşygy 20 esse artdy. Haryt dolanyşygynyň durnukly saklanýandygyny hem-de her ýylda 9-10 milliard amerikan dollaryna barabar bolýandygyny bellemek möhümdir. Ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygymyz esasy ugurlar bolan energetika, ulag, aragatnaşyk, ýokary tehnologiýalar pudaklaryny, dokma we agrosenagat toplumlaryny, ençeme beýleki ugurlary öz içine alýar.

Nebitgaz pudagynda özara bähbitli gatnaşyk etmegiň özboluşly tejribesi toplandy. Hytaý Halk Respublikasynyň tejribesini we mümkinçiliklerini nazara almak bilen, gaýtadan dikeldilýän energiýa babatda geljegi uly işläp taýýarlamalarymyz hem bar. Hytaý bilen hyzmatdaşlykda biziň ulag pudagymyz ýokary depginde ösýär. Bu ugurda anyk mysallary getireýin: häzirki döwürde Türkmenistanyň demir ýollarynda hereket edýän wagonlaryň hem-de lokomotiwleriň 90 göterimi Hytaýda öndürildi. Hytaý wagonlaryny, teplowozlaryny satyn almakdan başga-da, Gündogar — Günbatar ugry boýunça üstaşyr ulag geçelgelerini ösdürmekde hyzmatdaşlyk alnyp barylýar.

2014-nji ýylda uzynlygy 750 kilometrden gowrak bolan, goňşy ýurtlaryň çäkleriniň üstünden geçip, Hytaý bilen Türkmenistany birleşdirýän demir ýol ulgamy ulanmaga berildi. Soňky ýyllarda hytaý awtomobilleriniň, esasan-da, awtobuslarynyň satyn alnyşy ep-esli artdy. Biziň ýurtlarymyzyň Pars aýlagyna we Hind ummanyndaky terminallara çykmak bilen, Hazar deňzinde söwda kommunikasiýalaryny ösdürmekde mümkinçiliklerini birleşdirmek üçin ähli şertleriň bardygyna ynanýaryn. Bularyň ählisi Hytaýyň «Bir guşak, bir ýol» başlangyjynyň Türkmenistanyň «Beýik Ýüpek ýoluny gaýtadan dikeltmek» strategiýasy bilen utgaşýandygyny görkezýär.

Häzirki şertlerde hakyky özara gyzyklanmanyň bolmagy Türkmenistana we Hytaýa iri ulag-logistika taslamalaryny durmuşa geçirmek babatda hyzmatdaşlygy üstünlikli ösdürmäge mümkinçilik berýär. Bu bolsa Ýuwaş ummandan Atlantik ummana çenli ägirt uly giňişligi birleşdirip, Ýewraziýada ykdysadyýeti ösdürmäge kuwwatly itergi berer. Önümçilik we tehnologik ulgamlaryň, senagat guşaklarynyň arasynda özara baglanyşygy emele getirer. Köp sanly durmuş soraglaryny çözmäge, halklaryň ýaşaýşynyň we abadançylygynyň hilini ýokarlandyrmaga ýardam eder.

Agrosenagat toplumynda türkmen we hytaý hünärmenleri Türkmenistanda öňden bäri ösdürilip ýetişdirilýän oba hojalyk ekinleriniň aýry-aýry görnüşleriniň üstünde işleýärler. Biz şäher gurluşygynda ysnyşykly kooperasiýa, häzirki zaman «akylly» şäher üpjünçilik ulgamlaryny döretmäge hem taýýardyrys. Bu ugurda Hytaý dünýäde öňdebaryjy hökmünde ykrar edilýär. Hyzmatdaşlyk etmegiň gün tertibinde ýokary tehnologiýalar, telekommunikasiýalar we kosmonawtika pudaklary hem bar.

— Siz hyzmatdaşlyk etmegiň örän möhüm ugurlarynyň hatarynda energetika pudagyny agzap geçdiňiz. Bu ulgamda işler nähili alnyp barylýar?

— Ýangyç-energetika pudagy türkmen-hytaý hyzmatdaşlygynyň strategik ugrudyr. Bu, elbetde, düşnüklidir: biziň döwletlerimiz bu ugurda ägirt uly mümkinçilige eýedirler. Mälim bolşy ýaly, 2006-njy ýylyň aprelinde Türkmenistan — Hytaý gaz geçirijisiniň taslamasyny amala aşyrmak we türkmen tebigy gazyny Hytaý Halk Respublikasyna ibermek barada Türkmenistanyň Hökümeti bilen Hytaý Halk Respublikasynyň Hökümetiniň arasynda Baş ylalaşyga gol çekildi. 2009-njy ýylyň 14-nji dekabrynda bu gaz geçiriji ulanmaga berildi. Şol günden başlap, ylalaşyga laýyklykda, Türkmenistan her ýyl Hytaýa 40 milliard kub metre golaý gazy iberýär.

2026-njy ýylyň 1-nji martyndaky ýagdaýa görä, Türkmenistan — Hytaý gaz geçirijisi boýunça Hytaýa 460 milliard kub metre golaý tebigy gaz iberildi. Häzirki döwürde biz her ýylda iberilýän gazyň möçberini 65 milliard kub metre çenli artdyrmagyň üstünde bilelikde işleýäris. Şeýle gaz strategiýasy Türkmenistanyň we Hytaýyň uzak möhletleýin bähbitlerine, ählumumy ykdysady ösüşiň ýagdaýyna laýyk gelýär. Bu işde energiýa serişdelerini ibermegiň orny barha artýar. Munuň özi deňhukuklylyga, mümkinçilikleriň hem-de geljegiň gerimine esaslanýan hakyky hyzmatdaşlyk gatnaşyklarynyň ösüşini görkezýär. Ahyrky netijede, bu turba geçiriji energiýa taslamalaryna ähli gatnaşyjylaryň — öndürijileriň, üstaşyr geçirijileriň, sarp edijileriň bähbitlerini hasaba almagyň hakyky, iş ýüzündäki mysalydyr. Şu ýerde dünýä bazarlaryny energiýa çig maly bilen ygtybarly we howpsuz üpjün etmek bilen bagly soraglarda Türkmenistanyň hem-de Hytaý Halk Respublikasynyň garaýyşlarynyň ýakyndygyny bellemek ýerlikli bolar.

Men ýene-de bir örän möhüm wakany nygtamak isleýärin. Hytaýyň “CNPC” kompaniýasy Türkmenistanyň günorta-gündogaryndaky, dünýäde iň iri gaz ýataklarynyň biri bolan «Galkynyş» känini özleşdirmek boýunça halkara bäsleşigiň ýeňijisi boldy. Bu taslama tebigy gazyň her ýylda 10 milliard kub metrini goşmaça ibermäge niýetlenendir. Şeýlelikde, uzak möhletleýin bökdençsiz ulanmak üçin türkmen energiýa serişdelerini Hytaýa eksport etmegiň kuwwatly üpjünçilik ulgamlary bilelikde, yzygiderli we gyşarnyksyz ösdürilýär. Türkmenistanyň gaz ýataklaryny özleşdirmäge köp ýyllaryň dowamynda gatnaşýan hytaýly hyzmatdaşlarymyzyň ak ýürekli işleýändiklerini aýratyn bellemek gerek. Ýurdumyzda hytaýly hünärmenleriň işi dowam eder we giňeler. Bu bolsa iki ýurduň düýpli bähbitlerine, Aziýa yklymynda energetika durnuklylygynyň hem-de howpsuzlygynyň maksatlaryna laýyk gelýär.

— Siz, umuman, türkmen-hytaý döwletara hyzmatdaşlygynyň geljegine we wezipelerine nähili baha berýärsiňiz?

— Onuň geljegi aýdyňdyr. Sebäbi biziň gatnaşyklarymyz yzygiderli ösdürilýär hem-de ol onýyllyklara niýetlenendir. Iki tarap hem biziň halklarymyzyň we döwletlerimiziň bähbidine peýdalanmak zerur bolan ägirt uly mümkinçiligiň bardygyna düşünýär. Şonuň esasynda degişli usullar döredilýär. Şolaryň biri-de 2008-nji ýylda döredilen Hyzmatdaşlyk boýunça türkmen-hytaý komitetidir. Onuň işiniň maksady howpsuzlyk, söwda, energetika, ulag, ylym we tehnika, medeni-ynsanperwer gatnaşyklar ýaly esasy ugurlarda iki ýurduň hyzmatdaşlygyny üpjün etmekden ybaratdyr.

Howpsuzlyk ulgamynda bu üç wehime — terrorçylyga, ekstremizme we başbozarlyga, şeýle hem serhetüsti jenaýatçylygyň dürli görnüşlerine garşy bilelikde göreşmegi aňladýar. Häzirki döwürde gol çekilen ikitaraplaýyn resminamalara laýyklykda, biziň ygtyýarly edaralarymyz kiber we biologiýa howpsuzlygyny üpjün etmegiň üstünde işleýärler.

Türkmenistan we Hytaý Halk Respublikasy sebit işlerine netijeli we işjeň gatnaşyjylardyr. Hytaýyň goldamagy bilen, 2021-nji ýylda Türkmenistanyň başlangyjy boýunça hyzmatdaşlyk etmegiň täze görnüşi — Owganystan bilen goňşy döwletleriň daşary işler ministrleriniň duşuşyklary ýola goýuldy. Türkmenistan we Hytaý onuň işine bilelikde uly goşant goşýarlar. Ol Aziýada howpsuzlygy goramagyň, pugtalandyrmagyň, ykdysady ösüşiň aýrylmaz bölegi hökmünde Owganystanda pugta parahatçylygy, ylalaşygy gazanmaga we bu ýurdy dikeltmäge gönükdirilendir. Biz howpsuzlyk boýunça ençeme beýleki köptaraplaýyn ugurlarda hem bilelikde işleýäris.

Biziň döwletlerimiziň Baştutanlarynyň söwdanyň möçberini giňeltmek we ony diwersifikasiýa ýoly bilen ösdürmek, ykdysady hyzmatdaşlykda hususy pudagyň ornuny ýokarlandyrmak boýunça bellän wezipelerini hem durmuşa geçirmelidiris. Ylmy-tehnologik kooperasiýa-da örän möhümdir. Bu wezipeleri çözmekde türkmen we hytaý tarapy hemişe yzygiderli iş alyp barýarlar.

— Türkmenistan bilen Hytaý Halk Respublikasynyň strategik hyzmatdaşlygynda medeni-ynsanperwer gatnaşyklar nähili orny eýeleýär?

— Bu gatnaşyklar örän möhüm we kesgitleýji orunlaryň birini eýeleýär. Çünki Türkmenistanyň hem, Hytaýyň hem döwlet gurluşy, özygtyýarlylygy, milli özboluşlylygy düýpli taryhy, ruhy we medeni köklere daýanýar. Biz häzirki döwürde öz gatnaşyklarymyzy ýola goýanymyzda, döwletara hyzmatdaşlygyň esasynda şulary göz öňünde tutup, olardan ruhlanýarys we şol gatnaşyklara daýanýarys. Munuň özi Türkmenistan bilen Hytaýa birek-biregiň öňünde umumy, düşnükli maksatlary goýmaga we olara ýetmegiň ýollaryny tapmaga mümkinçilik berýän örän möhüm artykmaçlykdyr. Bu işde medeni, ylym-bilim gatnaşyklaryna aýratyn ähmiýet berilýändigi hem-de bu ugurda döwlet goldawynyň üpjün edilýändigi kanunalaýyk ýagdaýdyr. Bu bolsa dürli görnüşde — özara Medeniýet günlerini we ýyllaryny geçirmekde, sungat ussatlarynyň saparlarynda, çykyşlarynda, festiwallary, maslahatlary guramakda öz beýanyny tapýar. Häzirki wagtda Hytaýda Türkmenistanyň we Türkmenistanda Hytaýyň Medeniýet merkezlerini açmak barada gepleşikler alnyp barylýar.

Bilim ulgamyndaky hyzmatdaşlyk barada aýratyn bellemek isleýärin. Häzirki döwürde Hytaýyň bilim ojaklarynda Türkmenistanyň raýatlarynyň 10 müňden gowragy okaýar. Türkmenistanyň 9 sany ýokary okuw mekdebinde, 10 sany orta mekdebinde hytaý dili öwrenilýär. Biz öz tarapymyzdan Hytaý Halk Respublikasynyň okuw mekdeplerinde türkmen diliniň öwrenilmegini guramakda ýardam bermäge, munuň üçin mugallymlary we hünärmenleri ibermäge taýýardyrys. Bu bolsa biziň hyzmatdaşlygymyzyň geljegine maýa goýumlardyr, türkmen we hytaý halklarynyň arasynda dostlugyň, özara düşünişmegiň aýdyň nyşanydyr.

Gündogar müçenamasy boýunça 2026-njy ýyl bedew ýylydyr. Biziň ýurdumyzda şu ýyl «Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany ýyly» şygary astynda geçýär. Men bu barada ýöne ýere aýtmaýaryn. Sebäbi atlar, behişdi bedewler türkmen we hytaý halklarynyň bilelikdäki taryhy mirasynyň nyşanlarynyň biridir. Baryp biziň zamanamyzdan ozalky II asyrda türkmen halkynyň Hytaýyň imperatoryna behişdi bedewleri — şöhratly ahalteke atlaryny sowgat berendigi mälimdir. Munuň özi möhüm dostlukly diplomatik we strategik wakadyr.

Atçylygyň hyzmatdaşlyk etmegiň möhüm ugruna öwrülmegi üçin uly mümkinçilik bar. Hytaý atşynaslary Halkara ahalteke atçylyk assosiasiýasynyň agzalary bolup durýarlar. Biziň döwlet Baştutanymyz bu assosiasiýanyň Prezidentidir. Biz hytaý atşynaslaryny şu ýyl Türkmenistanda geçiriljek çärelere çagyrýarys.

— Siziň dünýädäki häzirki ýagdaýa berýän bahaňyz we bu ýagdaýlarda Türkmenistanyň we Hytaýyň orny barada soramak isleýärin.

— Häzirki ýagdaý çylşyrymly. Ýöne, muňa garamazdan, ony kadalaşdyrmak, gapma-garşylygy aradan aýyrmak, medeniýetli gepleşikler ýoluna geçmek üçin mümkinçilikler bar diýip hasap edýärin. Bu ugurda Birleşen Milletler Guramasynyň gurallary we mümkinçilikleri bar, olary ulanmak zerurdyr.

Bitarap döwlet hökmünde Türkmenistan gapma-garşylyklara goşulmaýar. Şonuň üçin biziň ýurdumyz halkara gatnaşyklarda güýç ulanmak usulyny kabul etmeýär. Munuň özi biziň üçin diňe iş ýüzündäki syýasy sorag bolman, eýsem, ilkinji nobatda, ahlak bilen bagly soragdyr. Sebäbi uruşlar, ilki bilen, adamlara, olaryň ykbalyna, durmuş ýagdaýlaryna, arzuw-hyýallaryna we umytlaryna zarba urýar. Uruşda bularyň ählisi bir pursatda ýom-ýok bolýar. Şoňa görä-de, häzirki döwürde uruş etmek üçin tagallalary iki esse artdyrmaly däl-de, şol uruşlary aradan aýyrmak üçin on esse tagalla etmeli. Şu ýerde men geçmişde ýaşan bir parasatly şahsyýetiň sözlerini mysal getirmek isleýärin. Bu sözler orta asyr görnükli türkmen döwlet işgäri Baýram han Türkmene degişlidir. Ol: «Parahat ýaşamagy başarmak bilen deňeşdirilende, uruşda ýeňiş gazanmak hiç zatdyr» diýipdir.

Türkmenistan we Hytaý parahatçylyga, hoşniýetli goňşuçylyga, ylalaşyga berk ygrarlydyr. Biziň ýurtlarymyz bilelikde dünýä syýasatynda ynanyşmagy, özara hormat goýmagy ykrar etmek üçin mümkin bolan ähli tagallalary edýärler. Bu hem biziň doganlyk halklarymyzy we döwletlerimizi birleşdirýän ýene-de bir berk esasy güýçdür. Ýöne bu sowalyňyza umuman jogap bermek bilen, men syýasatçy däl-de, ýönekeý raýat hökmünde öz pikirimi aýtsam: «Atylan ok hiç haçan yzyna gaýtmaýar». Ol sen harbymy, esgermi, ýönekeý raýatmy ýa-da çagamy... — saýgarmaýar. Gynansak-da, ol diňe pida getirýär. Şonuň üçin taryha ser salsak, onda hiç haçan urşuň ýeňen ýeri ýokdur.

Men şu jümleler arkaly sözümi jemlemek bilen, tutuş adamzadyň abadan, parahat we bagtyýar durmuşda ýaşamagyny arzuw edýärin.

— Köne dost hökmünde Siz Başlyk Si Szinpini nähili lider hökmünde görýärsiňiz?

— Hytaý Halk Respublikasynyň Başlygy bilen bizi mähirli dostluk baglanyşdyrýar. Köp ýyllaryň dowamynda biz ýurtlarymyzyň arasynda syýasy, ykdysady, ynsanperwer hyzmatdaşlygy ýola goýduk. Giň möçberli bilelikdäki taslamalary amala aşyrdyk. Sebit we ählumumy howpsuzlygy, durnukly ösüşi gazanmak üçin mümkinçiliklerimizi hem-de tagallalarymyzy birleşdirdik. Başlyk Si bilen gatnaşyklarymyz hemişe açyklygy, özara ynanyşmagy hem-de aç-açanlygy bilen tapawutlanýar.

Hytaýyň milli bähbitlerini erjel we aýgytly goramagy, örän möhüm halkara soraglara jogapkärli çemeleşmegi Si Szinpine dünýä derejeli lider hökmünde abraý we hormat getirdi. Onuň ýolbaşçylygynda Hytaý ähli ugurlarda ajaýyp üstünlikleri gazanyp, geljek üçin maksatnamalaryny düzýär. Halk wekilleriniň Ählihytaý ýygnagynyň hem-de Halk syýasy konsultatiw geňeşiniň Ählihytaý komitetiniň ýakynda geçirilen sessiýalarynyň netijeleri we şolarda kabul edilen çözgütler hem muny doly tassyklaýar. Mümkinçilikden peýdalanyp, hytaý halkyny şu wajyp waka bilen gutlaýaryn.

Başlyk Siniň halkara işi barada aýdylanda, onuň öňe süren dört sany ählumumy başlangyjyny bellemek isleýärin. Olar Ählumumy howpsuzlyk, Ählumumy siwilizasiýa, Ählumumy ösüş, Ählumumy dolandyryş başlangyçlarydyr. Men bu başlangyçlara ähli adamzat üçin strategik ähmiýetli we möhüm şertler hökmünde garaýaryn. Başlyk Siniň bu dört başlangyjy Türkmenistanyň «Ösüş arkaly parahatçylyk», «Dialog — parahatçylygyň kepili» ýaly ählumumy başlangyçlarynyň many-mazmunyna we strategik ugruna laýyk gelýär. Bular biziň ýurtlarymyza hyzmatdaşlyk etmegiň has netijeli şertlerini hem-de mümkinçiliklerini açýar.

Men dünýäde howpsuzlygyň we durnukly ösüşiň örän möhüm daýanjy bolan beýik Hytaý döwletini ösdürmekde Si Szinpiniň lider hökmünde aýgytly orny eýeleýändigine ynanýaryn. Şunuň bilen baglylykda, sözümiň ahyrynda «Hytaýda ähli zat gowy bolsa, bütin dünýäde hem gowy bolar» diýesim gelýär. Hormatly Si Szinpine — beýik şahsyýet, dünýä derejeli lidere berk jan saglyk, maşgala abadançylygyny, döwlet işinde mundan beýläk-de uly üstünlikleri, Hytaýyň halkyna bolsa gülläp ösüş arzuw edýärin. Sag boluň!

Türkmenistanyň Maliýe we ykdysadyýet ministrligi

 Germaniýa Federatiw Respublikasynyň Ykdysadyýet we daşky gurşawy goramak federal ministrligi bilen bilelikde «Partnering in Business with Germany (Germaniýa bilen işewür hyzmatdaşlygy)» maksatnamasynyň 2026-njy ýyl tapgyrynyň çäklerinde «Umumy ykdysady hyzmatdaşlyk» toparyna gatnaşjak döwlete dahylsyz taraplaryň arasyndan dalaşgär seçip almak üçin söhbetdeşligi yglan edýär 

Söhbetdeşliklere gatnaşmaga isleg bildirýänler 2026-njy ýylyň 10-njy apreline çenli zerur resminamalary Türkmenistanyň Maliýe we ykdysadyýet ministrligine tabşyrmaly.

Türkmen hem-de german telekeçileriň arasynda ikitaraplaýyn söwda-ykdysady hyzmatdaşlygy ösdürmäge gönükdirilen taslamalary taýýarlan dalaşgärlere wideoaragatnaşyk arkaly geçiriljek okuwlara gatnaşmak we 2026-njy ýylyň dowamynda Germaniýa Federatiw Respublikasynda 3 hepdelik tejribe geçmek mümkinçiligi döredilýär.

Dalaşgärler iňlis ýa-da rus dilleriniň haýsy hem bolsa birini ýeterlik derejede bilmelidirler.

Türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedowyň Hytaýa amala aşyran dostluk sapary gazanylan bilelikdäki üstünliklere baha bermegiň, özara bähbitli hyzmatdaşlygyň ösdürilmegine täze itergi bermegiň, geljegi uly ugurlarda gatnaşyklary giňeltmek boýunça anyk ädimleri kesgitlemegiň möhüm pursadyna öwrüldi. Saparyň maksatnamasy baý mazmuny bilen tapawutlanyp, şunda Gahryman Arkadagymyzyň 18-nji martda Hytaý Halk Respublikasynyň Başlygy Si Szinpin bilen geçiren resmi duşuşygyna aýratyn orun degişlidir.

Gahryman Arkadagymyz Hytaýyň iri neşirlerine beren interwýularynyň birinde: «Türkmenistan üçin Hytaý diňe bir beýik döwlet, dünýäniň örän kuwwatly ykdysady we senagat merkezi, giň we geljegi uly bazar däl-de, wagtyň synagyndan geçen ygtybarly dostdur. Bu gün biziň gatnaşyklarymyz uzak möhletleýin, strategik häsiýete eýedir. Bu hyzmatdaşlyk wagtyň synagyndan geçdi, öz netijeliligini görkezdi we häzirki wagtda Ýewraziýa giňişliginde durnuklylygyň hem-de ösüşiň möhüm şertine öwrüldi» diýip belläpdi. Soňky ýyllarda barha pugtalandyrylýan syýasy dialog, özara bähbitli ykdysady taslamalardyr bilelikdäki anyk hereketler muny doly tassyklap, Türkmenistan bilen Hytaýyň dünýägaraýşynyň, ählumumy parahatçylyk, howpsuzlyk meselelerinde maksatlarynyň hem-de wezipeleriniň ýakyndygyny görkezýär.

Türkmen-hytaý gatnaşyklarynyň taryhy irki döwürlerden gözbaş alýar. Hytaý Halk Respublikasy 1992-nji ýylda Türkmenistan bilen diplomatik gatnaşyklary ýola goýup, ýurdumyzyň hemişelik Bitaraplyk hukuk derejesini goldan ilkinji döwletleriň biri boldy. Iki dostlukly döwletiň häzirki hyzmatdaşlygy bolsa giň gerimli we köpugurlydyr. Ol esasy ulgamlaryň ählisini — syýasat, ykdysadyýet, söwda, medeniýet, ylym-bilim ulgamlaryny öz içine alýar. Netijeli işlenip taýýarlanylan hökümetara hyzmatdaşlygyň gurallary hereket edýär. Ikitaraplaýyn hukuk binýadynyň toplumy döredildi, parlament we partiýa ugurlary boýunça, telekeçilik düzümleriniň, jemgyýetçilik guramalarynyň, medeniýet, ylym işgärleriniň arasynda gatnaşyklar üstünlikli alnyp barylýar.

Milli Liderimiz Pekinde geçirilen nobatdaky ýokary derejeli duşuşykda: «Özara hyzmatdaşlyk iki döwletiň ykdysady we durmuş taýdan ösüşiniň möhüm şerti bolup çykyş edýär. Türkmenistan hem-de Hytaý döredijiligiň, hyzmatdaşlygyň ýoly bilen öňe barýarlar we bilelikde uly netijeleri gazanýarlar» diýip bellemek bilen, gatnaşyklaryň ileri tutulýan ugurlaryna aýratyn ünsi çekdi. Hytaýyň öňe sürýän Howpsuzlyk, Siwilizasiýa, Ösüş, Dolandyryş ýaly ählumumy başlangyçlarynyň Türkmenistanyň «Ösüş arkaly parahatçylyk», «Dialog — parahatçylygyň kepili» ýaly halkara başlangyçlarynyň maksatlaryna hem-de filosofiýasyna laýyk gelmegi syýasy-diplomatik tagallalary utgaşdyrmagyň wajyp şertini emele getirýär.

Hytaý Türkmenistanyň iň iri ykdysady we maýa goýum hyzmatdaşlarynyň biri bolmagynda galýar. Bu babatda ýangyç-energetika ulgamyndaky gatnaşyklara uly orun degişlidir. Şoňa görä, Gahryman Arkadagymyz hem-de Si Szinpin «Galkynyş» gaz känini özleşdirmek boýunça bilelikdäki taslamalaryň ähmiýetini nygtap, ýurdumyzyň bu iri gaz käninde mundan beýläk-de bilelikde iş alyp barmagyň mümkinçilikleri barada pikir alyşdylar. Mälim bolşy ýaly, 2009-njy ýylyň ahyrynda ulanmaga berlen Türkmenistan — Hytaý gaz geçirijisi Aziýa yklymynda amala aşyrylan iň iri bilelikdäki energetika taslamasyna öwrüldi. Häzirki wagtda bu gaz geçiriji boýunça dostlukly döwlete ýylda milliardlarça kub metr türkmen tebigy gazy iberilýär. Bu taslama iki döwletiň ýolbaşçylarynyň energetika babatda ählumumy meseleleriň oňyn çözgüdine syýasy taýdan jogapkärçilikli, oýlanyşykly, ykdysady babatda öňdengörüjilikli çemeleşmeleriniň aýdyň nusgasydyr.

Elbetde, ilat sany boýunça Ýer ýüzünde ikinji orunda durýan Hytaý dünýäniň iň uly sarp ediş bazarlarynyň başyny çekýär. Şonuň bilen birlikde, bu ýurduň senagatlaşdyrmak, ýokary tehnologiýalar, «ýaşyl» ösüş ýaly ugurlarda-da baý tejribesi bar. Nobatdaky gepleşiklerde çig mala dahylly däl ulgamlarda hyzmatdaşlygy ilerletmek meselesinde esasy ünsüň jemlenmegi Türkmenistany senagatlaşdyrmak we sanlylaşdyrmak boýunça giň gerimli özgertmeleriň amala aşyrylýan häzirki şertlerinde iki tarap üçin hem örän bähbitli bolup durýar. Hususan-da, Başlyk Si Szinpin hytaý tarapynyň ylym, bilim we beýleki ugurlarda bilelikdäki taslamalary durmuşa geçirmäge, ýakyn wagtda Türkmenistanda «Lu Ban ussahanalaryny», Adaty hytaý lukmançylyk merkezini açmak bilen bagly taslamalaryň amala aşyrylmagyna, intellektual eýeçilik, atçylyk, oba hojalygy, «ýaşyl» energetika ýaly ulgamlarda tejribe alyşmaga taýýardygyny tassyklady.

Taryhdan belli bolşy ýaly, Hytaý imperatory U Diniň ilçisi Çžan Sýanyň ýolbaşçylygyndaky wekiliýetiň Parfiýa döwletine iberilmegi şol döwürde hem türkmen we hytaý halklarynyň arasynda aýratyn gatnaşyklaryň bolandygynyň aýdyň mysallarynyň biridir. Şonda hytaý imperatoryna ahalteke bedewiniň sowgat berlendigi baradaky maglumatlar bar. Gahryman Arkadagymyzyň Asman astyndaky ýurda saparynyň çäginde Hytaý Halk Respublikasynyň Başlygy Si Szinpine hormatly Prezidentimiziň adyndan Gadyrly atly ajaýyp ahalteke bedewini sowgat hökmünde gowşurmagy gadymydan gadyrly gatnaşyklaryň mynasyp dowamata atarylýandygyny alamatlandyran buýsandyryjy waka boldy.

Hawa, at — myrat, at — döwletlilik. Bedew — rowaçlygyň nyşany. Bu günki gün ajaýyp ahalteke bedewi parahatçylygyň, dost-doganlygyň özboluşly nyşanyna öwrüldi. Gahryman Arkadagymyzyň bedew ruhly ýylyň bahar günlerinde Hytaýa amala aşyran dostluk sapary hem türkmen-hytaý gatnaşyklaryny has-da rowaçlandyrmagyň ýolunda täze gözýetimleri açdy.

«TÜRKMENISTAN»

Şu gün — 19-njy martda hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň halkymyz tarapyndan döwlet Baştutany hökmünde saýlanyp, wezipä girişmegine dört ýyl bolýar. Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň baştutanlygynda Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistanda Gahryman Arkadagymyzyň binýadyny goýan başlangyçlary mynasyp dowam etdirilýär.

2022-nji ýylyň 12-nji martynda giň bäsdeşlik esasynda, milli saýlaw kanunçylygy we halkara hukugyň umumy ykrar edilen kadalaryna laýyklykda geçirilen Prezident saýlawlary ýurdumyzyň demokratik özgertmeleriň ýolunda ynamly öňe barýandygynyň aýdyň güwäsi boldy. Türkmenistanyň raýatlary Gahryman Arkadagymyzyň täzeçil, döredijilikli pikirlenýän, ýokary bilimli we giň dünýägaraýyşly, Watanymyzyň ykbaly üçin jogapkärçilik çekmäge ukyply ýaş ýolbaşçylary öňe sürmek başlangyjyny uly höwes bilen goldadylar. Şeýlelikde, dalaşgär Serdar Berdimuhamedowyň sesleriň köplügini gazanmagy bilen tamamlanan möhüm jemgyýetçilik-syýasy çäre Watanymyzyň taryhynda täze sahypany açyp, döwürleriň hem-de nesilleriň arasyndaky üznüksiz baglanyşygy aýdyň görkezýän döwlet ähmiýetli waka öwrüldi.

Türkmenistanyň Konstitusiýasynyň 68-nji maddasyna laýyklykda, Türkmenistanyň Prezidenti döwletiň we ýerine ýetiriji häkimiýetiň baştutanydyr, Türkmenistanyň iň ýokary wezipeli adamydyr. Ol döwlet Garaşsyzlygynyň we hemişelik Bitaraplyk hukuk ýagdaýynyň, çäk bitewüliginiň, Konstitusiýany, adamyň, raýatyň hukuklaryny we azatlyklaryny berjaý etmegiň hem-de halkara borçnamalary ýerine ýetirmegiň kepili hökmünde çykyş edýär. Hormatly Prezidentimiz 2022-nji ýylyň 19-njy martynda paýtagtymyzdaky Ruhyýet köşgünde wezipä girişmegi mynasybetli dabarada eden çykyşynda halkymyzyň ägirt uly ynam bildirendigini, munuň bolsa watandaşlarymyzyň abadan durmuşynyň, nesillerimiziň bagtyýar geljeginiň bähbidine türkmen döwletiniň gülläp ösmegi hem-de berkemegi üçin has yhlasly zähmet çekmäge borçlandyrýandygyny nygtady.

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe öňde has belent maksatlar goýuldy. Şolaryň esasysy mähriban Watanymyzyň asudalygyny, howpsuzlygyny, durmuş-ykdysady taýdan ösüşini, halkymyzyň ýaşaýyş-durmuş derejesini mundan beýläk-de ýokarlandyrmagy, bütin dünýäde parahatçylygy, özara ynanyşmagy berkitmegi üpjün etmekden ybaratdyr. Şunuň bilen baglylykda, döwlet Baştutanymyz öňde goýlan maksatlary üstünlikli amala aşyrmakda, ilkinji nobatda, halkymyza, onuň agzybirligine we jebisligine, aň-düşünjesine hem-de merdanalygyna bil baglaýandygyny nygtady. Hormatly Prezidentimiz tarapyndan yglan edilen «Watan diňe halky bilen Watandyr! Döwlet diňe halky bilen döwletdir!» diýen ýörelge durmuş ugurly döwlet syýasatynyň many-mazmunyny kesgitledi. Mälim bolşy ýaly, öňde goýlan giň gerimli maksatlara ýetmegiň ýoly Gahryman Arkadagymyzyň başlangyjy esasynda işlenip düzülen we kabul edilen «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy: Türkmenistany 2022 — 2052-nji ýyllarda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň Milli maksatnamasynda» öz beýanyny tapýar. Ýurdumyzyň gazanan üstünlikleri Milli Liderimiziň ady we durmuşa geçiren beýik işleri bilen aýrylmaz baglanyşyklydyr.

Garaşsyz Türkmenistan hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda Bitaraplyk syýasatyny üstünlikli dowam etdirip, parahatçylyk döredijilik, hoşniýetli goňşuçylyk, özara bähbitli hyzmatdaşlyk ýörelgelerine ygrarlydygyny bütin dünýä äşgär edýär. Birleşen Milletler Guramasynyň we beýleki abraýly halkara guramalaryň çäklerinde öňe sürlen, häzirki döwrüň meselelerini çözmäge gönükdirilen başlangyçlar dünýäde parahatçylygy, howpsuzlygy pugtalandyrmaga, özara düşünişmegi, dostlukly we ynanyşykly gatnaşyklary, Durnukly ösüş maksatlaryna ýetmek üçin netijeli halkara hyzmatdaşlygy ösdürmäge ýurdumyzyň goşýan goşandydyr. Dünýä bileleşigi tarapyndan biragyzdan goldanylan bu başlangyçlaryň arasynda BMG-niň Baş Assambleýasy tarapyndan “Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygy” atly Kararnamanyň üçünji gezek kabul edilmegi, 2025-nji ýylyň «Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýyly» diýlip yglan edilmegi aýratyn bellärliklidir.

Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň «Türkmenistanyň Bitaraplygy — parahatçylygyň we ynanyşmagyň aýdyň ýoly» atly kitabynyň neşir edilmegi Watanymyzyň hemişelik Bitaraplygynyň 30 ýyllygyna watandaşlarymyz üçin ajaýyp toý sowgady boldy. Döwlet Baştutanymyz: «Biz dünýäniň ähli ýurtlary we halklary üçin açykdyrys. Olar bilen söwda-ykdysady, medeni-ynsanperwer we ylym-bilim ulgamlarynda gatnaşyklary geljekde hem ösdürmegi maksat edinýäris» diýip nygtaýar. Soňky ýyllarda geçirilen giň möçberli çäreler, iri halkara forumlar, şeýle hem Türkmenistanyň Prezidentiniň daşary ýurtlaryň döwlet we hökümet Baştutanlary, abraýly halkara guramalaryň ýolbaşçylary, tanymal syýasatçylar, jemgyýetçilik işgärleri bilen geçiren onlarça duşuşyklarydyr gepleşikleri bu sözleriň iş ýüzünde durmuşa geçirilýändigini subut edýär.

Islendik döwletiň daşary we içeri syýasaty özara baglanyşyklydyr hem-de ýurduň durnukly, hemmetaraplaýyn ösüşi, bar bolan syýasy, ykdysady, serişde, adam mümkinçiliklerini durmuşa geçirmek üçin ähli zerur şertleri döretmäge gönükdirilendir. Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistan dünýäniň ykdysady ulgamyna işjeň goşulyşmak arkaly milli ykdysadyýetimiziň düýpli döwrebaplaşdyrylmagyna, bäsdeşlige ukyplylygyny pugtalandyrmaga, onuň binýatlyk pudaklarynyň çalt depginde ösdürilmegine, ykdysadyýeti dolandyryş mehanizmleriniň kämilleşdirilmegine, durmuşyň ähli ugurlaryna sanly tehnologiýalaryň işjeň ornaşdyrylmagyna uly üns berýär. Bazar ykdysadyýetiniň milli nusgasyny kemala getirmekde hususy pudagy höweslendirmek we goldamak möhüm ähmiýete eýedir. Telekeçiler dürli pudaklarda üstünlikli iş alyp baryp, ýurdumyzyň kuwwatly döwlete öwrülmegine goşant goşýan taslamalara işjeň gatnaşýarlar.

Watanymyzy durmuş-ykdysady taýdan ösdürmek boýunça kabul edilen döwlet maksatnamalarynyň yzygiderli durmuşa geçirilmegi netijesinde soňky ýyllarda ýurdumyzyň iň çetki künjekleri hem tanalmaz derejede özgerýär, senagat, medeni-durmuş maksatly desgalar yzygiderli gurlup ulanmaga berilýär. Ýangyç-energetika, gurluşyk-senagat toplumlaryny, ulag-kommunikasiýa infrastrukturasyny ösdürmäge gönükdirilýän maýa goýumlar uzak möhletli ykdysady ösüşiň, halkyň ýaşaýyş derejesiniň ýokarlandyrylmagynyň esasy şerti bolup durýar. Döwletimiz tarapyndan her ýyl suw, tebigy gaz we elektrik üpjünçiligi ulgamlarynyň çekilmegi, suw arassalaýjy desgalaryň, häzirki döwrüň iň ýokary talaplaryna laýyk gelýän awtomobil ýollarynyň gurluşygy üçin uly möçberde serişdeler bölünip berilýär.

Diýarymyzda azyk bolçulygyny üpjün etmek esasy maksatlaryň biri hökmünde kesgitlenildi. Şoňa görä, oba hojalyk pudagynyň maddy-enjamlaýyn binýadyny berkitmek, öndürijilikli iş üçin zerur bolan ähli şertleri üpjün etmek, daýhanlaryň ýaşaýyş-durmuş derejesini ýokarlandyrmak boýunça yzygiderli çäreler görülýär. Munuň özi oba hojalyk önümleriniň hasyllylygynyň ýokarlanmagyna, importyň ornuny tutýan harytlaryň öndürilmegine, gaýtadan işleýän pudagyň ösdürilmegine gönüden-göni ýardam edýär. Her ýyl halkara standartlara laýyk gelýän, bäsdeşlige ukyply, ekologik taýdan arassa, ýokary hilli önümleri öndürýän döwrebap önümçilik desgalary gurulýar hem-de önümleriň eksportynyň möçberi yzygiderli artýar. Jemi içerki önümiň durnukly ösüşi, senagatyň diwersifikasiýalaşdyrylmagy, importyň ornuny tutýan, eksporta gönükdirilen önümleri öndürýän täze kärhanalaryň döredilmegi, halkara we sebit ähmiýetli iri maýa goýum taslamalarynyň durmuşa geçirilmegi amala aşyrylýan düýpli özgertmeleriň netijeliligini görkezýär.

Hormatly Prezidentimiz 13-nji fewralda 2025-nji ýylyň jemlerine bagyşlanyp geçirilen Ministrler Kabinetiniň giňişleýin mejlisinde eden çykyşynda Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýylynda uly üstünlikleriň gazanylandygyny we kesgitlenen meýilnamalaryň ýerine ýetirilendigini belledi. “Ykdysadyýetimiziň ýokary ösüş depginini saklap galdyk. Jemi içerki önümiň ösüşi 6,3 göterim, şol sanda ol senagatda 1,8 göterim, söwdada 9,6 göterim, oba hojalygynda bolsa 7 göterim boldy. Maýa goýumlar 6 göterim artdy” diýip, döwlet Baştutanymyz aýtdy. 2025-nji ýylda maliýeleşdirmegiň ähli çeşmeleriniň hasabyna 116 sany önümçilik we medeni-durmuş maksatly desga, umumy meýdany 645 müň inedördül metr bolan ýaşaýyş jaýlary ulanmaga berildi. Şeýle hem hormatly Prezidentimiz 2026-njy ýylda umumy meýdany 900 müň inedördül metrden gowrak ýaşaýyş jaýlaryny, 3 müň 380 orunlyk umumybilim edaralaryny, 1 müň 80 orunlyk mekdebe çenli çagalar edaralaryny gurup ulanmaga bermegiň meýilleşdirilýändigini habar berdi. Bularyň ählisi gazanylýan üstünlikleriň durmuş ugruna gönükdirilendigini tassyklaýar. Olar ilatyň ýaşaýyş-durmuş derejesiniň yzygiderli ýokarlandyrylmagyny, hukuk kepillikleriniň berkidilmegini, döredijilik bilen meşgullanmak, adamlaryň zehinini ýüze çykarmak üçin mümkinçilikleriň döredilmegini öz içine alýar.

Ösüş üçin täze mümkinçilikleri açmaga, Watanymyzyň ykdysady kuwwatyny we onuň halkara abraýyny artdyrmaga gönükdirilen düýpli özgertmeler halkymyzyň bagtyýar geljegi hakyndaky aladalar bilen sazlaşykly utgaşýar. Milli ykdysadyýetimiziň esasy ugurlarynyň, dünýä derejesinde bäsdeşlige ukyply önümleri öndürýän ýokary tehnologiýaly pudaklaryň ösdürilmegi bilen bir hatarda, umumy ösüşiň hereketlendiriji güýji hökmünde ykrar edilen intellektual ulgama — bilime hem-de ylma uly möçberli maýa goýumlar gönükdirilýär.

Mälim bolşy ýaly, ýokary bilimli, aň we beden taýdan ösen, Watanymyza wepaly ýaş nesilleri kemala getirmek döwletimizi ösdürmegiň strategik wezipeleriniň biridir. Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe Türkmenistanda ýaşlaryň sazlaşykly ösmegi, şahsyýet hökmünde kämilleşmegi, olaryň intellektual, döredijilik ukyplaryny doly durmuşa geçirmekleri, ýurdumyzyň jemgyýetçilik-syýasy, durmuş-ykdysady, medeni durmuşyna işjeň gatnaşmaklary üçin giň mümkinçilikler döredilýär. Döwrüň talaplaryna laýyklykda, milli bilim ulgamy döwrebaplaşdyrylýar, ulgamyň kanunçylyk-hukuk, maddy-enjamlaýyn binýady berkidilýär. Sanly bilimi ösdürmek boýunça yzygiderli çäreler durmuşa geçirilýär. Bu bolsa okatmagyň interaktiw we uzak aralykdan bilim bermek usullaryny ornaşdyrmak hem-de işjeň ulanmak üçin täze mümkinçilikleri açýar. Ýokary hünär derejeli işgärleri taýýarlamaga, ýokary okuw mekdeplerini döwrebaplaşdyrmaga, tehniki taýdan enjamlaşdyrmaga uly üns berilýär. Şunuň bilen baglylykda, şu ýyl Türkmen döwlet binagärlik-gurluşyk institutynyň, Seýitnazar Seýdi adyndaky Türkmen döwlet mugallymçylyk institutynyň täze binalar toplumlaryny açmak meýilleşdirilýär.

Saglygy goraýyş, medeniýet, sport ulgamlary durmuş ugurly döwlet syýasatynyň möhüm düzüm bölekleri hökmünde çykyş edýär. Bu ugurlar raýatlaryň beden we ruhy taýdan kämilleşmegine gönüden-göni täsir edýär. Häzirki wagtda «Saglyk» Döwlet maksatnamasynyň çäklerinde halkymyzyň saglygyny goramak, adam ömrüniň dowamlylygyny uzaltmak, pudagyň maddy-enjamlaýyn binýadyny döwrebaplaşdyrmak boýunça toplumlaýyn işler dowam etdirilýär. Şunuň bilen baglylykda, 2026-njy ýylda paýtagtymyzda Halkara pediatriýa merkezi, Halkara onkologiýa ylmy-kliniki merkezi, Stomatologiýa merkezi açylyp ulanmaga berler. «Arçman» şypahanasynda bolsa 400 orunlyk täze binalar toplumy raýatlara hyzmat edip başlar.

Halkyň saglygyny berkitmek babatda alnyp barylýan giň gerimli işleriň çäklerinde köpçülikleýin bedenterbiýe-sagaldyş we sport hereketini ösdürmek üçin şertleriň döredilmegine aýratyn üns berilýär. Gahryman Arkadagymyz tarapyndan binýady goýlup, häzirki wagtda Arkadagly Gahryman Serdarymyz tarapyndan üstünlikli durmuşa geçirilýän toplumlaýyn strategiýanyň netijesinde paýtagtymyzda we ýurdumyzyň welaýatlarynda iri sport desgalary gurlup ulanmaga berilýär. Bedenterbiýe, sportuň dürli görnüşleri bilen meşgullanmak üçin ähli mümkinçilikler döredilýär. Türkmen halkynyň Milli Lideri sagdyn durmuş ýörelgeleriniň esaslaryny berkitmegi döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri hökmünde kesgitledi. Gahryman Arkadagymyz hem, hormatly Prezidentimiz hem sport bilen yzygiderli meşgullanyp, Bütindünýä saglyk gününe we Bütindünýä welosiped gününe bagyşlanyp geçirilýän her ýylky köpçülikleýin çärelere gatnaşyp, watandaşlarymyza nusgalyk görelde görkezýärler.

Döwlet derejesinde ekologik abadançylygy üpjün etmäge, geljek nesiller üçin ösümlik we haýwanat dünýäsini gorap saklamaga, olaryň biologik dürlüligini baýlaşdyrmaga, tebigy baýlyklary netijeli ulanmaga, bereketli topragymyzy bagy-bossanlyga öwürmäge gönükdirilen giň gerimli çäreler durmuşa geçirilýär.

Ruhy gymmatlyklarymyza, ata-babalarymyzyň köpasyrlyk däp-dessurlaryna goýulýan sarpa ýurdumyzda syýasy we durmuş taýdan durnuklylygyň, halkymyzyň agzybirliginiň, jebisliginiň möhüm şerti bolup durýar. Şolaryň hatarynda eneligi we çagalygy goramak baradaky hemmetaraplaýyn aladany, köp çagaly maşgalalara berilýän goldawlary bellemek bolar. Berkarar Watanymyzyň bagtyýar geljegini kepillendirýän mynasyp nesli terbiýeläp ýetişdirmekde enelerimiziň bitirýän ägirt uly hyzmatlaryny nazara almak bilen, şu ýylyň martynyň başynda hormatly Prezidentimiz köp sanly enelere «Ene mähri» diýen hormatly ady dakmak hakynda Permana gol çekdi. Asylly däbe görä, Halkara zenanlar güni mynasybetli dabaralaryň çäklerinde döwlet Baştutanymyzyň tabşyrygy boýunça sekiz we şondan köp çagany terbiýeläp ýetişdirýän eneleri sylaglamak we köp çagaly maşgalalara amatly ýaşaýyş jaýlarynyň açarlaryny gowşurmak dabaralary geçirildi.

Türkmen halkynyň umumadamzat siwilizasiýasynyň ösüşine goşan uly goşandyny göz öňünde tutup, milli medeniýet ulgamyny kämilleşdirmek, özboluşly milli mirasymyzy çuňňur öwrenmek, gorap saklamak hem-de wagyz etmek, taryhy-medeni ýadygärlikleri aýawly saklamak we öwrenmek, olary dikeltmek ugrunda giň gerimli işler alnyp barylýar. Şunuň bilen baglylykda, Birleşen Milletler Guramasynyň Bilim, ylym we medeniýet meseleleri boýunça ýöriteleşdirilen edarasy bolan ÝUNESKO bilen hyzmatdaşlyga uly ähmiýet berilýär. Ýurdumyz 1993-nji ýyldan bäri bu guramanyň agzasy bolup durýar. Bu düzüm bilen köpýyllyk netijeli gatnaşyklar Türkmenistanyň we BMG-niň arasyndaky strategik hyzmatdaşlygyň aýrylmaz bölegidir. Ýola goýlan oňyn dialogyň netijesinde bilelikdäki taslamalaryň birnäçesi üstünlikli durmuşa geçirildi. Şunlukda, 2023-nji ýylyň oktýabrynda Türkmenistanyň ak mermerli paýtagty Aşgabat «Dizaýn» ugry boýunça ÝUNESKO-nyň döredijilik şäherleriniň toruna, 2025-nji ýylda bolsa ÝUNESKO-nyň öwreniji şäherleriniň bütindünýä toruna girizildi. Häzirki wagtda sebitde deňi-taýy bolmadyk Arkadag şäherini ÝUNESKO-nyň döredijilik şäherleriniň toruna, onuň bilim edaralaryny bolsa bu düzümiň Assosirlenen mekdepleriniň toruna goşmak boýunça işler alnyp barylýar. Munuň özi şähergurluşyk ulgamynda tejribe alyşmaga, bilim ulgamynda halkara hyzmatdaşlygyň pugtalandyrylmagyna ýardam berer.

Merkezi Aziýa sebitinde ilkinji «akylly» şäher bolan Arkadag şäheriniň dünýäniň şähergurluşyk ulgamynda uly ykrarnama eýe bolandygyny bellemek gerek. Kanunçylyk esasynda döwlet ähmiýetli şäher diýen aýratyn hukuk derejesine eýe bolan bu şäher häzirki wagtda Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwrüniň özboluşly nyşanyna öwrüldi. Gahryman Arkadagymyzyň adyny buýsanç bilen göterýän bu şäher döwrebap maglumat tehnologiýalarynyň we gaýtalanmajak binagärlik çözgütleriniň sazlaşygyna eýe bolmak bilen, innowasion şähergurluşygyň nusgasy hökmünde ykrar edildi. Häzirki wagtda «Arkadag şäherini 2024 — 2052-nji ýyllarda ösdürmegiň Konsepsiýasyna» laýyklykda, bu giň gerimli taslamanyň ikinji tapgyry batly depginde durmuşa geçirilýär.

Ýurdumyz tarapyndan hödürlenip, ÝUNESKO-nyň Bütindünýä mirasynyň hem-de Adamzadyň maddy däl medeni mirasynyň sanawyna girizilen gymmatlyklaryň sany yzygiderli artýar. Hususan-da, bu abraýly sanawa ahalteke atçylyk sungaty we atlary bezemek däpleriniň, türkmen alabaý itlerini ösdürip ýetişdirmek sungatynyň girizilmegi milli medeni gymmatlyklarymyzyň ählumumy derejede ykrar edilýändiginiň aýdyň güwäsi boldy. Soňky ýyllarda milli baýlygymyz hem-de köpasyrlyk halk seçgiçiliginiň miwesi bolan ahalteke bedewleriniň we alabaýlaryň dünýädäki şöhratyny artdyrmak boýunça maksatnamalaýyn çäreler durmuşa geçirilýär. Şu ýylyň «Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany» diýen şygar bilen atlandyrylmagy hem ata-babalarymyzyň mirasyna aýratyn sarpa goýulýandygynyň beýanyna öwrülip, ildeşlerimizi Watanymyzyň abadançylygy ugrunda tutanýerli zähmet çekmäge ruhlandyrýar.

Şeýlelikde, hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda täze taryhy döwürde öňde goýlan belent maksatlaryň ählisine üstünlikli ýetiler diýip ynam bilen aýdyp bileris. Köpýyllyk tejribäniň görkezişi ýaly, öz maksatlaryna ýetmekde agzybirlikde hereket edýän türkmen halky häzirki we geljek nesilleriň bagtyýar durmuşynyň bähbidine giň möçberli meýilnamalary durmuşa geçirmäge ukyplydyr.

(TDH)

Beýleki habarlar

Aşgabat, 17-nji mart (TDH). Şu gün paýtagtymyzda Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň döredilmeginiň 18 ýyllygy mynasybetli giň gerimli sergi öz işine başlady. Söwda-senagat edarasynda ýaýbaňlandyrylan gözden geçiriliş Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe hususy pudagyň depginli ösüşini aýdyň beýan edýär.

Ýurdumyzda hususyýetçiligi hemmetaraplaýyn ösdürmek, döwrebap bazar usullaryny giňden ornaşdyrmagyň hasabyna pudagyň ykdysadyýetimizde eýeleýän ornuny giňeltmek Gahryman Arkadagymyz tarapyndan başy başlanyp, hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda üstünlikli durmuşa geçirilýän durmuş-ykdysady syýasatyň esasy ugurlarynyň biridir. Kabul edilen döwlet maksatnamalaryna laýyklykda, Türkmenistany senagatlaşdyrmakda, iri taslamalary amala aşyrmakda, dünýä bazarynda bäsdeşlige ukyply önümleri öndürmekde telekeçilige aýratyn orun degişlidir. Hususyýetçilere berilýän döwlet goldawlarynyň netijesinde Türkmenistan kuwwatly önümçilik pudagyna eýe bolan, senagat taýdan depginli ösýän döwlete öwrülýär.

Soňky ýyllarda ýurdumyzda kiçi we orta telekeçiligi höweslendirmek boýunça möhüm ädimler ädildi. Amatly hukuk, ykdysady, maliýe şertleri döredildi. Şolaryň hatarynda salgyt ulgamynyň kämilleşdirilmegini, telekeçilik işini hasaba almak we ygtyýarlylandyrmak tertibiniň ýeňilleşdirilmegini, hususy önüm öndürijileriň harytlaryny daşary ýurtlara eksport etmekleri üçin gümrük işleriniň çaltlandyrylmagyny, ýeňillikli karz serişdeleriniň bölünip berilmegini görkezmek bolar. Döredilýän şeýle amatly şertlerden netijeli peýdalanýan telekeçiler milli ykdysadyýetimiziň dürli pudaklarynyň ösüşine mynasyp goşant goşýarlar. Munuň şeýledigine şu gezekki serginiň mysalynda hem aýdyň göz ýetirmek bolýar.

Türkmenistan häzirki döwürde ýokary hilli önümleri öndürmek, bäsdeşlige ukyply hyzmatlary hödürlemek babatda ägirt uly mümkinçiliklere eýe bolan ýurt hökmünde tanalýar. “Türkmenistanda öndürildi” diýen haryt nyşany dünýäniň söwda giňişliginde ýurdumyzyň abraýyny artdyrýan möhüm guraldyr. Bu nyşan diňe bir harydyň gelip çykan ýerini görkezmek bilen çäklenmän, eýsem, hiliň, milli önüm öndürijileriň ygtybarlylygynyň hakyky görkezijisine hem öwrüldi. Bu başlangyjyň öz wagtynda oýlanyşykly öňe sürlendigi ýetilen strategik sepgitler arkaly subut edildi. Şol üstünlikler Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzalarynyň öndürýän önümlerine-de degişlidir.

...Serginiň açylyş dabarasyna Mejlisiň Başlygy, Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasarlary, ministrlikleriň we pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň, jemgyýetçilik guramalarynyň, köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň, daşary ýurt kompaniýalarynyň, Türkmenistandaky diplomatik wekilhanalaryň we halkara guramalaryň ýolbaşçylarydyr wekilleri gatnaşdylar.

Dabarada döwlet Baştutanymyzyň sergä hem-de «Türkmenistanyň geljegine maýa goýumlar» atly halkara foruma gatnaşyjylara iberen Gutlagy okaldy.

Hormatly Prezidentimiz Gutlagynda ýurdumyzyň hususy pudagyny ösdürmegiň milli ykdysadyýetimiziň ileri tutulýan ugurlarynyň biridigini, Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzalarynyň Garaşsyzlykdan gözbaş alyp gaýdýan ýolunyň uly ösüşlere beslenýändigini nygtaýar. Häzirki döwürde döwletiň ylmy-tehnologik özgertmeler syýasatyny amala aşyrmakda, sanly ykdysadyýetiň giň mümkinçiliklerinden peýdalanmakda, senagatyň, oba hojalygynyň, hyzmatlar ulgamynyň häzirki zamanyň talaplaryna laýyklykda ösdürilmeginde türkmen telekeçileri uly işleri alyp barýarlar. Täze ykdysady ugruň hereketlendiriji güýjüne öwrülen hususyýetçiler möhüm ähmiýetli taslamalary durmuşa geçirip, milli ykdysadyýetimiziň ösdürilmegine, halkymyzyň maddy hal-ýagdaýynyň ýokarlandyrylmagyna saldamly goşant goşýarlar. Hususy ulgamda daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan, bäsdeşlige ukyply, eksport ugurly önümleri öndürmäge niýetlenen döwrebap önümçilikler işe girizilýär. Bu kärhanalarda täze iş orunlary döredilýär, ýurdumyzda azyk we haryt bolçulygy pugtalandyrylýar. “Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany” ýylynda hususyýetçilerimiz agzybirlikde döwletlilik ýolumyzdan ynamly öňe barýarlar. Işewürlik gurşawyny döwrebaplaşdyrmak, kiçi, orta we iri telekeçiligiň gerimini giňeltmek boýunça amala aşyrylýan işleriň esasynda ykdysadyýetde hususy bölegiň paýy yzygiderli ýokarlanýar” diýip, Arkadagly Gahryman Serdarymyz Gutlagynda belleýär.

Döwlet Baştutanymyzyň Gutlagynyň okalmagy bu çäräniň ähmiýetini has-da artdyrdy. Döredijilik toparlarynyň çykyşlary bolsa dabara baýramçylyk öwüşginini çaýdy.

Soňra myhmanlar hususy pudagyň ýeten sepgitlerini şöhlelendirýän köpugurly sergi bilen tanyşdylar. Bu gözden geçiriliş ýurdumyzyň hususy pudagynyň döwrebap tehnologiýalary, dolandyrmagyň innowasion usullaryny üstünlikli özleşdirýän kuwwatly dörediji güýje öwrülýändiginiň aýdyň güwäsidir. Şu ýylky sergä milli ykdysadyýetimiziň dürli pudaklarynda iş alyp barýan hususy kärhanalaryň ýüzlerçesi gatnaşýar.

Sergi monitor arkaly görkezilýän maglumatlardan başlanýar. Onda Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzalarynyň 18 ýylyň dowamynda ýerine ýetiren işleriniň netijeleri, hususy ulgamyň gazanýan üstünlikleri we mynasyp bolan güwänamalary barada giňişleýin maglumat berilýär. Geçen ýyllaryň dowamynda birleşmäniň agzalarynyň sanynyň ep-esli artmagy, döredilýän şertleriň netijesinde olaryň hususy başlangyçlarynyň rowaçlanmagy, telekeçileriň alyp barýan işleriniň geriminiň has-da giňemegi bu ugurdaky döwlet syýasatynyň üstünliklere beslenýändiginiň güwäsidir. Munuň şeýledigine sergide görkezilýän dürli görnüşli önümleriň mysalynda hem aýdyň göz ýetirmek bolýar. Dürli ugra ýöriteleşen hususy kärhanalar Diýarymyzyň ähli künjeklerinde durmuşa geçirilýän möhüm ähmiýetli taslamalara işjeň gatnaşyp, ykdysadyýetimiziň ösdürilmegine, täze iş orunlarynyň döredilmegine, halkymyzyň durmuş derejesiniň ýokarlandyrylmagyna mynasyp goşant goşýarlar.

Sergide daşary ýurtlardan getirilýän harytlaryň ornuny tutýan önümçilikler we ýurdumyzyň eksport kuwwatyny ýokarlandyrmak babatda gazanylýan üstünlikleri görkezýän diwarlyklar esasy orny eýeleýär. Myhmanlar durmuş-ykdysady syýasatyň esasyny düzýän “Döwlet adam üçindir!” diýen şygaryň dabaralanýandygynyň şaýady bolýarlar. Gurluşyk senagatyna degişli bölümlerde “Derýaplastik”, “Ak bulut” ýaly kärhanalar şähergurluşyk maksatnamasyny durmuşa geçirmekde işjeň ulanylýan innowasion işläp taýýarlamalary bilen tanyşdyrýarlar. Diwarlyklarda görkezilýän ýokary hilli bezeg serişdeleri, asma petikler, polimer turbalar hili boýunça dünýä ülňülerine laýyk gelýär. Bu bolsa ýurdumyzyň işewürleriniň tehnologik taýdan kämilleşýändigini tassyklaýar.

Telekeçileriň sanly ykdysadyýeti ösdürmäge goşýan goşandyna bagyşlanan ekspozisiýalar aýratyn ünsi çekýär. “Aýdyň gijeler” hojalyk jemgyýeti telewizorlaryň, kompýuterleriň, yşyklandyryş ulgamlarynyň we beýleki elektron tehnikalaryň täze nusgalary bilen tanyşdyrýar. Munuň özi hormatly Prezidentimiziň döwlet we jemgyýetçilik durmuşynyň ähli ulgamlaryny sanlylaşdyrmak boýunça öňde goýan wezipeleriniň üstünlikli amala aşyrylýandygyny görkezýär.

Oba hojalyk pudagyna bagyşlanan bölümler ýurdumyzda azyk bolçulygynyň barha pugtalandyrylýandygyna şaýatlyk edýär. “Nurly meýdan”, “Sahabatly” ýaly iri kärhanalar guşçulyk we maldarçylyk önümleri bilen tanyşdyrýarlar. Bu gün olar içerki bazary üpjün etmek bilen bir hatarda, daşarky bazarlara hem ynamly çykýarlar. Süýji-köke önümlerini öndürijileriň diwarlyklary önümleriň dürli görnüşleri bilen gözüňi dokundyrýar. Şolaryň hatarynda “Hasar”, “Misgär” ýaly kärhanalaryň diwarlyklary aýratyn tapawutlanýar. Azyk önümleriniň önümçiliginde halkara howpsuzlyk standartlarynyň ulanylmagy türkmen telekeçilerine dünýä belli haryt nyşanlary bilen üstünlikli bäsdeşlik etmäge mümkinçilik berýär. Ýurdumyzyň kärhanalarynyň halkara ISO hem-de HAССP güwänamalaryna eýe bolmagy olaryň azyk önümleriniň ýokary hillidigine, ekologik taýdan howpsuzdygyna şaýatlyk edýär.

Himiýa senagatynda işleýän hususy telekeçiler öý-hojalyk we ýöriteleşdirilen himiýa serişdeleriniň önümçiliginde gazanan üstünlikleri bilen tanyşdyrýarlar. Oba hojalykçylar üçin ýerli çig maldan öndürilýän suwuk organomineral dökünler, gumin serişdeleri bilen tanyşdyrýan diwarlyklar sergä gelenleriň aýratyn ünsüni çekýär.

Mebel we öý-hojalyk harytlaryna bagyşlanan bölümlerde degişli kärhanalar milli däpleri nazara alyp, öňdebaryjy dizaýnerçilik çözgütleri bilen tanyşdyrýarlar. Hünärmenleriň ýokary ussatlygy, ekologik taýdan arassa serişdeleriň ulanylmagy bu önümleri geçginli haryda öwürýär. Ýeňil senagata bagyşlanan bölümlerde milli nagyşlary häzirki zaman dünýä meýilleri bilen sazlaşykly utgaşýan egin-eşikler, dokma önümleri tanyşdyrylýar. Hususy tikinçilik kärhanalary milli haryt nyşanly önümleriň önümçiligini üstünlikli özleşdirýärler.

Lukmançylyk senagatynda gazanylýan üstünlikler bilen tanyşdyrýan bölümde Arkadag şäheriniň lukmançylyk klasteriniň mümkinçiliklerine aýratyn üns çekilýär. Diwarlyklarda lukmançylyk serişdeleriniň önümçiligine ýöriteleşen kärhanalaryň önümleri görkezilýär. Arkadag şäheriniň lukmançylyk klasterinde ýokary tehnologiýaly önümçiligiň döredilmegi saglygy goraýyş ulgamyny ýokary hilli serişdeler bilen üpjün etmekde hususy başlangyçlar üçin täze gözýetimleri açar. Munuň özi döwletimiziň innowasion senagat zolaklaryny halkymyzyň saglygynyň bähbidine ulanmaga toplumlaýyn çemeleşýändiginiň güwäsine öwrüler.

Sergide ulag-logistika pudagynda ýetilen sepgitler bilen hem tanyşdyrylýar. “Hazar logistik”, “Ulagly” ýaly kompaniýalar üstaşyr ulag geçelgelerini kemala getirmekde möhüm orny eýeleýärler. Hususy ýük daşaýjylaryň mümkinçilikleri bilen tanyşdyrylmagy Beýik Ýüpek ýolunyň çatrygynda ýerleşýän wajyp üstaşyr ulag merkez hökmünde ýurdumyzyň eýeleýän ornuny açyp görkezýär. Söwda we durmuş hyzmatlaryna bagyşlanan bölümlerde halkara standartlar boýunça işleýän supermarketler öz mümkinçilikleri bilen tanyşdyrýarlar. Elektron töleg ulgamlarynyň, sanly hyzmatlaryň ornaşdyrylmagy innowasiýalaryň adamlaryň gündelik durmuşyna giňden ornaşýandygyny tassyklaýar.

Serginiň aýratyn bölümi amaly-haşam sungatynda gazanylýan üstünliklere bagyşlanypdyr. Bu ugurda iş alyp barýan telekeçiler pederlerimiziň bize goýan mirasyny aýawly saklaýarlar. Nepis haly önümleri, şaý-sepler şöhratly geçmişimiz bilen beýik geljegimiziň arasynda köpri bolup, myhmanlarda uly gyzyklanma döredýär. Ekspozisiýa hususy pudagyň sport senagatyny ösdürmäge goşýan goşandyny hem doly açyp görkezýär. Ýurdumyzda öndürilýän sport egin-eşikleri alyjylaryň arasynda uly islegden peýdalanýar.

Neşirýat we çaphana işine bagyşlanan bölümlerde ýurdumyzyň gazanýan üstünliklerini şöhlelendirýän çaphana önümleri görkezilýär. Ýerli çaphanaçylaryň döwrebap dizaýnerçilik çözgütleri bu ýokary tehnologiýaly pudagyň ösüşiniň ýokary derejesine şaýatlyk edýär.

Käbir hususy kompaniýalar energiýa tygşytlaýjy we awtomatlaşdyrylan ulgamlary ornaşdyrmak boýunça taslamalar bilen tanyşdyrýarlar. Munuň özi türkmen işewürliginiň “ýaşyl” ösüş ýörelgelerine, ýurdumyzyň energiýa serişdelerini netijeli peýdalanmaga ygrarlydyklaryny görkezýär.

Sergi bilen tanyşlygyň dowamynda myhmanlar gözden geçirilişiň ýokary guramaçylyk derejesini, öz diwarlyklary bilen tanyşdyrýan işgärleriň ýokary hünär derejesini belleýärler. Her bir ekspozisiýa öz ykbalyny telekeçiligi ösdürmek bilen baglan adamlaryň tutanýerli zähmetiniň we zehininiň netijesidir. Şu gezekki sergi döwlet Baştutanymyzyň parasatly syýasatynyň we hususy başlangyçlara berýän hemmetaraplaýyn goldawynyň aýdyň netijesidir. Diýarymyzda döredilen amatly hukuk we maliýe şertleri telekeçilere dürli taslamalary durmuşa geçirmäge, geljege ynam bilen garamaga mümkinçilik berýär.

Bu gözden geçiriliş täze işewürlik gatnaşyklaryny ýola goýmak, tejribe alyşmak we uzak möhletleýin geljek üçin hyzmatdaşlygyň ugurlaryny kesgitlemek üçin meýdança bolup hyzmat edýär. Bu ýerde döreýän pikirler ertirki gün döwrebap önümçiliklerde öz beýanyny tapyp, müňlerçe iş ornuny döretmäge, ýurdumyzyň ykdysady kuwwatyny pugtalandyrmaga ýardam berýär. Sergide görkezilýän her bir eksponatda giň möçberli özgertmeleriň ruhy aýdyň duýulýar. Telekeçiler öz zähmeti bilen öňde goýlan durmuş-ykdysady wezipeleri amal etmekde mundan beýläk-de döwletimiziň ygtybarly daýanjy bolmaga taýýardyklaryny subut edýärler.

Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň gazananlarynyň sergisi milli işewürligiň üstünlikleri bilen tanyşmak isleýän paýtagtymyzyň köp sanly ýaşaýjylaryny we myhmanlaryny bir ýere jemläp, öz işini dowam edýär.

Gözden geçirilişiň çäklerinde 18-nji martda «Türkmenistanyň geljegine maýa goýumlar» atly halkara forum geçiriler. Bu forum ýurdumyzyň hususy pudagynyň maýa goýum mümkinçiliklerini ara alyp maslahatlaşmak, tejribe alyşmak üçin möhüm meýdança öwrüler. Sergi 19-njy martda öz işini tamamlar. Gözden geçirilişiň ahyrynda oňa gatnaşyjylara degişli diplomlar gowşurylar.

Türkmenistanyň Maliýe we ykdysadyýet ministrligi

 Germaniýa Federatiw Respublikasynyň Ykdysadyýet we daşky gurşawy goramak federal ministrligi bilen bilelikde «Partnering in Business with Germany (Germaniýa bilen işewür hyzmatdaşlygy)» maksatnamasynyň 2026-njy ýyl tapgyrynyň çäklerinde «Umumy ykdysady hyzmatdaşlyk» Merkezi Aziýanyň zenanlary toparyna gatnaşjak döwlete dahylsyz taraplaryň arasyndan dalaşgär seçip almak üçin söhbetdeşligi yglan edýär 

Söhbetdeşliklere gatnaşmaga isleg bildirýänler 2026-njy ýylyň 24-nji martyna çenli zerur resminamalary Türkmenistanyň Maliýe we ykdysadyýet ministrligine tabşyrmaly.

Türkmen hem-de german telekeçileriň arasynda oba hojalygy we azyk senagaty ulgamynda ikitaraplaýyn söwda-ykdysady hyzmatdaşlygy ösdürmäge gönükdirilen taslamalary taýýarlan dalaşgärlere wideoaragatnaşyk arkaly geçiriljek okuwlara gatnaşmak we 2026-njy ýylyň dowamynda Germaniýa Federatiw Respublikasynda 3 hepdelik tejribe geçmek mümkinçiligi döredilýär.

Dalaşgärler iňlis ýa-da rus dilleriniň haýsy hem bolsa birini ýeterlik derejede bilmelidirler.

Dalaşgärlere bildirilýän esasy talaplar:

• Ýokary bilimli bolmaly.

Telekeçi ýuridiki şahslaryň ýolbaşçysy, düzüm birliginiň ýolbaşçysy ýa-da hususy telekeçi bolmaly (Aşgabat we Arkadag şäherleri hem-de welaýatlar).

Dalaşgäriň azyndan 5 ýyl iş tejribesi, şol sanda ýolbaşçylyk wezipesinde iş tejribesi azyndan 2 ýyl bolmaly.

Aşgabat, 16-njy mart (TDH). Şu gün hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary T.Atahallyýewiň hem-de welaýatlaryň häkimleriniň gatnaşmagynda iş maslahatyny geçirdi. Onda ýurdumyzyň oba hojalyk toplumynda we welaýatlarda alnyp barylýan işler bilen baglanyşykly meselelere garaldy.

Ilki bilen, Ahal welaýatynyň häkimi T.Nurmyradowa söz berildi. Ol welaýatdaky möwsümleýin oba hojalyk işleri barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, häzirki wagtda möwsümleýin oba hojalyk işleriniň çäklerinde bugdaý ekilen meýdanlarda mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri ýerine ýetirilýär. Gowaça ekişine guramaçylykly girişmek maksady bilen, meýdanlarda tekizleýiş, geriş çekmek işleri amala aşyrylýar. Pagta öndürijiler üçin gowaça tohumyny, ekişde ulanyljak oba hojalyk tehnikalaryny taýýarlamak işleri tamamlaýjy tapgyrda alnyp barylýar. Ýazlyk ýeralma, gök-bakja ekinleri ekilen meýdanlarda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ideg etmek, gögeriş suwuny tutmak işleri geçirilýär. Ýurdumyzy bagy-bossanlyga öwürmek boýunça alnyp barylýan işleriň çäklerinde ýazky bag ekiş möwsümini, ählihalk bag ekmek dabarasyny ýokary guramaçylyk derejesinde geçirmek üçin zerur çäreler görülýär. Mundan başga-da, häkim welaýatda Milli bahar baýramy mynasybetli geçiriljek dabaralara taýýarlyk görlüşi barada hasabat berdi.

Döwlet Baştutanymyz hasabaty diňläp, häzirki zaman ekerançylygynda agrotehnikanyň talaplarynyň berk berjaý edilmeginiň oba hojalyk ekinlerinden bol hasyl almaga, önümleriň hilini ýokarlandyrmaga ýardam berýändigini belledi we bu işleri gözegçilikde saklamagy tabşyrdy.

Balkan welaýatynyň häkimi H.Aşyrmyradow welaýatda dowam edýän oba hojalyk işleri barada hasabat berdi. Bellenilişi ýaly, şu ýyl sebitde bugdaýyň bol hasylyny ýetişdirmek maksady bilen, ak ekin meýdanlarynda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ideg etmek, hususan-da, mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri geçirilýär. Gowaça ekişine guramaçylykly girişmek we bu jogapkärli möwsümi ýokary derejede geçirmek üçin zerur taýýarlyk işleri dowam edýär. Welaýatyň ýazlyk ýeralma, gök-bakja ekinleri ekilen meýdanlarynda möwsümleýin işler agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ýerine ýetirilýär. Ýazky bag ekiş möwsümini, ählihalk bag ekmek dabarasyny talabalaýyk geçirmek üçin baglaryň ekiljek ýerlerini, nahallaryny taýýarlamak işleri alnyp barylýar. Şeýle-de häkim Milli bahar baýramy mynasybetli welaýatda geçiriljek medeni-köpçülikleýin çärelere taýýarlyk görmek boýunça ýerine ýetirilýän işler barada hasabat berdi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, häzirki wagtda dowam edýän agrotehniki çäreleriň möhüm ähmiýetine ünsi çekdi we bu işleriň ýokary hilli geçirilmegini üpjün etmegi tabşyrdy.

Daşoguz welaýatynyň häkimi D.Babaýew welaýatdaky möwsümleýin oba hojalyk işleri barada hasabat berdi.

Bellenilişi ýaly, ýurdumyzda azyk bolçulygyny has-da pugtalandyrmak boýunça öňde goýlan wezipelere laýyklykda, häzirki wagtda sebitiň bugdaý ekilen meýdanlarynda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ideg işleri ýerine ýetirilýär. Şu ýylyň hasyly üçin gowaça ekiljek meýdanlarda tekizleýiş, çil çekmek, ýuwuş we tagt suwuny tutmak işleri utgaşykly alnyp barylýar. Ýazlyk ýeralmanyň, gök-bakja ekinleriniň ekişi dowam edýär. Hormatly Prezidentimiziň ýurdumyzy bagy-bossanlyga öwürmek baradaky tabşyryklaryndan ugur alnyp, ýazky bag ekmek möwsümine, ählihalk bag ekmek dabarasyna taýýarlyk görülýär. Şeýle-de häkim Milli bahar baýramy mynasybetli welaýatda geçiriljek dabaraly çärelere taýýarlyk görmek boýunça ýerine ýetirilýän işler barada hasabat berdi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, oba hojalyk önümçiliginde ylmy taýdan esaslandyrylan kadalaryň we talaplaryň berk berjaý edilmeginiň ýokary hasyl almagyň esasy şertleriniň biridigini belledi hem-de bu babatda häkime birnäçe anyk görkezmeleri berdi.

Lebap welaýatynyň häkimi D.Genjiýew welaýatda dowam edýän möwsümleýin oba hojalyk işleri barada hasabat berdi. Bellenilişi ýaly, hormatly Prezidentimiziň oba hojalyk ekinlerinden bol hasyl almak babatda öňde goýan wezipelerini üstünlikli ýerine ýetirmek maksady bilen, bugdaý ekilen meýdanlarda ideg işleri, hususan-da, mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri alnyp barylýar. Gowaça ekişine guramaçylykly girişmek, bu möwsümi agrotehniki möhletlerde geçirmek üçin zerur taýýarlyk işleri ýerine ýetirilýär. Ýazlyk ýeralma, gök-bakja ekinleri ekilen meýdanlarda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ideg işleri geçirilýär. Welaýatda ýazky bag ekmek möwsümini, ählihalk bag ekmek dabarasyny guramaçylykly geçirmek üçin baglaryň ekiljek ýerleri kesgitlenip, nahallaryň ýeterlik möçberi taýýar edildi. Şeýle-de häkim Milli bahar baýramy mynasybetli welaýatda geçirilmegi göz öňünde tutulýan medeni-köpçülikleýin çärelere taýýarlyk görlüşi barada hasabat berdi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, welaýatyň ekerançylyk meýdanlarynda möwsümleýin oba hojalyk işlerine gatnaşýan ähli düzümleriň sazlaşykly işiniň üpjün edilmeginiň zerurdygyny belledi we häkime degişli tabşyryklary berdi.

Mary welaýatynyň häkimi D.Annaberdiýew welaýatdaky möwsümleýin oba hojalyk işleri barada hasabat berdi. Hasabatda bellenilişi ýaly, hormatly Prezidentimiziň ýurdumyzda bugdaýyň bol hasylyny ýetişdirmek baradaky tabşyryklaryny ýerine ýetirmek maksady bilen, şu günler welaýatyň bugdaý ekilen meýdanlarynda mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri alnyp barylýar. Gowaça ekişine taýýarlyk görmegiň çäginde meýdanlarda tekizleýiş we geriş çekmek işleri, pagta öndürijiler üçin gowaça tohumyny taýýarlamak işleri dowam edýär. Ýazlyk ýeralma, beýleki gök-bakja ekinleri ekilen meýdanlarda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ideg işleri geçirilýär. Ýurdumyzy bagy-bossanlyga öwürmek boýunça işleriň çäklerinde ýazky bag ekmek möwsüminde, ählihalk bag ekmek dabarasynda baglaryň ekiljek ýerlerini we nahallaryny taýýarlamak boýunça degişli işler alnyp barylýar. Mundan başga-da, häkim Milli bahar baýramynyň şanyna welaýatda geçiriljek dabaralara görülýän taýýarlyk işleri barada hasabat berdi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, welaýatda dowam edýän möwsümleýin oba hojalyk işleriniň agrotehniki möhletlerde, talabalaýyk ýerine ýetirilmeginiň zerurdygyny belledi we häkime degişli görkezmeleri berdi.

Soňra Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary T.Atahallyýew ýurdumyzyň oba hojalygynda dowam edýän möwsümleýin işler barada hasabat berdi. Bellenilişi ýaly, şu günler bugdaý ekilen meýdanlarda agrotehnikanyň kadalaryna laýyklykda ideg etmek işleri, hususan-da, mineral dökünler bilen iýmitlendirmek, ösüş suwuny tutmak işleri dowam edýär. Gowaça ekişine taýýarlyk görmegiň çäklerinde ekişde ulanyljak oba hojalyk tehnikalary, pagtaçy daýhanlar üçin ýokary hilli gowaça tohumy möwsüme taýýar edildi. Ýurdumyzda ýeralmanyň, gök-bakja, beýleki oba hojalyk ekinleriniň öndürilýän möçberini artdyrmak, bu önümler bilen ilatymyzy bolelin üpjün etmek maksady bilen, welaýatlaryň ekerançylyk meýdanlarynda bu ekinleri ekmek, ekiş geçirilen ýerlerde ideg etmek işleri ýerine ýetirilýär. Şeýle-de wise-premýer daşky gurşawy goramak, ekologik abadançylygy üpjün etmek maksady bilen, ýazky bag ekmek möwsümine başlamak hem-de ählihalk bag ekmek dabarasyny guramaçylykly geçirmek boýunça alnyp barylýan taýýarlyk işleri barada hasabat berdi.

Hormatly Prezidentimiz hasabaty diňläp, oba hojalyk işlerinde agrotehnikanyň kadalarynyň berjaý edilmeginiň ýurdumyzda azyk bolçulygyny üpjün etmek bilen bir hatarda, pudagy durnukly ösdürmäge hem ýardam berýändigini belledi we wise-premýere birnäçe tabşyryklary berdi.

Döwlet Baştutanymyz iş maslahatyna gatnaşyjylara ýüzlenip, möwsümleýin oba hojalyk işleriniň ähmiýetine ýene-de bir gezek ünsi çekdi we welaýatlaryň gowaça ekiljek ýerlerinde tekizlemek, çil, geriş çekmek, Daşoguz welaýatynda ýuwuş suwuny tutmak işleriniň agrotehniki kadalara laýyklykda alnyp barylmagyny üpjün etmegi, pagta öndürijileri ýokary hilli gowaça tohumy bilen öz wagtynda üpjün etmek üçin ähli çäreleri görmegi, oba hojalyk tehnikalaryny ýazky ekiş möwsümine doly taýýar etmegi, welaýatlaryň bugdaý meýdanlarynda ideg etmek, mineral dökünler bilen iýmitlendirmek işlerini agrotehniki möhletlerde geçirmegi, bugdaý meýdanlarynda ösüş suwunyň tutulyşyna aýratyn üns bermegi tabşyrdy.

Döwlet Baştutanymyz ýazlyk ýeralmanyň, gök-bakja ekinleriniň ideg işlerini ýokary hilli geçirmek, Daşoguz welaýatynda bu ekinleriň ekişini agrotehniki möhletlerde tamamlamak, welaýatlaryň bugdaý, pagta öndürijileri bilen hyzmat ediji edara-kärhanalaryň arasynda ýerine ýetirilen işler boýunça hasaplaşyklaryň wagtynda geçirilmegini berk gözegçilikde saklamak, ýazky bag ekmek möwsümine, ählihalk bag ekmek dabarasyna gowy taýýarlyk görüp, bu çäräni ýokary derejede geçirmek babatda tabşyryklary berdi. Arkadagly Gahryman Serdarymyz Milli bahar baýramy bolan Nowruz baýramynyň ýetip gelýändigine ünsi çekip, welaýatlarda baýramçylyk mynasybetli geçiriljek çärelere gowy taýýarlyk görmegi tabşyrdy.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow iş maslahatyny jemläp, oňa gatnaşanlara berk jan saglygyny, maşgala abadançylygyny, alyp barýan işlerinde uly üstünlikleri arzuw etdi.